Algemene biologie samenvatting heel module 3

Biologie samenvatting: module 3 deel 1
Plantencel:
Komen bij structuren van dierencel

- Centrale vacuole
- Chloroplast
- Plasmodesmata
- Celwand
Ontbreekt:

- Intermediaire filamenten
(cytoskelet)
- Lysosomen
3.1.3 genetische instructies v/d euk. cel worden bewaard in de celkern –uitgevoerd 
ribosomen

Kernmembraan:
 Bestaat 2 fosfolipide dubbellagen (perinucleaire ruimte = ruimte tussen
dubbellaag)
 Kernporiën (= cirkelvormige proteïne-complexen): regelen transport van
RNA/proteïne van/naar cytoplasma
 DIERLIJKE CEL: binnenkant bedekt, netwerk v. proteïne-filamenten = nucleaire
lamina
 geven vorm + stevigheid aan celkern

Celkern  meeste DNA v/e cel:
 Elke chromosoom bestaat chromatime
o 1 DNA streng met groot aantal proteïne  histonen

 opvouwen v/h DNA  compacter == past in celkern
 Niet-delende cel  chromosomen = lange strengen niet onderscheidbaar,
o Wnnr cel begint te delen  chromatine  denser en compacter = wel
onderscheidbaar
 DNA-replicatie en transcriptie (= synthese van mRNA)

De nucleolus (kernlichaam) :
 Verantwoordelijk voor SYNTHESE VAN RIBOSOMAAL RNA (rRNA)
 rRNA =/= mRNA  niet vertaald, deel van ribosomen, dus translatie van RNA
moleculen
 in nucleolus  proteïne uit cytoplasma + RNA => kleine en grote subunits v/d
ribosomen
o via kernporiën -getransporteerd cytoplasma (kleine/grote subunits 
ribosomen)

,Ribosomen  proteïnefabriek v/d cel:
 = complexen van RNA en proteïne  proteïne-synthese
 Cel met proteïne-synthese => meer ribosomen + meer of groter nucleoli


 2 soorten ribosomen:
o Vrije ribosomen: hangen vrij in cytosol  maken de meeste proteïne met
intercellulaire functies
o Gebonden ribosomen: gebonden aan het membraan v/h endoplasmatisch
reticulum.
 maken membraanproteïne en secretorische proteïne (uit cel
geëxporteerd wrd)
3.1.4 Het endomembraansysteem reguleert proteïnetransport en voert metabolische
functies uit

Endomembraansysteem bevat:

- Kernmembraan

- Endoplasmatisch reticulum (ER)

- Golgi-apparaat

- Lysosomen

- Vacuoles & vesikels

- Plasmamembraan
Vesikel = een sferisch blaasje van fosfolipiden dat dient als transporteenheid voor
allerlei stoffen

Het endoplasmatisch reticulum:
 ER bestaat uit verbonden cisternae (=afgeplatte membraanstructuren)
 Ruimte in ER = ER lumen  ER en kernmembraan vormen 1 geheel
 2 types ER:
 Glad ER (SER): zonder gebonden ribosomen
 Ruw ER (RER): met gebonden ribosomen
 Functies SER:
1) Enzymatische synthese van lipiden
2) Metabolisme van koolhydraten
3) Enzymatische detoxicatie van drugs en gifstoffen
 drugsgebruik verhoogt synthese van SER
 tolerantie + snelle afbraak van andere medicijnen
4) Opslag Ca+
 Functies RER:
1. Synthese van secretorische proteïne (ontstaan glycoproteïnen)

,  deze proteïne worden gescheiden gehouden v/h cytosol en met
vesikels getransporteerd naar GOLGI-APPARAAT
2. Synthese van membraan

Golgi-apparaat:
 Secretorische moleculen gesorteerd, bewaard en eventueel aangepast 
gesecreteerd
 Secretorische cellen (hormoon of gifklieren) hebben een goed ontwikkeld Golgi-
apparaat
 Bestaat uit: niet-verbonden cisternae  transportband, Cis-kant: vesikels van ER
komen toe
Trans-kant: nieuwe vesikels losgelaten


 Tijdens passage (vesikels) van cis  trans
kunnen proteïne & lipiden modificaties
ondergaan door “Golgi-specifieke enzymen”




Lysosomen: de verteringsorganellen v/d Eukaryote cel:
 = membraanblaasjes gevuld met hydrolytische enzymen
 hydrolyse-reacties = breken macromoleculen af tot monomeren m.b.v
water
=> monomeren in cytosol = nutriënten voor de cel
 Hydrolytische enzymen werken in zure omgeving
 Lysosoommembraan + enzymen –geproduceerd RER + bewerkt in Golgi-
apparaat
 Betrokken bij FAGOCYTOSE (= een proces waarbij het celmembraan vaste
deeltjes omsluit in een voedselvacuole die dan versmelt met een of meerdere
lysosomen om voedseldeeltjes te verteren
o Amoebe + eencellige protisten  fagocytose om kleinere organismen te
verteren
o MACROFAGEN = witte bloedcellen die als deel v/h immuunsysteem
bacteriën en andere lichaamsvreemde cellen/virussen onschadelijk maken
 Lysosomen  autofagie: een proces waarbij oude of beschadigde cel onderdelen
afgebroken worden tot basisnutriënten die door de cel gerecycleerd kunnen
worden
 Door lysosomen kunnen EUK cellen zichzelf vernieuwen en zijn ze veel duurzamer

Vacuoles: grote vesikels met allerlei functies:
 = afgeleide vesikels v/h ER en Golgi-apparaat, ze zijn dus deel v/h
endomembraansysteem