Samenvatting Inleiding Privaatrecht II: Goederenrecht (RGBUPRV002)

Inleiding Privaatrecht II; Goederenrecht B1B3 samenvatting

Week 1

Goederen (art. 3:1 BW):
 Zaak (art. 3:2 BW):
o Onroerende zaak (art. 3:3 lid 1 BW); vast met de grond (bv. huis)
o Roerende zaak (art. 3:3 lid 2 BW)
 Vermogensrechten (art. 3:6 BW):
o Relatieve vermogensrechten; jegens specifieke personen toepasbaar -> vaak
verbintenissenrecht (bv. schadevergoeding door onrechtmatige daad)
o Absolute vermogensrechten; jegens iedereen toepasbaar
 Ander -> bv. patent, octrooi
 Goederenrechtelijke recht op goederen;
 Op een zaak:
 Volledig
 Eigendom (art. 5:1 BW)
 Beperkt
 Pand (art. 3:227 BW)
 Hypotheek (art. 3:227 BW)
 Vruchtgebruik (art. 3:201 BW)
 Erfdienstbaarheid (art. 5:70 BW) (zakelijk recht)
 Erfpacht (art. 5:85 BW) (zakelijke recht)
 Opstalrecht (art. 5:101 BW) (zakelijk recht)
 Op een vermogensrecht (kan dus ook op een relatief
vermogensrecht):
 Volledig (= rechthebbende)
 Toebehoren (= eigendom op een vermogensrecht)
 Beperkt (art. 3:8 BW)
 Vruchtgebruik (art. 3:201 BW)
 Pandrecht (art. 3:227 BW)
 Hypotheek (art. 3: 227 BW)

Objectieve vermogensrechten zijn alle vermogensrechten die in de wet staan -> de regels.
Subjectieve vermogensrechten zijn alle vermogensrechten die van toepassing op een specifiek
persoon zijn (die iemand toekomen).

Wanneer het artikel in boek 5 staat, gaat het altijd over zaken. Als het in boek 3 staat, moet je goed
kijken wat het object (goed of zaak of vermogensrecht) van het artikel is.

Het verschil tussen volledig en beperkte goederenrechtelijke recht op goederen is hoeveel je
eigenaar bent van je bezit. Je kunt volledig eigenaar zijn van een huis (100% eigenaar), dan is er
sprake van het volledige recht, eigendomsrecht. Wanneer iemand anders een hypotheek heeft over
je huis, is die persoon beperkt eigenaar van het huis (bv. 10 %) en komt die dus een beperkt
goederenrechtelijke recht toe.

Registergoederen zijn goederen die in een register geregistreerd moeten staan, dit gaat niet over wie
de eigenaar van een goed is, maar puur over het bestaan van het goed zelf.
Art. 3:10 BW definitie van registergoederen
Art. 3:16 BW welke registers er zijn
Art. 3:17 BW wat je in de registers moet schrijven

, Wanneer een zaak als een bestanddeel van een hoofdzaak kan worden aangemerkt, heeft dit
gevolgen voor de rechten die op het bestanddeel kunnen rusten.

Toetsen of een zaak een bestanddeel is; bestanddeelvorming:
1. art. 3:4 lid 2 BW -> uiterlijke beoordeling
2. art. 3:4 lid 1 BW -> verkeersopvattingen -> arrest depex/curatoren

Uit het arrest depex/curatoren komen 2 aanwijzingen voor wat er onder verkeersopvattingen wordt
verstaan:
 Zijn de zaken in constructie op elkaar afgestemd
 Is de hoofdzaak incompleet te beschouwen zonder het ‘bestanddeel’, het productieproces is
hierbij niet relevant (bv. fabriekshal ipv. medicijnfabriek)

Arrest Sleepboot Egbertha is ouder dan het arrest depex/curatoren en is ook alleen van toepassing
op boten (dit een speciaal soort roerend goed). Bij bestanddeelvorming gaat het arrest
depex/curatoren voor en is ook belangrijker.

Art. 5:1 lid 1 BW geeft het eigendomsrecht.
Art. 5:1 lid 2 BW geeft aan wat de beperkingen van het eigendomsrecht kunnen zijn;
 In strijd met recht van anderen; bv. een beperkt recht van een ander en een contractuele
afspraak
 Wettelijke voorschriften
 Regels van ongeschreven recht:
o Hinder (arrest kraaien en roeken)
o Misbruik van recht (art. 3:13 BW):
 Uitoefening met doel een ander te schaden (arrest Watertoren II)
 Uitoefening met ander doel waarvoor recht is verleend
 Ongeoorloofde onevenredigheid tussen het belang bij de uitoefening en het
belang dat daardoor geschaad wordt. (arrest grensoverschrijdende garage)

Arrest Portacabin
De belastingdienst had beslag gelegd op de portacabin van Buys. Buys had een hypotheek op de
Rabobank en de rabobank had dus een lening en rente recht op Buys. Is de portacabin onderdeel van
het onderpand van de hypotheek van Buys en moet dus de opbrengst van de portacabin naar de
Rabobank gaan (ipv de belastingdienst)?
Rabobank heeft hypotheek op de grond. Als de portacabin onroerend wordt gekwalificeerd, wordt
deze gezien als eigendom van de persoon van wie ook de grond is. In dit geval dus de rabobank.
Wanneer de portacabin als roerend wordt gekwalificeerd, is dit niet onderdeel van de hypotheek en
heeft de belastingdienst recht op de opbrengst van de portacabin.
!Ro. 3.3 -> criteria voor 'duurzaam met de grond verenigd' uit art 5:20 lid 1 sub e BW. -> zie week 4,
zaakvorming

Arrest Depex/curatoren
Dit arrest gaat over de invulling van de verkeersopvattingen in art. 5:1 lid 2 BW.
Als de water-destillatie unit als een bestanddeel wordt aangemerkt van het gebouw, verliest Depex
zijn onder eigendomsvoorbehoud. Geen bestanddeel, wel eigendomsrecht van Depex, vordering op
unit. Is de unit een bestanddeel van een medicijnfabriek? Het hof zegt van wel, de Hoge Raad
oordeelt dat de unit niet noodzakelijk is voor het functioneren als fabriekshal.
Aanwijzingen:
1. in constructief op elkaar afgestemd
2. incompleet zonder (in bestemming van de hoofdzaak, fabriekshal ipv medicijnfabriek), het
productieproces is niet relevant