Humane wetenschappen 2
2022-2023: Chris BESSEMANS
Hoorcollege 2 – 28 februari 2023
INHOUD
Monumenten ......................................................................................................................................... 1
• Standbeeld L. II ........................................................................................................................... 1
• Afrika museum: renovatie .......................................................................................................... 1
• Menenpoort ............................................................................................................................... 2
• Standbeelden Napoleon ............................................................................................................. 2
• Vietnam veterans memorial ....................................................................................................... 2
• Joods museum – Berlijn .............................................................................................................. 2
• 9/11 memorial ............................................................................................................................ 2
• Sovjet standbeelden ................................................................................................................... 2
Monument/memorial ............................................................................................................................ 2
• Ehrenmal & Denkmal.................................................................................................................. 2
• Erkenning ................................................................................................................................... 2
Symbolische praktijken .......................................................................................................................... 3
= Spontane handelingen/praktijken met een symbolisch karakter ............................................... 3
• Voorbeelden ............................................................................................................................... 3
Samengevat............................................................................................................................................ 4
• Symbolische praktijken = betekenisstichtend ............................................................................ 4
• Symbolische praktijken = spontaan ............................................................................................ 4
MEMORIAL ARCHITECTURE
Monumenten
• Standbeeld L. II
− Kolonisatie Congo: uitbuiting
− Zwarte pagina in Belgische geschiedenis
− Vandaag: heel andere betekenis dan toen (≠ grote koning)
• Afrika museum: renovatie
− Kritiek: kolonisatie voldoende daarin gevat? -> onvoldoende erkenning
− Zwarte periode
Pagina 1 van 4
, • Menenpoort
− Groot verlies: monument ↔ heldhaftigh.
• Standbeelden Napoleon
− Gezet door N. zelf
− Nu heel andere connotatie
• Vietnam veterans memorial
− Discussie: goed monument?
− Meer/minder?
− Politiek: in welke mate w daarover gesproken?
− Te weinig?: zegt enkel ‘deze mensen zijn gestorven?
M een monument meer doen?
• Joods museum – Berlijn
− Ervaring: de angst v.d. joden voelen -> gruwelijkheden herdenken
− In welke mate gunstig?
• 9/11 memorial
− Ondergr. ook museum
− Ontwerpwedstrijd: kritiek
− Goed memorial? -> verschillende doelgroepen
− Waarom bezoeken als geen betrokkene?
• Sovjet standbeelden
− Heldhaftig: oorlog = overwinning bel.
↔ Westen: verlies = groter
Monument/memorial
• Ehrenmal & Denkmal
− Monument = Ehrenmal (Duits) -> willen eren (focus op verwezelijking, heldhaftigh.)
− Memorial = Denkmal (Duits) -> willen herdenken (focus op verlies)
∙ Dit had niet mogen gebeuren
∙ Erkenning v. verlies/trauma
• Erkenning
− Waarom monumenten, eretekens, grafstenen,… (niet enkel in arch.)?
− Doelbewust op bep. plaats + bep. vormgeving
− Iets dat gebeurde letterlijk ‘aanwezig stellen in de ruimte’
− Erkenning afdwingen -> als afwezig: lijkt niet bel. genoeg
Symbolische praktijk
Pagina 2 van 4
2022-2023: Chris BESSEMANS
Hoorcollege 2 – 28 februari 2023
INHOUD
Monumenten ......................................................................................................................................... 1
• Standbeeld L. II ........................................................................................................................... 1
• Afrika museum: renovatie .......................................................................................................... 1
• Menenpoort ............................................................................................................................... 2
• Standbeelden Napoleon ............................................................................................................. 2
• Vietnam veterans memorial ....................................................................................................... 2
• Joods museum – Berlijn .............................................................................................................. 2
• 9/11 memorial ............................................................................................................................ 2
• Sovjet standbeelden ................................................................................................................... 2
Monument/memorial ............................................................................................................................ 2
• Ehrenmal & Denkmal.................................................................................................................. 2
• Erkenning ................................................................................................................................... 2
Symbolische praktijken .......................................................................................................................... 3
= Spontane handelingen/praktijken met een symbolisch karakter ............................................... 3
• Voorbeelden ............................................................................................................................... 3
Samengevat............................................................................................................................................ 4
• Symbolische praktijken = betekenisstichtend ............................................................................ 4
• Symbolische praktijken = spontaan ............................................................................................ 4
MEMORIAL ARCHITECTURE
Monumenten
• Standbeeld L. II
− Kolonisatie Congo: uitbuiting
− Zwarte pagina in Belgische geschiedenis
− Vandaag: heel andere betekenis dan toen (≠ grote koning)
• Afrika museum: renovatie
− Kritiek: kolonisatie voldoende daarin gevat? -> onvoldoende erkenning
− Zwarte periode
Pagina 1 van 4
, • Menenpoort
− Groot verlies: monument ↔ heldhaftigh.
• Standbeelden Napoleon
− Gezet door N. zelf
− Nu heel andere connotatie
• Vietnam veterans memorial
− Discussie: goed monument?
− Meer/minder?
− Politiek: in welke mate w daarover gesproken?
− Te weinig?: zegt enkel ‘deze mensen zijn gestorven?
M een monument meer doen?
• Joods museum – Berlijn
− Ervaring: de angst v.d. joden voelen -> gruwelijkheden herdenken
− In welke mate gunstig?
• 9/11 memorial
− Ondergr. ook museum
− Ontwerpwedstrijd: kritiek
− Goed memorial? -> verschillende doelgroepen
− Waarom bezoeken als geen betrokkene?
• Sovjet standbeelden
− Heldhaftig: oorlog = overwinning bel.
↔ Westen: verlies = groter
Monument/memorial
• Ehrenmal & Denkmal
− Monument = Ehrenmal (Duits) -> willen eren (focus op verwezelijking, heldhaftigh.)
− Memorial = Denkmal (Duits) -> willen herdenken (focus op verlies)
∙ Dit had niet mogen gebeuren
∙ Erkenning v. verlies/trauma
• Erkenning
− Waarom monumenten, eretekens, grafstenen,… (niet enkel in arch.)?
− Doelbewust op bep. plaats + bep. vormgeving
− Iets dat gebeurde letterlijk ‘aanwezig stellen in de ruimte’
− Erkenning afdwingen -> als afwezig: lijkt niet bel. genoeg
Symbolische praktijk
Pagina 2 van 4
