1
Kritieke zorg – Lieselotte Danneels
Spoedgevallenzorg
1. Spoedafdeling, spoedgevallenzorg of kortweg ‘de spoed’
De belangrijkste taak van ‘de spoed’:
- Verlenen van zorg aan pt met een dringend medisch probleem
- 2 elementen komen aan bod
o Klachten en symptomen die acuut ontstaan
o Onmiddellijke behoefte aan ‘gespecialiseerde zorg’
2 types spoeddiensten:
- Gespecialiseerde spoedgevallenzorg
o Vitale functies vrijwaren, stabiliseren en herstellen
o Belast met de opvang van elkeen die zich aanmeldt
o Permanente bemanning (arts, vpk IZS)
▪ Iedere vpk moet hier ooit zijn ‘beroepstitel’ (nu postgraduaat genoemd)
behalen
- Eerste opvang van spoedgevallen
o Eerste zorg verstrekken en behandelen
o Vpk zonder bijzondere titel
2. De dringende geneeskundige hulpverlening (DGH)
2.1 De structuur vd DGH in Europa
Elk Europees land heeft een systeem van DGH of EMS
Doel?
- Opvang en behandeling voor elke burger met een medische hulpvraag
- Voor echte urgenties het therapievrije interval (TVI) zo kort mogelijk houden
o Zo snel mogelijk zorg toedienen nadat er een hulpvraag gebeurt
o Prehospitaalinterventies bijdragen tot reductie mortaliteit, morbiditeit en
invaliditeit
Klassieke onderdelen van DGH:
- Herkenning vd urgentie
- Initieel geboden hulp
- Het tijdig verwittigen vd adequate hulp
2.2 De wetgeving vd DGH in België
2.2.1 De verplichting van elke burger om hulp te bieden aan een persoon in nood
2.2.2 De wetgeving op de dringende geneeskundige hulpverlening
- Eenvormig oproepsysteem
- Eerste hulp ter plaatse
- Vervoer naar het dichtstbijzijnde erkende ziekenhuis
o Kan afwijken indien bepaalde hulpvraag beter behandeld kan worden in ander
ZH
, 2
3. De basis vd dringende geneeskundige hulpverlening
3.1 De mobiele Urgentiegroep (=MUG)
- Ziekenhuisfunctie
- Gevestigd in een ziekenhuis
- Spoed = gespecialiseerde dienst
- Team:
o Gespecialiseerde arts + een vpk (PG IZS)
- TVI (therapievrij interval) zo kort mogelijk houden
- 112/100
3.2 Het paramedisch interventie team (=PIT)
- Ziekenhuisfunctie
- Ambulancier en vpk (PG IZS)
- Hulpmiddel in zorgketen buiten het ZH
- PIT is een soort “buffer”
- TVI verminderen + biedt een oplossing om de wachttijd vd MUG te dekken
3.3 De ambulance en de hulpverlener ambulancier
- Eerste hulpverlenersverkenning
- 2 HV-ambulanciers
- Erkend door badge door FOD Volksgezondheid
4. Het spoedteam
Beschikt over uitgebreide medische staf en werkt nauw samen met andere disciplines: oa
radiologie, interne afdelingen, IZ, OK, poli
- Hoofdvpk
- Adjuncten
- Spoedvpk
- Ambulanciers
- Medisch diensthoofd
- Urgentieartsen
- Arts-assistenten
5. Het spoedtraject door de ogen vd pt
5.1 Onthaal/ inschrijving
- 24/7 open, niet op afspraak
- ‘wat is de aanmeldingsklacht?’
o Volledige verhaal is eigenlijk niet nodig
- ID, gsm-nummer, evt verwijsbrief en HA
- Opbellen triagevpk
o Wnr medisch secretaresse doorheeft dat het te acuut is, wnr pt niet goed is
o Triagevpk ben je niet altijd, hangt af van schema
, 3
5.2 Triage (EXAMEN: THEORETISCH)
= het beoordelen vd urgentie vd hulpvraag
Triagevpk bepaalt met hoeveel spoed een pt onderzocht en behandelt moet worden
Afhankelijk van:
- Ernst vd klacht
- Prioriteit
- Hoeveel tijd zorg zal innemen
- Dmv MTS
o = Manchester Triage System
5.2.1 De triageverpleegkundige
- Spoedvpk PG IZS
- Zie als eerste de pt (na onthaal) en bepaalt de urgentie (kleurcode)
- Medische en vpk anamnese afnemen
o Medisch anamnese
▪ Afkomst, leeftijd, gewicht en lengte vd pt
▪ Beschrijving vh ziektebeeld (klachten of symptomen)
▪ Huidig medicatiegebruik
▪ Erfelijke aandoeningen
▪ Eerdere ziekten of aandoeningen
▪ Behandelingen die pt onderging
▪ Sociale status, allergieën, leefgewoontes bv verslavingen (roken,
drinken, …)
o Vpk anamnese
▪ Verzamelen van gegevens
• Het gesprek, klinische observaties en vitale parameters
▪ Analyseren vd gegevens
• Klachten/symptomen
o Subjectieve gegevens vd pt
• Verschijnselen
o Objectieve gegevens zoals metingen (parameters)
• Belangrijk om dit vooral op pijnscore te doen!
o Bv. pt die toekomt met pijnscore 9/10 voor gebroken
pink -> geen 9/10 objectief
▪ Clusteren vd gegevens
• Alle verkregen info samenvatten en (voorlopige) diagnose +
differentiaaldiagnose
- Obv deze info zal triagecode/ kleurcode toegewezen worden
5.2.2 Manchester Triage System vs Early Warning Score
- MTS is niet hetzelfde als EWS
- 1 vd meest gebruikte systemen in België
- 5 klassen obv kleurcodes met 52 flowcharts (stroomschema’s)
De triage/kleurcode geeft:
- Urgentie weer
- Wachttijd tot eerste contact met arts
, 4
o Kan je gebruiken om te tonen aan pt waarom zij langer moeten wachten
De 52 stroomschema’s gebaseerd op meest voorkomende klachten, met dan nog een
onderverdeling in algemene urgentieniveaus (6 urgentieniveaus = discriminatoren)
(examen)
- Levensgevaar
- Pijn
- Bloedverlies
- Niveau van bewustzijn
- Temperatuur
- Ontstaansmoment (tijdsbestek)
Kritieke zorg – Lieselotte Danneels
Spoedgevallenzorg
1. Spoedafdeling, spoedgevallenzorg of kortweg ‘de spoed’
De belangrijkste taak van ‘de spoed’:
- Verlenen van zorg aan pt met een dringend medisch probleem
- 2 elementen komen aan bod
o Klachten en symptomen die acuut ontstaan
o Onmiddellijke behoefte aan ‘gespecialiseerde zorg’
2 types spoeddiensten:
- Gespecialiseerde spoedgevallenzorg
o Vitale functies vrijwaren, stabiliseren en herstellen
o Belast met de opvang van elkeen die zich aanmeldt
o Permanente bemanning (arts, vpk IZS)
▪ Iedere vpk moet hier ooit zijn ‘beroepstitel’ (nu postgraduaat genoemd)
behalen
- Eerste opvang van spoedgevallen
o Eerste zorg verstrekken en behandelen
o Vpk zonder bijzondere titel
2. De dringende geneeskundige hulpverlening (DGH)
2.1 De structuur vd DGH in Europa
Elk Europees land heeft een systeem van DGH of EMS
Doel?
- Opvang en behandeling voor elke burger met een medische hulpvraag
- Voor echte urgenties het therapievrije interval (TVI) zo kort mogelijk houden
o Zo snel mogelijk zorg toedienen nadat er een hulpvraag gebeurt
o Prehospitaalinterventies bijdragen tot reductie mortaliteit, morbiditeit en
invaliditeit
Klassieke onderdelen van DGH:
- Herkenning vd urgentie
- Initieel geboden hulp
- Het tijdig verwittigen vd adequate hulp
2.2 De wetgeving vd DGH in België
2.2.1 De verplichting van elke burger om hulp te bieden aan een persoon in nood
2.2.2 De wetgeving op de dringende geneeskundige hulpverlening
- Eenvormig oproepsysteem
- Eerste hulp ter plaatse
- Vervoer naar het dichtstbijzijnde erkende ziekenhuis
o Kan afwijken indien bepaalde hulpvraag beter behandeld kan worden in ander
ZH
, 2
3. De basis vd dringende geneeskundige hulpverlening
3.1 De mobiele Urgentiegroep (=MUG)
- Ziekenhuisfunctie
- Gevestigd in een ziekenhuis
- Spoed = gespecialiseerde dienst
- Team:
o Gespecialiseerde arts + een vpk (PG IZS)
- TVI (therapievrij interval) zo kort mogelijk houden
- 112/100
3.2 Het paramedisch interventie team (=PIT)
- Ziekenhuisfunctie
- Ambulancier en vpk (PG IZS)
- Hulpmiddel in zorgketen buiten het ZH
- PIT is een soort “buffer”
- TVI verminderen + biedt een oplossing om de wachttijd vd MUG te dekken
3.3 De ambulance en de hulpverlener ambulancier
- Eerste hulpverlenersverkenning
- 2 HV-ambulanciers
- Erkend door badge door FOD Volksgezondheid
4. Het spoedteam
Beschikt over uitgebreide medische staf en werkt nauw samen met andere disciplines: oa
radiologie, interne afdelingen, IZ, OK, poli
- Hoofdvpk
- Adjuncten
- Spoedvpk
- Ambulanciers
- Medisch diensthoofd
- Urgentieartsen
- Arts-assistenten
5. Het spoedtraject door de ogen vd pt
5.1 Onthaal/ inschrijving
- 24/7 open, niet op afspraak
- ‘wat is de aanmeldingsklacht?’
o Volledige verhaal is eigenlijk niet nodig
- ID, gsm-nummer, evt verwijsbrief en HA
- Opbellen triagevpk
o Wnr medisch secretaresse doorheeft dat het te acuut is, wnr pt niet goed is
o Triagevpk ben je niet altijd, hangt af van schema
, 3
5.2 Triage (EXAMEN: THEORETISCH)
= het beoordelen vd urgentie vd hulpvraag
Triagevpk bepaalt met hoeveel spoed een pt onderzocht en behandelt moet worden
Afhankelijk van:
- Ernst vd klacht
- Prioriteit
- Hoeveel tijd zorg zal innemen
- Dmv MTS
o = Manchester Triage System
5.2.1 De triageverpleegkundige
- Spoedvpk PG IZS
- Zie als eerste de pt (na onthaal) en bepaalt de urgentie (kleurcode)
- Medische en vpk anamnese afnemen
o Medisch anamnese
▪ Afkomst, leeftijd, gewicht en lengte vd pt
▪ Beschrijving vh ziektebeeld (klachten of symptomen)
▪ Huidig medicatiegebruik
▪ Erfelijke aandoeningen
▪ Eerdere ziekten of aandoeningen
▪ Behandelingen die pt onderging
▪ Sociale status, allergieën, leefgewoontes bv verslavingen (roken,
drinken, …)
o Vpk anamnese
▪ Verzamelen van gegevens
• Het gesprek, klinische observaties en vitale parameters
▪ Analyseren vd gegevens
• Klachten/symptomen
o Subjectieve gegevens vd pt
• Verschijnselen
o Objectieve gegevens zoals metingen (parameters)
• Belangrijk om dit vooral op pijnscore te doen!
o Bv. pt die toekomt met pijnscore 9/10 voor gebroken
pink -> geen 9/10 objectief
▪ Clusteren vd gegevens
• Alle verkregen info samenvatten en (voorlopige) diagnose +
differentiaaldiagnose
- Obv deze info zal triagecode/ kleurcode toegewezen worden
5.2.2 Manchester Triage System vs Early Warning Score
- MTS is niet hetzelfde als EWS
- 1 vd meest gebruikte systemen in België
- 5 klassen obv kleurcodes met 52 flowcharts (stroomschema’s)
De triage/kleurcode geeft:
- Urgentie weer
- Wachttijd tot eerste contact met arts
, 4
o Kan je gebruiken om te tonen aan pt waarom zij langer moeten wachten
De 52 stroomschema’s gebaseerd op meest voorkomende klachten, met dan nog een
onderverdeling in algemene urgentieniveaus (6 urgentieniveaus = discriminatoren)
(examen)
- Levensgevaar
- Pijn
- Bloedverlies
- Niveau van bewustzijn
- Temperatuur
- Ontstaansmoment (tijdsbestek)
