Recht en beleid
Hoorcolleges - Beleid
HET VLAAMSE JEUGDDELINQUENTIE-
DECREET
HISTORISCHE CONTEXT
– Wet op de kinderbescherming 1912
– Wet op de jeugdbescherming 1965
– De Everbergwet van 1 maart 2002
– De wetten van 15 mei 2006 en 13 juni 2006 tot aanpassing van de wet van 1965
EEN ANDERE AANPAK
Duidelijkheid
– Jongeren moeten beseffen wanneer bepaalde normen overschreden worden
– De samenleving moet aangegeven wanneer er een stop moet opkomen
– De normen moeten bevestigd worden en de reactie op gedrag moet duidelijk gemaakt worden
Snelheid
Voor jonge delinquenten is het belangrijk dat er snel gereageerd wordt op feiten
Leeftijd en ontwikkeling speelt een belangrijke rol, daardoor kan er geen jaar of twee gewacht
worden
Constructief
Het gaat niet over vergeldingsrecht of sanctierecht
Men wil constructief en opbouwend werken
Jongeren moeten niet alleen voelen dat ze iets verkeerd gedaan hebben, maar er moet ook het
inzicht komen waarom een norm belangrijk is en wat de gevolgen van het gedrag zijn
Herstelgericht
Aandacht voor het slachtoffer is belangrijk!
GEWIJZIGDE TERMINOLOGIE - DUIDELIJKE TAAL
– Jeugddelinquentierecht vervangt jeugdbeschermingsrecht (niet jeugdrecht, niet jeugdsanctierecht)
– Jeugddelict vervangt de term ‘als misdrijf omschreven feit’ (MOF).
– Reactie is de overkoepelende term, maatschappelijke reactie op een jeugddelict
– Maatregel is de reactie van de jeugdrechter tijdens de voorlopige rechtspleging (voorlopige fase).
– Sanctie is de reactie van jeugdrechter tijdens de definitieve rechtspleging (fase ten gronde.)
27
, Recht en beleid
Hoorcolleges - Beleid
LEEFTIJDSGRENZEN (STAAT IN DECREET!)
Ogenblik feiten: ≥ 12 < 18 jaar
<12: onweerlegbaar vermoeden van niet-verantwoordelijkheid - eventueel doorverwijzing naar
jeugdhulp
o Wanneeer een miderjarige, jongeren dan 12 jaar, een strafbaar feit pleegt, kom je niet voor
de jeugdrechter voor een jeugddeliqt. Het is een onweerlegbaar vermoeden van
onverantwoordelijkheid.
≥ 14 (met uitz.): gesloten oriëntatie en begeleiding is mogelijk VRIJHEIDSBEROVING
16-17: verkeersmisdrijven & uithandengeving
Looptijdvan de ‘antwoorden’
o Algemene maximumleeftijd= 23 jaar
o ‘Lange detentie’ tot max. 25 jaar
o + 10 jaar terbeschikkingstelling mogelijk
o Geen leeftijd op uithandengeving / psychiatrie
OVERIGE KRIJTLIJNEN
Verantwoordelijkheid: jongere als een actieveparticipant bij de afhandeling tav het slachtoffer en de
maatschappij – Herstelgericht en constructief
o Jongeren die een verantwoordelijkheid heeft in het gedrag en de antwoorden rond het
gedrag
o Jongeren mogen meewerken en verantwoordelijkheid tonen
Zoveel als mogelijk met een ambulante reactie(subsidiariteit)
o De minst ingrijpende maatregel eerst, wanneer daarmee hetzelfde effect kan worden
bereikt
Residentiële reactie enkel in Gemeenschapsinstelling
o Jongeren kunnen niet meer naar de private zorg, in tegenstelling tot de misdrijf omschreven
feiten. Hierdoor kunnen de VOS-trajecten en MOF-trajecten niet meer samen komen in
dezelfde instelling.
o Gemeenschapsinstellingen zijn altijd gesloten instellingen!
Rechtop hulpverlening blijft. Complementaire sporen uittekenen – verbinding jeugdhulp
Maximale betrokkenheid van ouders en context
Verhoogde rechtswaarborgen
Wetenschappelijk onderbouwd
o Alles wat er gedaan wordt, moet ondersteund worden door de wetenschap
28
Hoorcolleges - Beleid
HET VLAAMSE JEUGDDELINQUENTIE-
DECREET
HISTORISCHE CONTEXT
– Wet op de kinderbescherming 1912
– Wet op de jeugdbescherming 1965
– De Everbergwet van 1 maart 2002
– De wetten van 15 mei 2006 en 13 juni 2006 tot aanpassing van de wet van 1965
EEN ANDERE AANPAK
Duidelijkheid
– Jongeren moeten beseffen wanneer bepaalde normen overschreden worden
– De samenleving moet aangegeven wanneer er een stop moet opkomen
– De normen moeten bevestigd worden en de reactie op gedrag moet duidelijk gemaakt worden
Snelheid
Voor jonge delinquenten is het belangrijk dat er snel gereageerd wordt op feiten
Leeftijd en ontwikkeling speelt een belangrijke rol, daardoor kan er geen jaar of twee gewacht
worden
Constructief
Het gaat niet over vergeldingsrecht of sanctierecht
Men wil constructief en opbouwend werken
Jongeren moeten niet alleen voelen dat ze iets verkeerd gedaan hebben, maar er moet ook het
inzicht komen waarom een norm belangrijk is en wat de gevolgen van het gedrag zijn
Herstelgericht
Aandacht voor het slachtoffer is belangrijk!
GEWIJZIGDE TERMINOLOGIE - DUIDELIJKE TAAL
– Jeugddelinquentierecht vervangt jeugdbeschermingsrecht (niet jeugdrecht, niet jeugdsanctierecht)
– Jeugddelict vervangt de term ‘als misdrijf omschreven feit’ (MOF).
– Reactie is de overkoepelende term, maatschappelijke reactie op een jeugddelict
– Maatregel is de reactie van de jeugdrechter tijdens de voorlopige rechtspleging (voorlopige fase).
– Sanctie is de reactie van jeugdrechter tijdens de definitieve rechtspleging (fase ten gronde.)
27
, Recht en beleid
Hoorcolleges - Beleid
LEEFTIJDSGRENZEN (STAAT IN DECREET!)
Ogenblik feiten: ≥ 12 < 18 jaar
<12: onweerlegbaar vermoeden van niet-verantwoordelijkheid - eventueel doorverwijzing naar
jeugdhulp
o Wanneeer een miderjarige, jongeren dan 12 jaar, een strafbaar feit pleegt, kom je niet voor
de jeugdrechter voor een jeugddeliqt. Het is een onweerlegbaar vermoeden van
onverantwoordelijkheid.
≥ 14 (met uitz.): gesloten oriëntatie en begeleiding is mogelijk VRIJHEIDSBEROVING
16-17: verkeersmisdrijven & uithandengeving
Looptijdvan de ‘antwoorden’
o Algemene maximumleeftijd= 23 jaar
o ‘Lange detentie’ tot max. 25 jaar
o + 10 jaar terbeschikkingstelling mogelijk
o Geen leeftijd op uithandengeving / psychiatrie
OVERIGE KRIJTLIJNEN
Verantwoordelijkheid: jongere als een actieveparticipant bij de afhandeling tav het slachtoffer en de
maatschappij – Herstelgericht en constructief
o Jongeren die een verantwoordelijkheid heeft in het gedrag en de antwoorden rond het
gedrag
o Jongeren mogen meewerken en verantwoordelijkheid tonen
Zoveel als mogelijk met een ambulante reactie(subsidiariteit)
o De minst ingrijpende maatregel eerst, wanneer daarmee hetzelfde effect kan worden
bereikt
Residentiële reactie enkel in Gemeenschapsinstelling
o Jongeren kunnen niet meer naar de private zorg, in tegenstelling tot de misdrijf omschreven
feiten. Hierdoor kunnen de VOS-trajecten en MOF-trajecten niet meer samen komen in
dezelfde instelling.
o Gemeenschapsinstellingen zijn altijd gesloten instellingen!
Rechtop hulpverlening blijft. Complementaire sporen uittekenen – verbinding jeugdhulp
Maximale betrokkenheid van ouders en context
Verhoogde rechtswaarborgen
Wetenschappelijk onderbouwd
o Alles wat er gedaan wordt, moet ondersteund worden door de wetenschap
28
