Diagnostiek gehoor 2
Stemvorkproeven .............................................................................................................................................. 3
Proef van Rinne ............................................................................................................................................. 3
Proef van Weber............................................................................................................................................ 3
Tonale audiometrie ........................................................................................................................................... 5
Procedure ...................................................................................................................................................... 5
Overhoren & maskeren: indicatie voor maskeren ........................................................................................ 7
Tympanometrie 226 Hz en 1000 Hz ................................................................................................................ 23
Basisbegrippen tympanometrie .................................................................................................................. 23
Hoogfrequente tympanometrie bij jonge kinderen .................................................................................... 32
Stapediusreflexmeting................................................................................................................................. 33
OAE .................................................................................................................................................................. 41
Wat zijn OAE’s ............................................................................................................................................. 41
Oorsprong van OAE’s (de cochleaire versterker) ........................................................................................ 41
Meetopstelling, beïnvloedende factoren en meetprocedure ..................................................................... 45
OAE versus AEP............................................................................................................................................ 46
Soorten OAE’s .............................................................................................................................................. 46
Klinische toepassing CEOAE’s ...................................................................................................................... 48
Klinische toepassing DPOAE’s...................................................................................................................... 53
Toepassingen DPOAE’s ................................................................................................................................ 55
Referentiewaarden ...................................................................................................................................... 55
Voorbeeld: wel DPOAE’s aanwezig en toch cochleaire doofheid: IHC beschadiging ................................. 56
DPOAE’s en lawaaibeschadiging .................................................................................................................. 56
Invloed SOAE’s op DPOAE’s ......................................................................................................................... 56
Vergelijking OAE’s ........................................................................................................................................ 57
AEP ................................................................................................................................................................... 60
Evoked Potentials (E.P.’s) ............................................................................................................................ 60
Auditief geëvokeerde potentialen (AEP’s) .................................................................................................. 60
Classificatie van AEP’s.................................................................................................................................. 62
Auditory Brainstem Responses.................................................................................................................... 64
Middel Latency Responses .......................................................................................................................... 65
Long Latency Responses .............................................................................................................................. 65
De afname van de BERA .............................................................................................................................. 66
BERA-toepassingen ...................................................................................................................................... 67
Besluit .......................................................................................................................................................... 68
ABR parameters ........................................................................................................................................... 69
1
,Tinnitus ............................................................................................................................................................ 74
Inleiding ....................................................................................................................................................... 74
Het ‘fenomeen’ tinnitus .............................................................................................................................. 74
Onderzoek van tinnitus ............................................................................................................................... 83
Behandeling van tinnitus ............................................................................................................................. 87
Tinnitus en depressie................................................................................................................................... 99
Counseling ................................................................................................................................................. 101
Spraakaudiometrie ........................................................................................................................................ 104
Spraakaudiometrie in stilte ....................................................................................................................... 104
Spraakaudiometrie in ruis ......................................................................................................................... 130
Kinderaudiometrie......................................................................................................................................... 138
Inleiding ..................................................................................................................................................... 138
BOA ............................................................................................................................................................ 145
VRA ............................................................................................................................................................ 148
CORA .......................................................................................................................................................... 150
Spelaudiometrie ........................................................................................................................................ 152
Spraakaudiometrie bij kinderen ................................................................................................................ 153
2
,Stemvorkproeven
• = screeningtest
• vaak afgenomen door NKO-arts
• → indicatie aard van gehoorverlies
• Gebruik door de audioloog:
o Ter controle tijdens TLA
o Aanvullend op de audiometrische testbatterij
• Proef van Rinne
• Proef van Weber
• Algemeen: Nadeel?
o er is maar 1 frequentie (op TLA heb je 8 frequenties)
o (aanslaan op schoenen of elleboog, controleren bij jezelf of het werkt)
o toon dooft uit
o de toonhoogte zijn we zeker, maar over intensiteit hebben we geen controle
Proef van Rinne
• = subjectieve kwalitatieve vergelijking van waargenomen ‘luidheid’
• = vergelijking tussen horen via LG en horen via BG
• Normaal: wij horen beter (luider) via LG (stemvork voor UGG) dan via BG (stemvork op mastoïd)
o Het middenoor gaat versterken dus daardoor hoor je beter via LG.
• Stemvork plaatsen op het mastoid.
o Je laat de patiënt vergelijken tussen LG en BG. De volgorde maakt niet veel uit. Normaal
moet de patiënt luider horen voor het oor (LG) dan achter het oor (BG).
o Je vraagt dat de patiënt aangeeft wanneer de toon weg is en dan ga je van achter het oor
naar voor het oor. Als hij daar wel nog hoort is de LG beter dan de BG. De toon terug horen
is vaak eenvoudiger dan aan te geven of de toon luider of stiller was dan de toon die
voordien werd gehoord.
• RESULTAAT?
o Positieve Rinne: LG luider dan BG
▪ indicatie voor normaal gehoor of (licht) neurosensorieel GV
o Negatieve Rinne: BG luider dan LG
▪ indicatie voor geleidingsverlies
Proef van Weber
• Subjectieve interaurale vergelijking van luidheid via de ‘beengeleidingsroute’
o Interauraal = tussen beide oren
• Stemvork op voorhoofd
o waar wordt geluid waargenomen? = ‘gelateraliseerd’ (oor met beste BG)
• Resultaten
o Weber lateraliseert niet (‘centraal’)
▪ → bilateraal normaal gehoor of symmetrisch GV
o Weber lateraliseert naar het oor met de beste BG of de grootste ‘air-bone gap’ (ABG)
• Proef van Weber gaat vergelijken tussen de oren. Je gaat centraal een toon aanbieden, op de
middellijn van een benigere structuur. (bv: op voorhoofd, neus, tanden,… op middellijn van de
schedel). Hoe meer centraal, hoe beter. Je gaat gaan kijken waar de pt de toon het eerst hoort.
o Normaal gaat de toon even snel naar beide oren. Indien er een verlies is kan het zijn dat de
pt luider hoort in het ene oor buiten het andere oor.
3
, o Normaal wordt de toon eerst gehoor in het oor met de beste beengeleiding. De cochlea zit
in de benigere structuur, dus zal de beste cochlea eest horen.
o Als de patiënt het niet goed weet, is het meestal gelateraliseert, beide oren horen even
goed/slecht.
• De Weber lateraliseert naar het oor met de beste BG.
o Als de pt een perceptief gehoorverlies heeft, klopt dit altijd.
o Als de pt een conductief verlies heeft, wordt de toon ‘sterker’ gemaakt omdat er geen
ontsnappen (er is een blokkage) mogelijk is, doordat er een conductief gehoorverlies is (bv
oorprop), dan zal er gelateraliseerd worden naar het oor met de grootste ABG.
▪ blokkage (niet kunnen ontsnappen)
▪ resonantie (versterken door het niet ontsnappen)
• unilateraal gehoorverlies
o Weber lateraliseert naar beste oor: perceptieverlies
o Weber lateraliseert naar slechtste oor: conductief verlies
o
▪ Het rechter oor heeft de beste BG dus pt zal de toon in het rechter oor horen.
▪ Je vergelijkt de BG van links en rechts. Bv: op 1000 Hz: rood rechter oor op 10 dB
en blauw linker oor op 40 dB. Rechter oor heeft dus betere cochlea en daar zal de
toon verschijnen.
o
▪ Rechter oor normaal LG en BG vallen samen op 1000 Hz namelijk 10 dB. Voor het
linkeroor ligt de BG op 0 dB, dit is de beste BG dus zal de toon hier gehoord
worden. Aan het linker ook is er een ABG (40 dB) dus je zit met een verschil tussen
LG en BG, vandaar zal er gelateraliseerd worden naar links.
4
Stemvorkproeven .............................................................................................................................................. 3
Proef van Rinne ............................................................................................................................................. 3
Proef van Weber............................................................................................................................................ 3
Tonale audiometrie ........................................................................................................................................... 5
Procedure ...................................................................................................................................................... 5
Overhoren & maskeren: indicatie voor maskeren ........................................................................................ 7
Tympanometrie 226 Hz en 1000 Hz ................................................................................................................ 23
Basisbegrippen tympanometrie .................................................................................................................. 23
Hoogfrequente tympanometrie bij jonge kinderen .................................................................................... 32
Stapediusreflexmeting................................................................................................................................. 33
OAE .................................................................................................................................................................. 41
Wat zijn OAE’s ............................................................................................................................................. 41
Oorsprong van OAE’s (de cochleaire versterker) ........................................................................................ 41
Meetopstelling, beïnvloedende factoren en meetprocedure ..................................................................... 45
OAE versus AEP............................................................................................................................................ 46
Soorten OAE’s .............................................................................................................................................. 46
Klinische toepassing CEOAE’s ...................................................................................................................... 48
Klinische toepassing DPOAE’s...................................................................................................................... 53
Toepassingen DPOAE’s ................................................................................................................................ 55
Referentiewaarden ...................................................................................................................................... 55
Voorbeeld: wel DPOAE’s aanwezig en toch cochleaire doofheid: IHC beschadiging ................................. 56
DPOAE’s en lawaaibeschadiging .................................................................................................................. 56
Invloed SOAE’s op DPOAE’s ......................................................................................................................... 56
Vergelijking OAE’s ........................................................................................................................................ 57
AEP ................................................................................................................................................................... 60
Evoked Potentials (E.P.’s) ............................................................................................................................ 60
Auditief geëvokeerde potentialen (AEP’s) .................................................................................................. 60
Classificatie van AEP’s.................................................................................................................................. 62
Auditory Brainstem Responses.................................................................................................................... 64
Middel Latency Responses .......................................................................................................................... 65
Long Latency Responses .............................................................................................................................. 65
De afname van de BERA .............................................................................................................................. 66
BERA-toepassingen ...................................................................................................................................... 67
Besluit .......................................................................................................................................................... 68
ABR parameters ........................................................................................................................................... 69
1
,Tinnitus ............................................................................................................................................................ 74
Inleiding ....................................................................................................................................................... 74
Het ‘fenomeen’ tinnitus .............................................................................................................................. 74
Onderzoek van tinnitus ............................................................................................................................... 83
Behandeling van tinnitus ............................................................................................................................. 87
Tinnitus en depressie................................................................................................................................... 99
Counseling ................................................................................................................................................. 101
Spraakaudiometrie ........................................................................................................................................ 104
Spraakaudiometrie in stilte ....................................................................................................................... 104
Spraakaudiometrie in ruis ......................................................................................................................... 130
Kinderaudiometrie......................................................................................................................................... 138
Inleiding ..................................................................................................................................................... 138
BOA ............................................................................................................................................................ 145
VRA ............................................................................................................................................................ 148
CORA .......................................................................................................................................................... 150
Spelaudiometrie ........................................................................................................................................ 152
Spraakaudiometrie bij kinderen ................................................................................................................ 153
2
,Stemvorkproeven
• = screeningtest
• vaak afgenomen door NKO-arts
• → indicatie aard van gehoorverlies
• Gebruik door de audioloog:
o Ter controle tijdens TLA
o Aanvullend op de audiometrische testbatterij
• Proef van Rinne
• Proef van Weber
• Algemeen: Nadeel?
o er is maar 1 frequentie (op TLA heb je 8 frequenties)
o (aanslaan op schoenen of elleboog, controleren bij jezelf of het werkt)
o toon dooft uit
o de toonhoogte zijn we zeker, maar over intensiteit hebben we geen controle
Proef van Rinne
• = subjectieve kwalitatieve vergelijking van waargenomen ‘luidheid’
• = vergelijking tussen horen via LG en horen via BG
• Normaal: wij horen beter (luider) via LG (stemvork voor UGG) dan via BG (stemvork op mastoïd)
o Het middenoor gaat versterken dus daardoor hoor je beter via LG.
• Stemvork plaatsen op het mastoid.
o Je laat de patiënt vergelijken tussen LG en BG. De volgorde maakt niet veel uit. Normaal
moet de patiënt luider horen voor het oor (LG) dan achter het oor (BG).
o Je vraagt dat de patiënt aangeeft wanneer de toon weg is en dan ga je van achter het oor
naar voor het oor. Als hij daar wel nog hoort is de LG beter dan de BG. De toon terug horen
is vaak eenvoudiger dan aan te geven of de toon luider of stiller was dan de toon die
voordien werd gehoord.
• RESULTAAT?
o Positieve Rinne: LG luider dan BG
▪ indicatie voor normaal gehoor of (licht) neurosensorieel GV
o Negatieve Rinne: BG luider dan LG
▪ indicatie voor geleidingsverlies
Proef van Weber
• Subjectieve interaurale vergelijking van luidheid via de ‘beengeleidingsroute’
o Interauraal = tussen beide oren
• Stemvork op voorhoofd
o waar wordt geluid waargenomen? = ‘gelateraliseerd’ (oor met beste BG)
• Resultaten
o Weber lateraliseert niet (‘centraal’)
▪ → bilateraal normaal gehoor of symmetrisch GV
o Weber lateraliseert naar het oor met de beste BG of de grootste ‘air-bone gap’ (ABG)
• Proef van Weber gaat vergelijken tussen de oren. Je gaat centraal een toon aanbieden, op de
middellijn van een benigere structuur. (bv: op voorhoofd, neus, tanden,… op middellijn van de
schedel). Hoe meer centraal, hoe beter. Je gaat gaan kijken waar de pt de toon het eerst hoort.
o Normaal gaat de toon even snel naar beide oren. Indien er een verlies is kan het zijn dat de
pt luider hoort in het ene oor buiten het andere oor.
3
, o Normaal wordt de toon eerst gehoor in het oor met de beste beengeleiding. De cochlea zit
in de benigere structuur, dus zal de beste cochlea eest horen.
o Als de patiënt het niet goed weet, is het meestal gelateraliseert, beide oren horen even
goed/slecht.
• De Weber lateraliseert naar het oor met de beste BG.
o Als de pt een perceptief gehoorverlies heeft, klopt dit altijd.
o Als de pt een conductief verlies heeft, wordt de toon ‘sterker’ gemaakt omdat er geen
ontsnappen (er is een blokkage) mogelijk is, doordat er een conductief gehoorverlies is (bv
oorprop), dan zal er gelateraliseerd worden naar het oor met de grootste ABG.
▪ blokkage (niet kunnen ontsnappen)
▪ resonantie (versterken door het niet ontsnappen)
• unilateraal gehoorverlies
o Weber lateraliseert naar beste oor: perceptieverlies
o Weber lateraliseert naar slechtste oor: conductief verlies
o
▪ Het rechter oor heeft de beste BG dus pt zal de toon in het rechter oor horen.
▪ Je vergelijkt de BG van links en rechts. Bv: op 1000 Hz: rood rechter oor op 10 dB
en blauw linker oor op 40 dB. Rechter oor heeft dus betere cochlea en daar zal de
toon verschijnen.
o
▪ Rechter oor normaal LG en BG vallen samen op 1000 Hz namelijk 10 dB. Voor het
linkeroor ligt de BG op 0 dB, dit is de beste BG dus zal de toon hier gehoord
worden. Aan het linker ook is er een ABG (40 dB) dus je zit met een verschil tussen
LG en BG, vandaar zal er gelateraliseerd worden naar links.
4
