Samenvatting orthopedagogie
1.1.3 orthopedagogiek en orthopedagogie
Orthopedagogie= het handelen, de praktijk vn wat er moet gebeuren om de scheefgegroeide
opvoedingssituatie recht te kunnen trekken
- Gaat over het vinden van een aangepaste opvoeding- of begeleidingsvorm.
- Bijzonder opvoeden ontstaat wnr er tijdens de gewone opvoeding problemen voordoen
Ter Horst= de problematische opvoedingssituatie P.0.S ( zie later)
Hier vn in sprake wnr ze er niet in slagen zonder professionele hulp vn buitenaf daar
verbetering in te brengen.
- M.a.w. Orthopedagogische hulpverleners proberen via hun agogisch handelen de situatie
opnieuw perspectief te bieden
- De situatie moet veranderd worden door 1 of meerdere factoren te veranderen.
‘ pedagogiek’= om kinderen
‘ortho-agogiek’= om volwassenen
1.1.4 (ortho)agogiek
Professionele opvoeder= spilfiguur die respectvol begeleidt en ondersteund
Vertrekt vnuit wensen en krachten v/d cliënt
Grijpt pas in als de veiligheid en integriteit vn mensen wordt bedreigd
1.1.5 werkgebied vn de orthopedagogie(k)
- Zintuigelijke functioneringsproblemen
Vb mensen die doof, blind, slecht horend of slecht ziend zijn
- Motorische functioneringsproblemen
Personen die in hun motoriek belemmerd worden
- Cognitieve functioneringsproblemen
Mensen die in hun intellectuele ontwikkeling belemmerd zijn.
- Gerags- en emotionele functioneringsproblemen
Mensen die door allerlei factoren in conflict zijn met zichzelf en/of hun omgeving.
, - Meervoudige functioneringsproblemen
Een combinatie v/d omschreven functioneringsproblemen
Functioneringsproblemen geven ons oriëntatiepunt naar mogelijke werksettingen.
1.2 orthopedagogiek en maatschappijvisie
Separatie: personen worden
gescheiden v/d samenleving
Integratie: proces vn ‘dichterbij komen’
Normalisatie: geslaagde integratie
- Normaliseren vn leefomstandigheden: wat de ‘gewone’ leefomstandigheden benaderen
- Normaliseren vn persoon: zo ‘normaal’ mogelijk functioneren
Emancipatie: vrijmaken vn afhankelijkheid
Empowerment: verlenen vn kracht
- Beeldvorming is een belangrijke achtergrond tegen dewelke zich het agogisch handelen
speelt.
- Een samenleving die zn geschiedenis verliest verliest ook zn identiteit.
Zie voorgeschiedenis p 12
Dieper ingaan op separatie
- Gescheiden worden v/d samenleving. ( enerzijds ter bescherming anderzijds om de
samenleving niet te ‘belasten’ met de confrontatie.
- Grote barrière tussen de persoon e/d samenleving.
- Meestal bestaan grootschalige voorzieningen weg v/d ‘normale’ samenleving.
Gevolg: wederzijdse vervreemding
Dieper ingaan op integratie
- Word ontwikkeling belemmerend en onrechtvaardig ervaren.
- Is proces vn dichtbij komen. ( de maatschappij e/h individu zijn de 2 actoren)
- Soms word integratie vertaald als: het individu dient zich aan te passen aan de ‘normale’
maatschappij
,Dieper ingaan op normalisatie
- Het einddoel v/e geslaagde integratie.
Normaliseren v/d leefomstandigheden: alle personen met verstandelijke handicap moeten in
levensomstandigheden worden gebracht die zo dicht mogelijk de gewone omstandigheden
v/d samenleving benaderen.
Voorbeelden:
- Persoon met handicap heeft recht op eigen mening
- Persoon met handicap moet een normaal dagritme ervaren
Normaliseren v/d persoon: de persoon met handicap stelt zo weinig mogelijk afwijkend
gedrag, zo ‘normaal’ mogelijk functioneren
De integratie- en normalisatiegedachte hebben beweging in gang gezet ( woonprojecten,
dagbesteding,..)
Normalisatie blijft vaak beperkt en verengd tt een verandering in leef-en werkomstandigheden.
Personen met handicap worden vaak beschouwd als personen met een beperkte
handelingscompetentie.
Dieper ingaan op emancipatie
- Het proces vn vrijmaken vn personen of groepen uit een toestand vn afhankelijkheid, het
opheffen vn vroeger beperkende maatregelen en het geven of verkrijgen vn gelijke rechten.
- To empower= verlenen vn macht of kracht
- ‘het verlenen vn kracht’ kan vertaald worden als ondersteuning of support. Bij geven vn
juiste hoeveelheid & inhoud vn ondersteuning worden mensen in staat gesteld toegang te
krijgen tt bronnen die het mogelijk maken controle over hun eigen leven te hebben.
(ondersteunen waardoor de cliënt sterker word)
- ‘het verlenen vn macht’ gaat over verschuiven of herverdeling vn macht en
verantwoordelijkheid vn beroepsmensen naar personen met een handicap. ( verschuiving vn
verantwoordelijkheid)
Het verondersteld zelfbeschikking & de vrijheid om verantwoordelijkheden voor zichzelf te dragen,
ideeën te uiten, beslissingen te maken en het beleid te kunnen beïnvloeden.
Fysiek, geestelijk, sociaal, economische, politiek
Empowerment speelt zich af op 2 vlaken:
Persoonlijke vlak: mensen nemen zelf beslissingen m.b.t hun persoonlijk leven.
Politieke vlak: het beleid moet doorzichtiger worden.
, Dieper ingaan op inclusie
Inclusie: insluiting vn achtergestelde groepen.
- Inclusie gaat nog een stap verder dn integratie:
Inclusie betekent de insluiting in de samenleving vn achtergestelde groepen op basis vn
gelijkwaardige rechten& plichten.
Overal & altijd moet een persoon met een handicap hetzelfde leven kunnen leiden als alle
andere burgers
- Alle mensen vormen de samenleving
- Iedereen is een volwaardige burger
Includeren: ze beschouwen als volwaardige burgers zonder wie de samenleving niet volledig is.
Volwaardig burgerschap: alle drempels die leiden tt uitsluiting moeten weggewerkt worden.
1.3 verschillende begeleidingsmodellen
- Medisch model
- Sociologisch model
- Leertheoretisch model
- Psychoanalytisch model
- Humanistisch model
- Systeemdenken
Zorgopvatting: op welke wijze treden wij mensen tegemoet?
Belangrijk is vnuit welke zorgopvatting binnen een bepaalde dienst of voorziening gewerkt wordt.
Lees casus Annelies P16
Medisch model
Kenmerken:
1.1.3 orthopedagogiek en orthopedagogie
Orthopedagogie= het handelen, de praktijk vn wat er moet gebeuren om de scheefgegroeide
opvoedingssituatie recht te kunnen trekken
- Gaat over het vinden van een aangepaste opvoeding- of begeleidingsvorm.
- Bijzonder opvoeden ontstaat wnr er tijdens de gewone opvoeding problemen voordoen
Ter Horst= de problematische opvoedingssituatie P.0.S ( zie later)
Hier vn in sprake wnr ze er niet in slagen zonder professionele hulp vn buitenaf daar
verbetering in te brengen.
- M.a.w. Orthopedagogische hulpverleners proberen via hun agogisch handelen de situatie
opnieuw perspectief te bieden
- De situatie moet veranderd worden door 1 of meerdere factoren te veranderen.
‘ pedagogiek’= om kinderen
‘ortho-agogiek’= om volwassenen
1.1.4 (ortho)agogiek
Professionele opvoeder= spilfiguur die respectvol begeleidt en ondersteund
Vertrekt vnuit wensen en krachten v/d cliënt
Grijpt pas in als de veiligheid en integriteit vn mensen wordt bedreigd
1.1.5 werkgebied vn de orthopedagogie(k)
- Zintuigelijke functioneringsproblemen
Vb mensen die doof, blind, slecht horend of slecht ziend zijn
- Motorische functioneringsproblemen
Personen die in hun motoriek belemmerd worden
- Cognitieve functioneringsproblemen
Mensen die in hun intellectuele ontwikkeling belemmerd zijn.
- Gerags- en emotionele functioneringsproblemen
Mensen die door allerlei factoren in conflict zijn met zichzelf en/of hun omgeving.
, - Meervoudige functioneringsproblemen
Een combinatie v/d omschreven functioneringsproblemen
Functioneringsproblemen geven ons oriëntatiepunt naar mogelijke werksettingen.
1.2 orthopedagogiek en maatschappijvisie
Separatie: personen worden
gescheiden v/d samenleving
Integratie: proces vn ‘dichterbij komen’
Normalisatie: geslaagde integratie
- Normaliseren vn leefomstandigheden: wat de ‘gewone’ leefomstandigheden benaderen
- Normaliseren vn persoon: zo ‘normaal’ mogelijk functioneren
Emancipatie: vrijmaken vn afhankelijkheid
Empowerment: verlenen vn kracht
- Beeldvorming is een belangrijke achtergrond tegen dewelke zich het agogisch handelen
speelt.
- Een samenleving die zn geschiedenis verliest verliest ook zn identiteit.
Zie voorgeschiedenis p 12
Dieper ingaan op separatie
- Gescheiden worden v/d samenleving. ( enerzijds ter bescherming anderzijds om de
samenleving niet te ‘belasten’ met de confrontatie.
- Grote barrière tussen de persoon e/d samenleving.
- Meestal bestaan grootschalige voorzieningen weg v/d ‘normale’ samenleving.
Gevolg: wederzijdse vervreemding
Dieper ingaan op integratie
- Word ontwikkeling belemmerend en onrechtvaardig ervaren.
- Is proces vn dichtbij komen. ( de maatschappij e/h individu zijn de 2 actoren)
- Soms word integratie vertaald als: het individu dient zich aan te passen aan de ‘normale’
maatschappij
,Dieper ingaan op normalisatie
- Het einddoel v/e geslaagde integratie.
Normaliseren v/d leefomstandigheden: alle personen met verstandelijke handicap moeten in
levensomstandigheden worden gebracht die zo dicht mogelijk de gewone omstandigheden
v/d samenleving benaderen.
Voorbeelden:
- Persoon met handicap heeft recht op eigen mening
- Persoon met handicap moet een normaal dagritme ervaren
Normaliseren v/d persoon: de persoon met handicap stelt zo weinig mogelijk afwijkend
gedrag, zo ‘normaal’ mogelijk functioneren
De integratie- en normalisatiegedachte hebben beweging in gang gezet ( woonprojecten,
dagbesteding,..)
Normalisatie blijft vaak beperkt en verengd tt een verandering in leef-en werkomstandigheden.
Personen met handicap worden vaak beschouwd als personen met een beperkte
handelingscompetentie.
Dieper ingaan op emancipatie
- Het proces vn vrijmaken vn personen of groepen uit een toestand vn afhankelijkheid, het
opheffen vn vroeger beperkende maatregelen en het geven of verkrijgen vn gelijke rechten.
- To empower= verlenen vn macht of kracht
- ‘het verlenen vn kracht’ kan vertaald worden als ondersteuning of support. Bij geven vn
juiste hoeveelheid & inhoud vn ondersteuning worden mensen in staat gesteld toegang te
krijgen tt bronnen die het mogelijk maken controle over hun eigen leven te hebben.
(ondersteunen waardoor de cliënt sterker word)
- ‘het verlenen vn macht’ gaat over verschuiven of herverdeling vn macht en
verantwoordelijkheid vn beroepsmensen naar personen met een handicap. ( verschuiving vn
verantwoordelijkheid)
Het verondersteld zelfbeschikking & de vrijheid om verantwoordelijkheden voor zichzelf te dragen,
ideeën te uiten, beslissingen te maken en het beleid te kunnen beïnvloeden.
Fysiek, geestelijk, sociaal, economische, politiek
Empowerment speelt zich af op 2 vlaken:
Persoonlijke vlak: mensen nemen zelf beslissingen m.b.t hun persoonlijk leven.
Politieke vlak: het beleid moet doorzichtiger worden.
, Dieper ingaan op inclusie
Inclusie: insluiting vn achtergestelde groepen.
- Inclusie gaat nog een stap verder dn integratie:
Inclusie betekent de insluiting in de samenleving vn achtergestelde groepen op basis vn
gelijkwaardige rechten& plichten.
Overal & altijd moet een persoon met een handicap hetzelfde leven kunnen leiden als alle
andere burgers
- Alle mensen vormen de samenleving
- Iedereen is een volwaardige burger
Includeren: ze beschouwen als volwaardige burgers zonder wie de samenleving niet volledig is.
Volwaardig burgerschap: alle drempels die leiden tt uitsluiting moeten weggewerkt worden.
1.3 verschillende begeleidingsmodellen
- Medisch model
- Sociologisch model
- Leertheoretisch model
- Psychoanalytisch model
- Humanistisch model
- Systeemdenken
Zorgopvatting: op welke wijze treden wij mensen tegemoet?
Belangrijk is vnuit welke zorgopvatting binnen een bepaalde dienst of voorziening gewerkt wordt.
Lees casus Annelies P16
Medisch model
Kenmerken:
