Managementvaardigheden en leiderschap
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: leidinggeven.............................................................................................................................. 2
1.1: Wat is leidinggeven?.....................................................................................................................................2
1.2: statische leiderschapstheorieën....................................................................................................................3
1.3: dynamische leiderschapstheorieën...............................................................................................................4
Hoofdstuk 2: motiveren................................................................................................................................. 6
2.1: de eerste bevindingen...................................................................................................................................6
2.2: motivatietheorieën........................................................................................................................................6
2.3: het motivatiegesprek....................................................................................................................................9
Hoofdstuk 3: Delegeren............................................................................................................................... 10
3.1: wat is delegeren..........................................................................................................................................10
3.2: waarom moet je delegeren.........................................................................................................................10
3.3: waarom delegeren leiders over het algemeen te weinig............................................................................10
3.4: welke taken delegeren................................................................................................................................10
3.5: wat en wie delegeren..................................................................................................................................11
3.6: de opdracht meedelen................................................................................................................................11
3.7: de opdracht opvolgen.................................................................................................................................11
3.8: waarom looopt het soms mis......................................................................................................................12
Hoofdstuk 4: coachen.................................................................................................................................. 12
4.1: wat is coachen.............................................................................................................................................12
4.2: wanneer moet je coachen...........................................................................................................................12
4.3: tips...............................................................................................................................................................12
4.4: het coachinggesprek...................................................................................................................................12
Hoofdstuk 5: leiderschap bij verandering..................................................................................................... 13
5.1: veelgemaakte fouten..................................................................................................................................13
5.2: het 8-fazenproces........................................................................................................................................13
Extra leerstof............................................................................................................................................... 15
1: managers en het managementproces...........................................................................................................15
2: de ondernemingsomgeving............................................................................................................................16
3: missie-visie-strategie......................................................................................................................................17
4: organisatiestructuur.......................................................................................................................................19
1
,Hoofdstuk 1: leidinggeven
1.1: Wat is leidinggeven?
Leiderschap is simpelweg andere mensen laten doen wat u van ze vraagt. (Mark Van Dongen)
Leidinggeven in het takenpakket van de ingenieur:
- Leiden van teams, motiveren, …
- Doen naleven van richtlijnen
- Opleiden van nieuwe medewerkers
- Vergaderen, presenteren, luisteren, overtuigen, …
- Opvolgen van projecten, coachen, feedback geven, …
- Instrueren van ondersteunende medewerkers
- Delegeren van verantwoordelijkheden
Statische leiderschapstheorieën:
- Deze gaan ervan uit dat er een ideaal type leider bestaat die bepaalde
persoonseigenschappen bezit waarmee hij/zij in ALLE situaties effectief is
Dynamische leiderschapstheorieën
- Deze gaan ervan uit dat in een bepaalde situatie een bepaalde leiderschapsstijl het
meest effectief is
2
, 1.2: statische leiderschapstheorieën
1.2.1: De Trait-theorie
Leiderschapskwaliteiten zijn aangeboren
- Capaciteiten:
o Intelligentie, waakzaamheid, verbaal uitdrukkingsvermogen,
oordeelsvermogen
- Prestaties:
o Opleiding, kennis, atletische vaardigheden
- Verantwoordelijkheden:
o Betrouwbaarheid, initiatief, doorzettingsvermogen, zelfvertrouwen, agressief
vermogen, de wil om beter te presteren dan anderen
- Status:
o Sociaaleconomische positie, populariteit
1.2.2: De managerial grid van Blake & Mouton
twee factoren bepalen de effectiviteit van een leider onafhankelijk van de situatie:
1) Taakgerichtheid
a. Mate waarin de leider hoofdzakelijk aandacht besteedt aan de belangen van
de organisatie
2) Relatiegerichtheid
a. Mate waarin de leider hoofdzakelijk aandacht besteedt aan de belangen van
de medewerkers
Grid van leiderschapsstijlen:
1.1: Geen aandacht voor de individuele
belangen noch voor de belangen van
de organisatie
9.1: de doelenstellingen van de organisatie
gaan boven alles.
1.9: het belang van de medewerkers is
belangrijk dan het belang van de
organisatie
9.9: dit is de ideale leider, zowel belang
voor de medewerkers als voor de
organisatie
5.5: beperkte aandacht voor zowel
medewerkers als de organisatie en zijn
persoonlijke doelen
3
Inhoudsopgave
Hoofdstuk 1: leidinggeven.............................................................................................................................. 2
1.1: Wat is leidinggeven?.....................................................................................................................................2
1.2: statische leiderschapstheorieën....................................................................................................................3
1.3: dynamische leiderschapstheorieën...............................................................................................................4
Hoofdstuk 2: motiveren................................................................................................................................. 6
2.1: de eerste bevindingen...................................................................................................................................6
2.2: motivatietheorieën........................................................................................................................................6
2.3: het motivatiegesprek....................................................................................................................................9
Hoofdstuk 3: Delegeren............................................................................................................................... 10
3.1: wat is delegeren..........................................................................................................................................10
3.2: waarom moet je delegeren.........................................................................................................................10
3.3: waarom delegeren leiders over het algemeen te weinig............................................................................10
3.4: welke taken delegeren................................................................................................................................10
3.5: wat en wie delegeren..................................................................................................................................11
3.6: de opdracht meedelen................................................................................................................................11
3.7: de opdracht opvolgen.................................................................................................................................11
3.8: waarom looopt het soms mis......................................................................................................................12
Hoofdstuk 4: coachen.................................................................................................................................. 12
4.1: wat is coachen.............................................................................................................................................12
4.2: wanneer moet je coachen...........................................................................................................................12
4.3: tips...............................................................................................................................................................12
4.4: het coachinggesprek...................................................................................................................................12
Hoofdstuk 5: leiderschap bij verandering..................................................................................................... 13
5.1: veelgemaakte fouten..................................................................................................................................13
5.2: het 8-fazenproces........................................................................................................................................13
Extra leerstof............................................................................................................................................... 15
1: managers en het managementproces...........................................................................................................15
2: de ondernemingsomgeving............................................................................................................................16
3: missie-visie-strategie......................................................................................................................................17
4: organisatiestructuur.......................................................................................................................................19
1
,Hoofdstuk 1: leidinggeven
1.1: Wat is leidinggeven?
Leiderschap is simpelweg andere mensen laten doen wat u van ze vraagt. (Mark Van Dongen)
Leidinggeven in het takenpakket van de ingenieur:
- Leiden van teams, motiveren, …
- Doen naleven van richtlijnen
- Opleiden van nieuwe medewerkers
- Vergaderen, presenteren, luisteren, overtuigen, …
- Opvolgen van projecten, coachen, feedback geven, …
- Instrueren van ondersteunende medewerkers
- Delegeren van verantwoordelijkheden
Statische leiderschapstheorieën:
- Deze gaan ervan uit dat er een ideaal type leider bestaat die bepaalde
persoonseigenschappen bezit waarmee hij/zij in ALLE situaties effectief is
Dynamische leiderschapstheorieën
- Deze gaan ervan uit dat in een bepaalde situatie een bepaalde leiderschapsstijl het
meest effectief is
2
, 1.2: statische leiderschapstheorieën
1.2.1: De Trait-theorie
Leiderschapskwaliteiten zijn aangeboren
- Capaciteiten:
o Intelligentie, waakzaamheid, verbaal uitdrukkingsvermogen,
oordeelsvermogen
- Prestaties:
o Opleiding, kennis, atletische vaardigheden
- Verantwoordelijkheden:
o Betrouwbaarheid, initiatief, doorzettingsvermogen, zelfvertrouwen, agressief
vermogen, de wil om beter te presteren dan anderen
- Status:
o Sociaaleconomische positie, populariteit
1.2.2: De managerial grid van Blake & Mouton
twee factoren bepalen de effectiviteit van een leider onafhankelijk van de situatie:
1) Taakgerichtheid
a. Mate waarin de leider hoofdzakelijk aandacht besteedt aan de belangen van
de organisatie
2) Relatiegerichtheid
a. Mate waarin de leider hoofdzakelijk aandacht besteedt aan de belangen van
de medewerkers
Grid van leiderschapsstijlen:
1.1: Geen aandacht voor de individuele
belangen noch voor de belangen van
de organisatie
9.1: de doelenstellingen van de organisatie
gaan boven alles.
1.9: het belang van de medewerkers is
belangrijk dan het belang van de
organisatie
9.9: dit is de ideale leider, zowel belang
voor de medewerkers als voor de
organisatie
5.5: beperkte aandacht voor zowel
medewerkers als de organisatie en zijn
persoonlijke doelen
3
