Vermogensplanning
ERFRECHT
Inleiding
PPT 1: bevat informatie over het examen
Theorie: gaat over de technieken van vermogensplanning
Bv. schenking met voorbehoud van vruchtgebruik (examenvraag)
1. Begripsomschrijving
1.1. Oorsprong van het begrip
Estate planning
o Komt uit de USA – waarom?
Contracten: veel belangrijker + gedetailleerder dan hier
Vb. kat in de microgolf: stond niet in contract rechtszaak
Vb. huwelijkscontract Beyoncé en Jay-Z
Amerikanen voorzien zo vroeg mogelijk een testament – minder vertrouwen
in hun overheid
o Vertaling: Vermogensplanning/Successieplanning
Veel mensen die dromen van erfenis
2. Doelstelling
2.1. Doelstelling 1 = regelen (niet-fiscaal)
= maakt het mogelijk om af te wijken van wettelijk “strandaardmodel”
= gemoedsrust als ze zelf weten dat ze dat zelf gaan regelen en weten op welke manier dat gaat
= denk goed na: wat?, aan wie?, wanneer?, hoeveel?, voorwaarden?
Voorbeeld 1: Dia 19 (bekijken!)
Kan dit JA
Overdracht naar ene kind + andere uitbetalen
Alles aan 1 kind (voorwaarden + regelgeving volgen)
Voorbeeld 2: Dia 20
Kan dit JA
Hoe: via vorm van schenking = Bankgift (= techniek van vermogensplanning)
o Makkelijk + geen belastingen hierop
o Voorwaarde: Luc moet nog 3 jaar leven na bankgift, anders wordt dit meegerekend in
successierechten
Onbeperkt? JA
o ! kan, maar je kan je kinderen niet tegen hun wil onterven = ze moeten een deel van
je vermogen krijgen = Reservatair erfdeel
! gebeurt niet automatisch: erfdeel aanvragen bij overlijden = zelf reservatair
erfdeel opeisen
2.2. Doelstelling 2 = fiscaal optimaliseren: waarom? & hoe?
Vermogensplanning kan zorgen voor belastingvermindering, hoe?
o = hoge belastingen vermijden op legale manier
1
, 2.2.1. Tip 1: verminder de omvang van de nalatenschap/vermogen
Slechts 10 000 i.p.v. 1 milj = minder belastingen
Hoe?
o Zaken aankopen (maar koop lokaal = eigen economie tegemoedkomen)
o Via schenkingen (! Goedkoper dan erven)
2.2.2. Tip 2: hou rekening met de hoedanigheid van de erfgenaam
Reden: rechte lijn + partner wordt doorgaans goedkoper belast
o Ter vergelijking:
2.2.3. Tip 3: vermeerder het aantal “erfgenamen”/begunstigden
Voorbeeld:
2.2.4. Tip 4: verminder het aantal erfovergangen
Je spaart belastingen uit
2
,3. Hoe los is een case op?
Inleiding: stappenplan voor een goede vermogensplanning
Van “Degroofpetercam”
Stap 1: inventarisatie van het vermogen
Weten wie er allemaal in het verhaal betrokken is
Aan wie wil die vermogen gaan overdragen
Over welk vermogen gaat het
Stap 2: Huidige gevolgen & vooruitzichten
Weten wat er gebeurt moest er een persoon hiervan op dit moment overlijden
Kijken naar het plaatje: hoe is het vandaag
Stap 3: oplossingen en kansen
Verdere mogelijkheden tot verbetering (rekening houdend met wensen en factoren (bv.
leeftijd, beroepsactiviteit) v kinderen)
o Meerdere onderzoeken
Stap 4: uitvoering van het plan
Nodige documenten opmaken
Personen doorwijzen naar de persoon die de documenten moet gaan opmaken (maar
eigenlijk niet beter dat je ze doorstuurt naar de notaris, zodat je zelf weet wat er gaande is)
Stap 5: voortdurende herevaluatie
Permanente opvolging van uw vermogen en planning in functie van de evolutie van uw
situatie en uw specifieke behoeften
Maar! om het te herzien moet dit op tijd gebeuren, de persoon die het wil doen moet nog
gezond van geest zijn
4. Zin of onzin
4.1. Fiscaal
Belastingen ontwijken
4.2. Erfenissen komen te laat (bejaarde “kinderen”)
Oplossing: schenking, erfenissprong, generation skipping
4.3. Familievrede of … “erfenis” i.p.v. ergernis
1 van de oudste processen is een 30 jaar aanslepende erfeniszaak uit het oude Egypte, na de
dood van farao Ahmozes
Aanleiding voor ruzies (vooral aanleidingen uit schoonfamilies)
4.4. Continuïteit van de familieonderneming = de juiste man op de juiste plaats
3
, Deel 1: erfrecht
Bloedverwanten
1. Inleidende begrippen
2. Vereisten om te kunnen erven
Bestaan
o Vanaf wanneer: vanaf verwekking (10 maand tot 6 maand voor geboorte)
o Levensvatbaar geboren worden
o Samen sterven
o Rechtspersoon
Niet onwaardig zijn
o = zodanig ernstige feiten
o Bloedige hand erft niet = moordenaar van bloedverwant/decujus
o Laster
o Niet-aangifte doodstraf
o Gevolgen: onwaardige erft niet + wel “plaatsvervulling”
3. Wettelijk erfrecht
3.1. Vindplaats
Burgerlijk wetboek (BW) ! gewijzigd met ingang van 1/9/2022
Boek IV: “Nalatenschappen, schenkingen en testamenten”
3.2. Wie erft in het wettelijk erfrecht als er geen partner is
Enkel bloedverwanten behorend tot orde 1 tot 4 en beperkt tot 4 e graad (behoudens
plaatsvervulling)
4
ERFRECHT
Inleiding
PPT 1: bevat informatie over het examen
Theorie: gaat over de technieken van vermogensplanning
Bv. schenking met voorbehoud van vruchtgebruik (examenvraag)
1. Begripsomschrijving
1.1. Oorsprong van het begrip
Estate planning
o Komt uit de USA – waarom?
Contracten: veel belangrijker + gedetailleerder dan hier
Vb. kat in de microgolf: stond niet in contract rechtszaak
Vb. huwelijkscontract Beyoncé en Jay-Z
Amerikanen voorzien zo vroeg mogelijk een testament – minder vertrouwen
in hun overheid
o Vertaling: Vermogensplanning/Successieplanning
Veel mensen die dromen van erfenis
2. Doelstelling
2.1. Doelstelling 1 = regelen (niet-fiscaal)
= maakt het mogelijk om af te wijken van wettelijk “strandaardmodel”
= gemoedsrust als ze zelf weten dat ze dat zelf gaan regelen en weten op welke manier dat gaat
= denk goed na: wat?, aan wie?, wanneer?, hoeveel?, voorwaarden?
Voorbeeld 1: Dia 19 (bekijken!)
Kan dit JA
Overdracht naar ene kind + andere uitbetalen
Alles aan 1 kind (voorwaarden + regelgeving volgen)
Voorbeeld 2: Dia 20
Kan dit JA
Hoe: via vorm van schenking = Bankgift (= techniek van vermogensplanning)
o Makkelijk + geen belastingen hierop
o Voorwaarde: Luc moet nog 3 jaar leven na bankgift, anders wordt dit meegerekend in
successierechten
Onbeperkt? JA
o ! kan, maar je kan je kinderen niet tegen hun wil onterven = ze moeten een deel van
je vermogen krijgen = Reservatair erfdeel
! gebeurt niet automatisch: erfdeel aanvragen bij overlijden = zelf reservatair
erfdeel opeisen
2.2. Doelstelling 2 = fiscaal optimaliseren: waarom? & hoe?
Vermogensplanning kan zorgen voor belastingvermindering, hoe?
o = hoge belastingen vermijden op legale manier
1
, 2.2.1. Tip 1: verminder de omvang van de nalatenschap/vermogen
Slechts 10 000 i.p.v. 1 milj = minder belastingen
Hoe?
o Zaken aankopen (maar koop lokaal = eigen economie tegemoedkomen)
o Via schenkingen (! Goedkoper dan erven)
2.2.2. Tip 2: hou rekening met de hoedanigheid van de erfgenaam
Reden: rechte lijn + partner wordt doorgaans goedkoper belast
o Ter vergelijking:
2.2.3. Tip 3: vermeerder het aantal “erfgenamen”/begunstigden
Voorbeeld:
2.2.4. Tip 4: verminder het aantal erfovergangen
Je spaart belastingen uit
2
,3. Hoe los is een case op?
Inleiding: stappenplan voor een goede vermogensplanning
Van “Degroofpetercam”
Stap 1: inventarisatie van het vermogen
Weten wie er allemaal in het verhaal betrokken is
Aan wie wil die vermogen gaan overdragen
Over welk vermogen gaat het
Stap 2: Huidige gevolgen & vooruitzichten
Weten wat er gebeurt moest er een persoon hiervan op dit moment overlijden
Kijken naar het plaatje: hoe is het vandaag
Stap 3: oplossingen en kansen
Verdere mogelijkheden tot verbetering (rekening houdend met wensen en factoren (bv.
leeftijd, beroepsactiviteit) v kinderen)
o Meerdere onderzoeken
Stap 4: uitvoering van het plan
Nodige documenten opmaken
Personen doorwijzen naar de persoon die de documenten moet gaan opmaken (maar
eigenlijk niet beter dat je ze doorstuurt naar de notaris, zodat je zelf weet wat er gaande is)
Stap 5: voortdurende herevaluatie
Permanente opvolging van uw vermogen en planning in functie van de evolutie van uw
situatie en uw specifieke behoeften
Maar! om het te herzien moet dit op tijd gebeuren, de persoon die het wil doen moet nog
gezond van geest zijn
4. Zin of onzin
4.1. Fiscaal
Belastingen ontwijken
4.2. Erfenissen komen te laat (bejaarde “kinderen”)
Oplossing: schenking, erfenissprong, generation skipping
4.3. Familievrede of … “erfenis” i.p.v. ergernis
1 van de oudste processen is een 30 jaar aanslepende erfeniszaak uit het oude Egypte, na de
dood van farao Ahmozes
Aanleiding voor ruzies (vooral aanleidingen uit schoonfamilies)
4.4. Continuïteit van de familieonderneming = de juiste man op de juiste plaats
3
, Deel 1: erfrecht
Bloedverwanten
1. Inleidende begrippen
2. Vereisten om te kunnen erven
Bestaan
o Vanaf wanneer: vanaf verwekking (10 maand tot 6 maand voor geboorte)
o Levensvatbaar geboren worden
o Samen sterven
o Rechtspersoon
Niet onwaardig zijn
o = zodanig ernstige feiten
o Bloedige hand erft niet = moordenaar van bloedverwant/decujus
o Laster
o Niet-aangifte doodstraf
o Gevolgen: onwaardige erft niet + wel “plaatsvervulling”
3. Wettelijk erfrecht
3.1. Vindplaats
Burgerlijk wetboek (BW) ! gewijzigd met ingang van 1/9/2022
Boek IV: “Nalatenschappen, schenkingen en testamenten”
3.2. Wie erft in het wettelijk erfrecht als er geen partner is
Enkel bloedverwanten behorend tot orde 1 tot 4 en beperkt tot 4 e graad (behoudens
plaatsvervulling)
4
