Luister- en leesvaardigheid
Wat is lees-/luistervaardigheid?
Leesvaardigheid = begrijpen van een geschreven tekst (niet hetzelfde als hardop lezen)
Luistervaardigheid = begrijpen van een gesproken tekst (niet luisteren zonder meer)
Vaak worden meerdere taalvaardigheden aangesproken
• Om een tekst samen te stellen op basis van gegeven zinnen (= schrijfvaardigheid) moet je ook de
zinnen begrijpen (= leesvaardigheid)
• Om in het Frans een beluisterd weerbericht na te vertellen (= spreekvaardigheid) moet je wel het
weerbericht hebben begrepen (= luistervaardigheid)
Gelijkenissen
Beide zeer belangrijke vaardigheden
• Luisteren: leerlingen horen de Franse taal meer dan dat ze Frans moeten spreken
• Lezen: veel schriftelijke communicatie in onze omgeving
Beide belangrijke input voor productieve vaardigheden
Kennis opdoen over Franstalige cultuur en die beter begrijpen
Belangrijk om kennis van woorden en structuren uit te breiden en te consolideren (vooral bij lezen)
Eigenheid
Luisteren vinden de leerlingen vaak veel moeilijker dan lezer
Leesvaardigheid
Voordelen
• Teruglezen
• Skimmen en dan gedetailleerd lezen
• In stukjes lezen
• Op eigen tempo lezen
Soms moeilijk om de woorden te herkennen als men ze niet hoort
Didactiek Frans 1
, Luistervaardigheid
= Struikelblok
• Nieuwe Franse klanken en uitspraak
• Geen afgebakende woordjes: één woordenstroom
• Pauzeren kan niet, tempo kiezen ook niet
• Vergt hoge concentratie
= 1 of 2 richtingen
• Enkel luisteren
• Conversatie (mondelinge interactie)
Doordenkertjes
Een hoofdstuk in een handboek start meestal met een leestekst rond een bepaald thema. Meestal wordt deze
tekst ook ingesproken zodat de leerlingen tijdens het lezen ook kunnen luisteren.
Voordelen
• Hulp voor wie de woorden niet direct herkent
• Belang van correcte uitspraak
Nadelen
• Eigenheid van leesvaardigheid verdwijnt: tekst wordt in één keer doorgenomen
à Belangrijke leesstrategieën zoals skimmen, teruglezen … kunnen niet worden toegepast
à Belangrijk: aanleren dat een tekst net niet meteen van a tot z moet worden gelezen om ze te
kunnen begrijpen
à Tip bij leesvaardigheid: in stilte laten lezen
Klasinstructies
• Leerlingen wennen aan de Franse taal
• Leerlingen worden gestimuleerd om Frans te spreken à spreekdurf
Gebruik regelmatig Franse liedjes, ook tijdens andere lessen of als tussendoortje
• Leerlingen worden op spontane manier gemotiveerd voor Frans
Hoe goede teksten kiezen?
Vier aandachtspunten:
Didactiek Frans 2
, Tekstsoorten
• Informatieve teksten
• Prescripitieve teksten
• Narratieve teksten
• Artistiek-literaire teksten
Authentiek + realistisch
Authentieke teksten en verschillende tekstsoorten
Realistische luistertekst: voordelen?
• Natuurlijke taal, tempo, intonatie, verschillende stemsoorten en accenten
• Logische opbouw
• Functioneel
• Vaak veel tekst, maar ook heel veel herhaling
à uitdaging maar mogelijk
• Franse verhalen, liedjes, televisie- of radio-uitzending, weerbericht, station, verkeersinfo, nieuwsbericht
Zone naaste ontwikkeling
Receptieve beheersing Productieve beheersing
• Herkennen + begrijpen • Herkennen + begrijpen + zelf uit geheugen
• Lezen en luisteren kunnen ophalen
• Spreken/mondelinge interactie en schrijven
! belangrijk inzicht bij keuze (authentiek) tekstmateriaal!
Didactiek Frans 3
, Scaffolding
Wat als je vermoedt dat de tekst toch aan de moeilijke kant is?
• Niet zelf aanpassen
• Wel scaffolding: vragen aanpassen
Luistertekst: zelf voorlezen?
• Duidelijke uitspraak, intonatie, zinsmelodie, beklemtoning woordgroepen, matig tempo
• Afwisselen! Ook authentieke context aanbieden
Leerlingen moeten de nood voelen om een taal te leren
à inhoud teksten: gericht op interesse van de leerlingen
à tip: interdisciplinair werken (niet-talig vak in het Frans leren)
à prescriptieve teksten: acties laten uitvoeren
Teksten die er zich goed toe lenen om strategieën te trainen
Past binnen het thema
Opmerking leesteksten: tekst (ook lay-out) niet aanpassen!
Tips leesteksten:
• Franstalige weekbladen voor kinderen
Verwerkingsniveaus
Kopiërend = letterlijk weergeven: nazeggen, voorlezen, overschrijven (spreken en schrijven)
Beschrijvend = beperkte mate van persoonlijke inbreng: herschikken, met eigen woorden zeggen, schrijven
vanuit aangereikte bouwstenen (alle vaardigheden)
Structurerend = informatie selecteren en op persoonlijke en overzichtelijke wijze ordenen – eigen inbreng is
groter dan hetgeen overgenomen wordt
Eindtermen
Didactiek Frans 4
Wat is lees-/luistervaardigheid?
Leesvaardigheid = begrijpen van een geschreven tekst (niet hetzelfde als hardop lezen)
Luistervaardigheid = begrijpen van een gesproken tekst (niet luisteren zonder meer)
Vaak worden meerdere taalvaardigheden aangesproken
• Om een tekst samen te stellen op basis van gegeven zinnen (= schrijfvaardigheid) moet je ook de
zinnen begrijpen (= leesvaardigheid)
• Om in het Frans een beluisterd weerbericht na te vertellen (= spreekvaardigheid) moet je wel het
weerbericht hebben begrepen (= luistervaardigheid)
Gelijkenissen
Beide zeer belangrijke vaardigheden
• Luisteren: leerlingen horen de Franse taal meer dan dat ze Frans moeten spreken
• Lezen: veel schriftelijke communicatie in onze omgeving
Beide belangrijke input voor productieve vaardigheden
Kennis opdoen over Franstalige cultuur en die beter begrijpen
Belangrijk om kennis van woorden en structuren uit te breiden en te consolideren (vooral bij lezen)
Eigenheid
Luisteren vinden de leerlingen vaak veel moeilijker dan lezer
Leesvaardigheid
Voordelen
• Teruglezen
• Skimmen en dan gedetailleerd lezen
• In stukjes lezen
• Op eigen tempo lezen
Soms moeilijk om de woorden te herkennen als men ze niet hoort
Didactiek Frans 1
, Luistervaardigheid
= Struikelblok
• Nieuwe Franse klanken en uitspraak
• Geen afgebakende woordjes: één woordenstroom
• Pauzeren kan niet, tempo kiezen ook niet
• Vergt hoge concentratie
= 1 of 2 richtingen
• Enkel luisteren
• Conversatie (mondelinge interactie)
Doordenkertjes
Een hoofdstuk in een handboek start meestal met een leestekst rond een bepaald thema. Meestal wordt deze
tekst ook ingesproken zodat de leerlingen tijdens het lezen ook kunnen luisteren.
Voordelen
• Hulp voor wie de woorden niet direct herkent
• Belang van correcte uitspraak
Nadelen
• Eigenheid van leesvaardigheid verdwijnt: tekst wordt in één keer doorgenomen
à Belangrijke leesstrategieën zoals skimmen, teruglezen … kunnen niet worden toegepast
à Belangrijk: aanleren dat een tekst net niet meteen van a tot z moet worden gelezen om ze te
kunnen begrijpen
à Tip bij leesvaardigheid: in stilte laten lezen
Klasinstructies
• Leerlingen wennen aan de Franse taal
• Leerlingen worden gestimuleerd om Frans te spreken à spreekdurf
Gebruik regelmatig Franse liedjes, ook tijdens andere lessen of als tussendoortje
• Leerlingen worden op spontane manier gemotiveerd voor Frans
Hoe goede teksten kiezen?
Vier aandachtspunten:
Didactiek Frans 2
, Tekstsoorten
• Informatieve teksten
• Prescripitieve teksten
• Narratieve teksten
• Artistiek-literaire teksten
Authentiek + realistisch
Authentieke teksten en verschillende tekstsoorten
Realistische luistertekst: voordelen?
• Natuurlijke taal, tempo, intonatie, verschillende stemsoorten en accenten
• Logische opbouw
• Functioneel
• Vaak veel tekst, maar ook heel veel herhaling
à uitdaging maar mogelijk
• Franse verhalen, liedjes, televisie- of radio-uitzending, weerbericht, station, verkeersinfo, nieuwsbericht
Zone naaste ontwikkeling
Receptieve beheersing Productieve beheersing
• Herkennen + begrijpen • Herkennen + begrijpen + zelf uit geheugen
• Lezen en luisteren kunnen ophalen
• Spreken/mondelinge interactie en schrijven
! belangrijk inzicht bij keuze (authentiek) tekstmateriaal!
Didactiek Frans 3
, Scaffolding
Wat als je vermoedt dat de tekst toch aan de moeilijke kant is?
• Niet zelf aanpassen
• Wel scaffolding: vragen aanpassen
Luistertekst: zelf voorlezen?
• Duidelijke uitspraak, intonatie, zinsmelodie, beklemtoning woordgroepen, matig tempo
• Afwisselen! Ook authentieke context aanbieden
Leerlingen moeten de nood voelen om een taal te leren
à inhoud teksten: gericht op interesse van de leerlingen
à tip: interdisciplinair werken (niet-talig vak in het Frans leren)
à prescriptieve teksten: acties laten uitvoeren
Teksten die er zich goed toe lenen om strategieën te trainen
Past binnen het thema
Opmerking leesteksten: tekst (ook lay-out) niet aanpassen!
Tips leesteksten:
• Franstalige weekbladen voor kinderen
Verwerkingsniveaus
Kopiërend = letterlijk weergeven: nazeggen, voorlezen, overschrijven (spreken en schrijven)
Beschrijvend = beperkte mate van persoonlijke inbreng: herschikken, met eigen woorden zeggen, schrijven
vanuit aangereikte bouwstenen (alle vaardigheden)
Structurerend = informatie selecteren en op persoonlijke en overzichtelijke wijze ordenen – eigen inbreng is
groter dan hetgeen overgenomen wordt
Eindtermen
Didactiek Frans 4