Psychodiagnostiek 2
Les 1: Wat is intelligentie? 4
In de naïeve psychologische theorie 4
Standpunten mbt intelligentie 4
intuïtieve mensenkennis 4
Wat denkt een leek over intelligentie? 4
Taak van de psychologie als wetenschap 5
Intelligentie: wetenschappelijke afbakening 5
Academische intelligentie 5
Intelligentie: dat wat de test meet 6
Niveaus van intelligentie: A, B en C 6
Niet slechts 1 definitie, wat nu? 7
Les 2: Geschiedenis en theorieën rond intelligentie 8
Psychometrische theorieën en intelligentie modellen 8
Spearman's tweefactorentheorie 8
Thurstone: Primary Mental Abilities 10
Het Matrixmodel van Guilford 11
Theorie van de groepsfactoren van Vernon 14
Cognitief-experimentele benadering 15
Inleiding 15
Verband tussen intelligentie en andere metingen 15
PASS-theorie van intelligentie 15
Sternberg 15
Howard Gardner's theorie van meervoudige intelligentie 15
Les 3: Ontwikkeling CHC-model 16
Raymond Cattell -Gf - Gc theorie 16
John Horn 16
John Carrol 16
Actuele CHC-theorie 16
Les 4: CHC-model 17
Inleiding 17
, Domeinonafhankeijke algemene vaardigheid 17
Vloeiend redeneren Gf 17
Geheugen 17
Cognitieve snelheid 17
Verworven kennis 17
Begrip en kennis Gc 17
Domeinspecifieke kennis Gkn 17
Lezen en spellen Grw 17
Kwantitatieve kennis Gq 17
Sensorische domeinspecifieke vaardigheden 17
Visuele informatieverwerking Gv 17
Auditieve informatieverwerking Ga 17
Vaardigheden mbt geurperceptie 17
Tactiele vaardigheden Gh 17
Motorische vaardigheden 18
Kinesthetische vaardigheden 18
Psychometrische vaardigheden Gp 18
Les 5: Cross-battery benadering 19
Als aanvulling bij klassieke intelligentiemeting 19
Vlaamse context 19
Overwegingen bij (vlaamse) aanpak 19
Beperkt aantal beschikbare instrumenten 19
Ontbreken factoranalytisch onderzoek 19
Subtesten laden op meer factoren tegelijk 19
Beperkte inschatting van BCV 19
Keuze van subtesten 19
Betrouwbaarheidscijfers niet beschikbaar 19
Ontbreken base rate gegevens 19
Opmerkingen 19
Les 6: Verschillen in intelligentie 20
Les 7: Andere aspecten van intelligentie 21
Les 8: Testen in de praktijk 22
Les 9: Theorie persoonlijkheids- en motivatietesten 23
Les 10: Afname WISC 24
Les 11: Afname WAIS 25
,1. Les 1: Wat is intelligentie?
1.1. In de naïeve psychologische theorie
Heel wat opvattingen over intelligentie, dat van in ons dagelijkse leven
kaderen we binnen de naïeve psychologische theorie.
1.1.1. Standpunten mbt intelligentie
veel uiteenlopende, vaak tegenovergestelde opvattingen.
1.1.2. intuïtieve mensenkennis
Psychologen stellen theoretische verklaringen op voor alledaagse
gebeurtenissen. Leken hebben daarover ook hun eigen ideeën die zij
onderbouwen met hun eigen, alledaagse verklaringen (= intuïtieve
mensenkennis).
→ brengt hiermee gedrag van mensen in kaart
⇒ hierdoor gedrag begrijpen en verklaren
1.1.3. Wat denkt een leek over intelligentie?
Onderzoek Sternberg:
→ wou nagaan of mening van leken over intelligentie overeenkwam
met die van de experten.
Hieruit kwamen 3 aspecten overeen:
- vermogen praktisch problemen oplossen
- verbaal vermogen
- sociale competentie
Besluit:
Leken hebben een impliciete theorie over intelligentie, dat hoog
correleert met de bevindingen van IQ-tests.
, De theorie van de leken bevat een bredere waaier dan de
vaardigheden van een klassieke IQ-test. Meer nadruk op het
alledaagse gedrag.
1.1.4. Taak van de psychologie als wetenschap
= begrip ‘intelligentie’ zorgvuldig afbakenen
→ eenduidig en zuiver te definiëren en meetbaar te maken.
De wetenschappelijke psychologie onderscheidt zich in twee opzichten van
de ‘naïeve’ psychologie:
- Ten eerste streeft zij als empirische, wetenschappelijke discipline
ernaar te werken met zo zuiver mogelijk gedefinieerde en meetbare
concepten.
- Ten tweede worden binnen de wetenschappelijke psychologie
theorieën, hypothesen en verwachtingen over psychologische
verschijnselen getoetst en waar mogelijk bevestigd aan de hand van
onafhankelijke en zo objectief mogelijk verkregen of verzamelde
onderzoeksgegevens.
1.2. Intelligentie: wetenschappelijke afbakening
1.2.1. Academische intelligentie
In woordenboeken sluit de definitie van intelligentie aan bij het algemeen
gangbare wetenschappelijke opvatting over intelligentie.
⇒ intelligentie = begrip voor dat wat in de wetenschappelijke literatuur
‘academische intelligentie’ wordt genoemd.
→ verwijst naar presteren mbt schoolse taken
Les 1: Wat is intelligentie? 4
In de naïeve psychologische theorie 4
Standpunten mbt intelligentie 4
intuïtieve mensenkennis 4
Wat denkt een leek over intelligentie? 4
Taak van de psychologie als wetenschap 5
Intelligentie: wetenschappelijke afbakening 5
Academische intelligentie 5
Intelligentie: dat wat de test meet 6
Niveaus van intelligentie: A, B en C 6
Niet slechts 1 definitie, wat nu? 7
Les 2: Geschiedenis en theorieën rond intelligentie 8
Psychometrische theorieën en intelligentie modellen 8
Spearman's tweefactorentheorie 8
Thurstone: Primary Mental Abilities 10
Het Matrixmodel van Guilford 11
Theorie van de groepsfactoren van Vernon 14
Cognitief-experimentele benadering 15
Inleiding 15
Verband tussen intelligentie en andere metingen 15
PASS-theorie van intelligentie 15
Sternberg 15
Howard Gardner's theorie van meervoudige intelligentie 15
Les 3: Ontwikkeling CHC-model 16
Raymond Cattell -Gf - Gc theorie 16
John Horn 16
John Carrol 16
Actuele CHC-theorie 16
Les 4: CHC-model 17
Inleiding 17
, Domeinonafhankeijke algemene vaardigheid 17
Vloeiend redeneren Gf 17
Geheugen 17
Cognitieve snelheid 17
Verworven kennis 17
Begrip en kennis Gc 17
Domeinspecifieke kennis Gkn 17
Lezen en spellen Grw 17
Kwantitatieve kennis Gq 17
Sensorische domeinspecifieke vaardigheden 17
Visuele informatieverwerking Gv 17
Auditieve informatieverwerking Ga 17
Vaardigheden mbt geurperceptie 17
Tactiele vaardigheden Gh 17
Motorische vaardigheden 18
Kinesthetische vaardigheden 18
Psychometrische vaardigheden Gp 18
Les 5: Cross-battery benadering 19
Als aanvulling bij klassieke intelligentiemeting 19
Vlaamse context 19
Overwegingen bij (vlaamse) aanpak 19
Beperkt aantal beschikbare instrumenten 19
Ontbreken factoranalytisch onderzoek 19
Subtesten laden op meer factoren tegelijk 19
Beperkte inschatting van BCV 19
Keuze van subtesten 19
Betrouwbaarheidscijfers niet beschikbaar 19
Ontbreken base rate gegevens 19
Opmerkingen 19
Les 6: Verschillen in intelligentie 20
Les 7: Andere aspecten van intelligentie 21
Les 8: Testen in de praktijk 22
Les 9: Theorie persoonlijkheids- en motivatietesten 23
Les 10: Afname WISC 24
Les 11: Afname WAIS 25
,1. Les 1: Wat is intelligentie?
1.1. In de naïeve psychologische theorie
Heel wat opvattingen over intelligentie, dat van in ons dagelijkse leven
kaderen we binnen de naïeve psychologische theorie.
1.1.1. Standpunten mbt intelligentie
veel uiteenlopende, vaak tegenovergestelde opvattingen.
1.1.2. intuïtieve mensenkennis
Psychologen stellen theoretische verklaringen op voor alledaagse
gebeurtenissen. Leken hebben daarover ook hun eigen ideeën die zij
onderbouwen met hun eigen, alledaagse verklaringen (= intuïtieve
mensenkennis).
→ brengt hiermee gedrag van mensen in kaart
⇒ hierdoor gedrag begrijpen en verklaren
1.1.3. Wat denkt een leek over intelligentie?
Onderzoek Sternberg:
→ wou nagaan of mening van leken over intelligentie overeenkwam
met die van de experten.
Hieruit kwamen 3 aspecten overeen:
- vermogen praktisch problemen oplossen
- verbaal vermogen
- sociale competentie
Besluit:
Leken hebben een impliciete theorie over intelligentie, dat hoog
correleert met de bevindingen van IQ-tests.
, De theorie van de leken bevat een bredere waaier dan de
vaardigheden van een klassieke IQ-test. Meer nadruk op het
alledaagse gedrag.
1.1.4. Taak van de psychologie als wetenschap
= begrip ‘intelligentie’ zorgvuldig afbakenen
→ eenduidig en zuiver te definiëren en meetbaar te maken.
De wetenschappelijke psychologie onderscheidt zich in twee opzichten van
de ‘naïeve’ psychologie:
- Ten eerste streeft zij als empirische, wetenschappelijke discipline
ernaar te werken met zo zuiver mogelijk gedefinieerde en meetbare
concepten.
- Ten tweede worden binnen de wetenschappelijke psychologie
theorieën, hypothesen en verwachtingen over psychologische
verschijnselen getoetst en waar mogelijk bevestigd aan de hand van
onafhankelijke en zo objectief mogelijk verkregen of verzamelde
onderzoeksgegevens.
1.2. Intelligentie: wetenschappelijke afbakening
1.2.1. Academische intelligentie
In woordenboeken sluit de definitie van intelligentie aan bij het algemeen
gangbare wetenschappelijke opvatting over intelligentie.
⇒ intelligentie = begrip voor dat wat in de wetenschappelijke literatuur
‘academische intelligentie’ wordt genoemd.
→ verwijst naar presteren mbt schoolse taken
