Notities economie van de Europese
integratie
Les 3 (28-1/2-3/2018)
Europees stabiliteits management
Relatief nieuw en heeft een verband met de eurocrisis.
Het grote probleem van de eurocrisis: landen zoals Griekenland was in deficit met zijn eigen
begroting. De overheid moet dus op zoek naar financiële middelen. Als deze niet bekomen
kunnen worden via belastingen, beroepen ze zich op financiële markten. Hierop moet dan
wel een fikse interest betaalt worden. Na verloop van tijd bleek dat deze landen niet in staat
zouden zijn om hun obligatieleningen terug te betalen. Toen de markten doorhadden dat
deze leningen niet terug zouden betaald worden probeerden zij deze te verkopen op de
secundaire kapitaalmarkten.
De interest van deze obligaties bleef hetzelfde, maar de koers daalde. Het rendement van
deze obligaties nam dus serieus toe. De verkoop van deze dubieuze overheidsobligaties
oefende een druk uit om de rentevoet te laten stijgen. Er moest dus steeds met hogere
rentevoeten gefinancierd worden. Na verloop van tijd waren deze rentes zo hoog dat deze
landen zich niet langer konden financieren op de kapitaalmarkten.
Griekenland had de drachme vervangen door de euro, waardoor zij nu ook haar munt niet
kan devalueren om het probleem op te lossen. De enige mogelijkheid die overbleef was dat
rijkere landen geld voorzien om die landen uit de problemen te helpen.
Deze rijkere landen konden wel nog lenen op de kapitaalmarkten, zij waren dus een
tussenschakel tussen de kapitaalmarkten en de landen
ESM & andere instrumenten
Europees financieel stabiliteitsmechanisme EFSM, EFSF
ESM
Is operationeel sinds 2012. Het is een permanente faciliteit. Het werd opgericht bij verdrag.
Dit betekend
Enerzijds heb je de federale weg waarbij men autoriteit afgeeft aan iets supranationaals. De
andere weg is deze waarbij er geen bevoegdheid wordt opgegeven maar men samen tot
een consensus wil komen, waarbij iedereen een vetorecht heeft.
1
, ESM is opgericht op een manier waarbij elke lidstaat vetorecht had. Dit vooral op vraag van
Duitsland omdat zij bang waren om voor te veel schulden te moeten instaan.
Het betreft een buffer van €700 miljard om noodlijdende landen bij te staan indien zij
instemmen met bepaalde voorwaarden. Reeds €220 miljard werd verleend aan Ierland,
Portugal, Griekenland, Spanje & Cyprus.
Brexit en het EU budget
De brexit heeft een impact op het EU budget. De Britten voegden ongeveer dubbel zoveel
fondsen toe als zij ontvingen van de EU.
Wat nu?
We weten niet wat er verder gaat gebeuren. Zij kunnen bijvoorbeeld tot de single market
blijven behoren. Hiervoor moeten ze een percentage van hun BNI betalen. Ook zouden de
WTO tarieven blijven gelden voor het Verenigd Koninkrijk.
Het zal een impact hebben op de net balances, dus bepaalde lidstaten zullen iets meer
moeten bijdragen.
Eenheidsmarkt
Wordt gekenmerkt door
● Vrij verkeer van goederen en diensten
● Vrij verkeer van productiefactoren
● Geen non-tarifaire belemmeringen
Vrijhandelszone
Afschaffen douanerechten tussen partners, maar men behoud het eigen buitentarief.
Samenwerken kan leiden tot meer handel tussen de deelnemende landen. Dit kan
bewerkstelligd worden door douanerechten bij onderlinge handel af te schaffen. De
autonomie over het buitentarief wil men vaak wel graag behouden. Vb. NAFTA.
Nu ontstaat er wel een probleem, want er is gevaar voor omlegging van handel. Goederen
komen binnen in het land waar het invoertarief het laagste is waarna de goederen gratis
verdeeld kunnen worden in het land van ontvangst. Men lost dit op door oorsprongscontrole,
men gaat controleren wat de echte oorsprong van de goederen is. Een andere oplossing is
een gemeenschappelijk buitentarief te hanteren zoals Europa.
Noord Ierland is onderdeel van het Verenigd Koninkrijk, maar Ierland is wel een land op zich.
Dus bij een brexit moet er controle komen op de grens van Ierland en Noord-Ierland.
2
integratie
Les 3 (28-1/2-3/2018)
Europees stabiliteits management
Relatief nieuw en heeft een verband met de eurocrisis.
Het grote probleem van de eurocrisis: landen zoals Griekenland was in deficit met zijn eigen
begroting. De overheid moet dus op zoek naar financiële middelen. Als deze niet bekomen
kunnen worden via belastingen, beroepen ze zich op financiële markten. Hierop moet dan
wel een fikse interest betaalt worden. Na verloop van tijd bleek dat deze landen niet in staat
zouden zijn om hun obligatieleningen terug te betalen. Toen de markten doorhadden dat
deze leningen niet terug zouden betaald worden probeerden zij deze te verkopen op de
secundaire kapitaalmarkten.
De interest van deze obligaties bleef hetzelfde, maar de koers daalde. Het rendement van
deze obligaties nam dus serieus toe. De verkoop van deze dubieuze overheidsobligaties
oefende een druk uit om de rentevoet te laten stijgen. Er moest dus steeds met hogere
rentevoeten gefinancierd worden. Na verloop van tijd waren deze rentes zo hoog dat deze
landen zich niet langer konden financieren op de kapitaalmarkten.
Griekenland had de drachme vervangen door de euro, waardoor zij nu ook haar munt niet
kan devalueren om het probleem op te lossen. De enige mogelijkheid die overbleef was dat
rijkere landen geld voorzien om die landen uit de problemen te helpen.
Deze rijkere landen konden wel nog lenen op de kapitaalmarkten, zij waren dus een
tussenschakel tussen de kapitaalmarkten en de landen
ESM & andere instrumenten
Europees financieel stabiliteitsmechanisme EFSM, EFSF
ESM
Is operationeel sinds 2012. Het is een permanente faciliteit. Het werd opgericht bij verdrag.
Dit betekend
Enerzijds heb je de federale weg waarbij men autoriteit afgeeft aan iets supranationaals. De
andere weg is deze waarbij er geen bevoegdheid wordt opgegeven maar men samen tot
een consensus wil komen, waarbij iedereen een vetorecht heeft.
1
, ESM is opgericht op een manier waarbij elke lidstaat vetorecht had. Dit vooral op vraag van
Duitsland omdat zij bang waren om voor te veel schulden te moeten instaan.
Het betreft een buffer van €700 miljard om noodlijdende landen bij te staan indien zij
instemmen met bepaalde voorwaarden. Reeds €220 miljard werd verleend aan Ierland,
Portugal, Griekenland, Spanje & Cyprus.
Brexit en het EU budget
De brexit heeft een impact op het EU budget. De Britten voegden ongeveer dubbel zoveel
fondsen toe als zij ontvingen van de EU.
Wat nu?
We weten niet wat er verder gaat gebeuren. Zij kunnen bijvoorbeeld tot de single market
blijven behoren. Hiervoor moeten ze een percentage van hun BNI betalen. Ook zouden de
WTO tarieven blijven gelden voor het Verenigd Koninkrijk.
Het zal een impact hebben op de net balances, dus bepaalde lidstaten zullen iets meer
moeten bijdragen.
Eenheidsmarkt
Wordt gekenmerkt door
● Vrij verkeer van goederen en diensten
● Vrij verkeer van productiefactoren
● Geen non-tarifaire belemmeringen
Vrijhandelszone
Afschaffen douanerechten tussen partners, maar men behoud het eigen buitentarief.
Samenwerken kan leiden tot meer handel tussen de deelnemende landen. Dit kan
bewerkstelligd worden door douanerechten bij onderlinge handel af te schaffen. De
autonomie over het buitentarief wil men vaak wel graag behouden. Vb. NAFTA.
Nu ontstaat er wel een probleem, want er is gevaar voor omlegging van handel. Goederen
komen binnen in het land waar het invoertarief het laagste is waarna de goederen gratis
verdeeld kunnen worden in het land van ontvangst. Men lost dit op door oorsprongscontrole,
men gaat controleren wat de echte oorsprong van de goederen is. Een andere oplossing is
een gemeenschappelijk buitentarief te hanteren zoals Europa.
Noord Ierland is onderdeel van het Verenigd Koninkrijk, maar Ierland is wel een land op zich.
Dus bij een brexit moet er controle komen op de grens van Ierland en Noord-Ierland.
2
