Leerpad A – psychopathologie
1. betekenis herstel
⟹ is een proces, manier van leven, attitude en een manier waarop men de
dagelijkse uitdagingen aanpakt
- Deegan: Geen perfect lineair verloop, soms grillig; we verliezen de moed,
glijden terug en starten opnieuw
- Nood is uitdagingen van de ziekte tegemoet gaan en opnieuw een
gewaardeerd integriteitgevoel en doel te vestigen binnen en voorbij grenzen
van de ziekte
- Verlangen is te leven, werken en lief te hebben in een gemeenschap
- Anthony: Is een proces in iemands waarden, normen en gevoelens en is
een manier van leven van een meer bevredigend, hoopvol en zinvol leven
ondanks de beperkingen die de aandoening geeft en het is het ontgroeien
van de catastrofale gevolgen van een psychiatrische aandoening
- Kritiansen: de 6 elementen
o Personen met ernstige psychische problemen zijn zelf in staat hun
levenstraject onder controle te houden en elke persoon doet dit op zijn
manier
o Integratie van personen met psychische problemen in samenleving.
Enerzijds moeten ze de integratie zelf nastreven, anderzijds moet de
samenleving de mogelijkheden ervoor geven
o Mensen met psychische problemen zijn veerkrachtig en zijn op elk
moment in staat de controle over hun eigen leven te (her)winnen, hier
valt aan te sluiten bij empowermentconcept
o Herstel is een levenslang en continu proces met ups en downs
o Dit proces is voor iedereen uniek
o Beperkingen zijn een dagdagelijkse realiteit voor de betrokkene en
maken deel uit van het leven, ze zijn ervaringsdeskundigen, experts
van hun leven,..
- Droës & van Weeghel:
o Een discontinu, individueel verschillend, persoonlijk en langdurig
proces
2. overige betekenissen
- Pseudopsychologie: niet-onderbouwde psychologische aannamen die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd
- Psychiatrie: is een medisch specialisme binnen de geneeskunde dat zich
richt op diagnostiek en behandeling van stoornissen van vnl. psychische aard
- Psychische stoornis: volgens de DSM-V:
o Een syndroom: gekenmerkt door klinische symptomen op gebied van
cognitieve, affectieve en conatieve functies
o Uiting van (vermoede) disfunctie in psychologische, biologische of
ontwikkelingsprocessen ten grondslag aan psychische functioneren
o Dat leidt tot:
Klinisch significante lijdensdruk
Beperkingen in sociale, schoolse, en/of beroepsmatige
functioneren
Biologisch nadeel
1
, o Exclusies:
Reactie op veelvoorkomende stressor/verlies
Sociaal deviant gedrag (politiek, religieus, seksueel) en
conflicten tussen individu en maatschappij tenzij deviant of
conflict gevolg is van disfunctioneren van individu
- Psychisch kwetsbaar: geheel van ervaringen, emoties, gedachten of
gedragspatronen die in een gegeven maatschappelijke context het
persoonlijke en sociale functioneren en het welbevinden van mensen
beperken, hun zoektocht naar zingeving bemoeilijken en hun gevoel van
eigenwaarde aantasten (doordat ze ‘afwijken van de norm’) de persoon en de
omgeving errond lijden eronder
- Psychodiagnostiek: activiteit van de wetenschappelijke psychologie,
psychiatrie en orthopedagogiek en heeft vaak onderkenning van psychische
aandoeningen tot doel en met oog op een behandeling
o Er worden psychische processen en patronen in kaart gebracht (ook
de normale) in samenhang met de biologische en sociaal-culturele
context en wordt een theorie met daaruit afleidbare hypotheses
ontwikkeld die al dan niet verstoord zijn van psychische patronen en
processen
o In werkwijze van de psychodiagnostiek zijn er 3 activiteiten centraal:
Observeren
Onderzoeksgesprekken voeren
Psychologische tests gebruiken
- Psychologie: wetenschap waarbij zowel het gedrag van de mensen als de
gevoelens en de gedachten worden onderzocht bij het ervaren van hun
gedrag en de omstandigheden waarin dat plaatsvindt
- Psychopathologie: psychische stoornis of aandoening die ernstig lijden kan
veroorzaken
o Pathologie = ziekteleer + psycho → ‘geestelijk’
- Psychosomatisch: kenmerk van een lichamelijke aandoening waarbij vooral
psychische factoren een causale of ondersteunende rol spelen
- Psychotherapie: therapie gebaseerd op psychologische principes + is een
gestructureerde vorm van psychologische behandeling op basis van een
psychologisch model
- Symptoom: is een klacht, verschijnsel van een ziekte bv. door de griep zoals
moe zijn, hoofdpijn
- Syndroom: clustering van symptomen bv. door de griep zoals buikpijn,
misselijk, koorts, hoofdpijn,..
3. ontwikkelingsstoornissen
3.1 achtergrond en doel
⟹ het Wiechenonderzoek (VWO) is gebaseerd op het ontwikkelingsmodel van
Gesil, dat media 20ste eeuw is ontwikkeld. Het is een hulpmiddel om op
systematische wijze de ontwikkeling van baby’s, peuters en kleuters in kaart te
brengen door het ‘Wiechenschema’
- Heeft als doel het begeleiden van de ontwikkeling van zuigelingen en
peuters/kleuters en het zo goed mogelijk betrekken van de ouders erbij
- Vroegtijdig opsporen van ontwikkelingsproblemen of stoornissen en het
ondersteunen van verwijzing. Het is van belang dat kinderen met een
ontwikkelingsstoornis, van welke aard ook, tijdig worden herkend,
2
1. betekenis herstel
⟹ is een proces, manier van leven, attitude en een manier waarop men de
dagelijkse uitdagingen aanpakt
- Deegan: Geen perfect lineair verloop, soms grillig; we verliezen de moed,
glijden terug en starten opnieuw
- Nood is uitdagingen van de ziekte tegemoet gaan en opnieuw een
gewaardeerd integriteitgevoel en doel te vestigen binnen en voorbij grenzen
van de ziekte
- Verlangen is te leven, werken en lief te hebben in een gemeenschap
- Anthony: Is een proces in iemands waarden, normen en gevoelens en is
een manier van leven van een meer bevredigend, hoopvol en zinvol leven
ondanks de beperkingen die de aandoening geeft en het is het ontgroeien
van de catastrofale gevolgen van een psychiatrische aandoening
- Kritiansen: de 6 elementen
o Personen met ernstige psychische problemen zijn zelf in staat hun
levenstraject onder controle te houden en elke persoon doet dit op zijn
manier
o Integratie van personen met psychische problemen in samenleving.
Enerzijds moeten ze de integratie zelf nastreven, anderzijds moet de
samenleving de mogelijkheden ervoor geven
o Mensen met psychische problemen zijn veerkrachtig en zijn op elk
moment in staat de controle over hun eigen leven te (her)winnen, hier
valt aan te sluiten bij empowermentconcept
o Herstel is een levenslang en continu proces met ups en downs
o Dit proces is voor iedereen uniek
o Beperkingen zijn een dagdagelijkse realiteit voor de betrokkene en
maken deel uit van het leven, ze zijn ervaringsdeskundigen, experts
van hun leven,..
- Droës & van Weeghel:
o Een discontinu, individueel verschillend, persoonlijk en langdurig
proces
2. overige betekenissen
- Pseudopsychologie: niet-onderbouwde psychologische aannamen die als
wetenschappelijke waarheden worden gepresenteerd
- Psychiatrie: is een medisch specialisme binnen de geneeskunde dat zich
richt op diagnostiek en behandeling van stoornissen van vnl. psychische aard
- Psychische stoornis: volgens de DSM-V:
o Een syndroom: gekenmerkt door klinische symptomen op gebied van
cognitieve, affectieve en conatieve functies
o Uiting van (vermoede) disfunctie in psychologische, biologische of
ontwikkelingsprocessen ten grondslag aan psychische functioneren
o Dat leidt tot:
Klinisch significante lijdensdruk
Beperkingen in sociale, schoolse, en/of beroepsmatige
functioneren
Biologisch nadeel
1
, o Exclusies:
Reactie op veelvoorkomende stressor/verlies
Sociaal deviant gedrag (politiek, religieus, seksueel) en
conflicten tussen individu en maatschappij tenzij deviant of
conflict gevolg is van disfunctioneren van individu
- Psychisch kwetsbaar: geheel van ervaringen, emoties, gedachten of
gedragspatronen die in een gegeven maatschappelijke context het
persoonlijke en sociale functioneren en het welbevinden van mensen
beperken, hun zoektocht naar zingeving bemoeilijken en hun gevoel van
eigenwaarde aantasten (doordat ze ‘afwijken van de norm’) de persoon en de
omgeving errond lijden eronder
- Psychodiagnostiek: activiteit van de wetenschappelijke psychologie,
psychiatrie en orthopedagogiek en heeft vaak onderkenning van psychische
aandoeningen tot doel en met oog op een behandeling
o Er worden psychische processen en patronen in kaart gebracht (ook
de normale) in samenhang met de biologische en sociaal-culturele
context en wordt een theorie met daaruit afleidbare hypotheses
ontwikkeld die al dan niet verstoord zijn van psychische patronen en
processen
o In werkwijze van de psychodiagnostiek zijn er 3 activiteiten centraal:
Observeren
Onderzoeksgesprekken voeren
Psychologische tests gebruiken
- Psychologie: wetenschap waarbij zowel het gedrag van de mensen als de
gevoelens en de gedachten worden onderzocht bij het ervaren van hun
gedrag en de omstandigheden waarin dat plaatsvindt
- Psychopathologie: psychische stoornis of aandoening die ernstig lijden kan
veroorzaken
o Pathologie = ziekteleer + psycho → ‘geestelijk’
- Psychosomatisch: kenmerk van een lichamelijke aandoening waarbij vooral
psychische factoren een causale of ondersteunende rol spelen
- Psychotherapie: therapie gebaseerd op psychologische principes + is een
gestructureerde vorm van psychologische behandeling op basis van een
psychologisch model
- Symptoom: is een klacht, verschijnsel van een ziekte bv. door de griep zoals
moe zijn, hoofdpijn
- Syndroom: clustering van symptomen bv. door de griep zoals buikpijn,
misselijk, koorts, hoofdpijn,..
3. ontwikkelingsstoornissen
3.1 achtergrond en doel
⟹ het Wiechenonderzoek (VWO) is gebaseerd op het ontwikkelingsmodel van
Gesil, dat media 20ste eeuw is ontwikkeld. Het is een hulpmiddel om op
systematische wijze de ontwikkeling van baby’s, peuters en kleuters in kaart te
brengen door het ‘Wiechenschema’
- Heeft als doel het begeleiden van de ontwikkeling van zuigelingen en
peuters/kleuters en het zo goed mogelijk betrekken van de ouders erbij
- Vroegtijdig opsporen van ontwikkelingsproblemen of stoornissen en het
ondersteunen van verwijzing. Het is van belang dat kinderen met een
ontwikkelingsstoornis, van welke aard ook, tijdig worden herkend,
2
