Algemene definities
Aerofiet organisme dat vocht en voedingsstoffen uit de lucht haalt
Aëroob enkel levend in zuurstofrijk gebied
Amoebe cel of organisme die van vorm kan veranderen
Anaëroob leeft in zuurstofarm gebied
Anisogaam heteromorfe geflagelleerde gameten
Aplano onbeweeglijk
Autotroof fotosynthetiserend
Auxotroof opname essentiële vitamines
Biotroof op levend organisme
Coenocyt meerkernige cel waarbij tussenwanden (nog) niet gevormd zijn
Cytokinese delen van cytoplasma met gelijke hoeveelheid materiaal
Endosporen sporen gevormd binnen sporevormende structuur
Eutroof sterk vervuild
Fylogenieën evolutionaire verwantschappen
Gametangium geslachtsorgaan
Heterotroof opname van voedselpartikels
Heterotroof voedend op omliggende voedselpartikels
Isogaam homomorfe geflagelleerde gameten
Karyogamie versmelten van kernen
Medulla merg
Mixotroof meerdere voedingswijzen: fotosynthese + heterotrofie
Necrotroof dood levende gastheer en voedt op dood materiaal
Oögaam (V) onbeweeglijke gameet en (M) kleinere geflagelleerde gameet
Parafysen steriele draadvormige cellen tussen sporen- of gametenvormende organen
Plano beweeglijk
Plasmogamy versmelten van cytoplasma
Plastiden celorganellen die enkel bij eukaryoten voorkomen
Polyfyletisch taxon dat groepen met gemeenschappelijke voorouder bevat, zonder voorouder zelf
Protoplast volledige cel behalve celwand
Protozoa grote groep eencelligen
Saprotroof levend van dood organisch materiaal
Sferisch rond
Synapmorfieën karakteristieke kenmerken
Systematiek wetenschappelijke studie van biologische diversiteit en evolutionaire geschiedenis
Taxonomie identificatie benoeming en classificatie
Ubiquist leeft in alle klimaatzones
Prokaryoten
Glycocalix slijmerige substanties die celwand omhullen
Pili korte wimperachtige eiwitaanhangsels
Fimbriae lange haarvormige aanhangsels
Chemotaxis detecteren van concentratieveranderingen chemische stoffen
Plasmolyse verschrompelen van een cel in hypertonische omgeving
Hypertonisch hoge concentratie aan stoffen buiten de cel dan binnen (vaak zout)
Halofiel kan overleven bij extreem hoge zoutgehaltes
Thermofiel kan overleven bij extreem hoge temperaturen
Methanogeen methaanvormend
Cyanobacteria
Thylakoïde membraangebonden deel chloroplast
Mucus compartiment schede die celwand omgeeft
Coenobium kolonies met vast aantal cellen
Trichomen filamenteuse kolonies: onvertakt, schijnvertakt of vertakt
Aplanosporen onbeweeglijke cellen
Akineet overlevingscel
, Hormogonie geaggregeerde vegetatieve cel (afgebroken korte segmanten)
Endotoxine aanval op immuunsysteem
Hepatotoxine leverschade
Neurotoxine hersenschade
Dermatoxine huidschade
Botulisme watervogelsterfte veroorzaakt door proliferatie Closterium botulinum
Heterocyst verdikte celwand, doet aan stikstoffixatie
Ubiquist leeft in alle klimaatzones
Endosymbiosetheorie
Aëroob enkel levend in zuurtofzijk gebied
Endosymbiont organisme dan gefagocyteerd werd en leeft binnen ander organisme
Serieel niet gelijktijdig: eerst mitochondria, dan chloroplasten
Heterotroof voedend op omliggende voedselpartikels
Endocytose opname en afbraak van voedselpartikels
Algae
Metaboliet (bij)product gevormd door metabolisme protisten
Bio-fouling algenwoeker onder schepen
Dinophyta
Alveolaten Dinophyta en enkele protozoa met Alveoli = membraangebonden holtes
Cingulum equatoriale groeve
Sulcus verticale groeve, loodrecht op cingulum
Epitheca bovenste helft celplaten
Hypotheca onderste helft celplaten
Pendunculus buis voor opzuigen voedselpartikels
Zooxanthellen endosymbiontische vorm in mariene organisme
Dinokaryon steeds gecondenseerde celkern
Planozygote zygote met dikke inerte wand die kan verspreiden
Dinocyst onbeweeglijke hypnozygote
Euglenophyta
Pellicula versterking plasmamembraan door proteïneachtige stroken; flexibiliteit
Stigma rode oogvlek aan basis flagel
Pyrenoïd eiwitrijke zone in chloroplast met enzymen voor fotosynthese
Haptophyta
Haptonema draadvormige structuur tussen twee flagellen voor voedselopname
Coccolithen vlakke schubben van gecalcificeerd organisch materiaal buiten celwand
Stramenopiles
Stramenopiles verwijzing naar stijve haren op één van de twee flagellen, ander kort en glad
Heterokontophyta verwijzing naar aanwezigheid twee verschillende flagellen
Chrysophyta
Lorica vaas-achtig omhulsel uit organisch materiaal (cellulose) bij Dinobryon
Stomatocysten SiO2 rustcellen
Chrysomaminarine reservestof in vacuole
Baccilariophyta
Raphe mucus-producerende groef
Frustule geheel diatomeeënstructuur opgebouwd uit twee valven
Valven siliciumschalen SiO2xnH2O waaruit frustules zijn opgebouwd
Cingulum fijne banden rondom valven voor samenhouden
Pennaat frustules met bilaterale symmetrie
Centricaat frustules met radiale symmetrie
Diatomiet = kieselguhr gesteente gevormd door langdurige opstapeling afgestorven frustules
Auxospore spore bij geslachtelijke voortplanting
Rock-snot slijmerige massa veroorzaakt door diatomeeën
Aerofiet organisme dat vocht en voedingsstoffen uit de lucht haalt
Aëroob enkel levend in zuurstofrijk gebied
Amoebe cel of organisme die van vorm kan veranderen
Anaëroob leeft in zuurstofarm gebied
Anisogaam heteromorfe geflagelleerde gameten
Aplano onbeweeglijk
Autotroof fotosynthetiserend
Auxotroof opname essentiële vitamines
Biotroof op levend organisme
Coenocyt meerkernige cel waarbij tussenwanden (nog) niet gevormd zijn
Cytokinese delen van cytoplasma met gelijke hoeveelheid materiaal
Endosporen sporen gevormd binnen sporevormende structuur
Eutroof sterk vervuild
Fylogenieën evolutionaire verwantschappen
Gametangium geslachtsorgaan
Heterotroof opname van voedselpartikels
Heterotroof voedend op omliggende voedselpartikels
Isogaam homomorfe geflagelleerde gameten
Karyogamie versmelten van kernen
Medulla merg
Mixotroof meerdere voedingswijzen: fotosynthese + heterotrofie
Necrotroof dood levende gastheer en voedt op dood materiaal
Oögaam (V) onbeweeglijke gameet en (M) kleinere geflagelleerde gameet
Parafysen steriele draadvormige cellen tussen sporen- of gametenvormende organen
Plano beweeglijk
Plasmogamy versmelten van cytoplasma
Plastiden celorganellen die enkel bij eukaryoten voorkomen
Polyfyletisch taxon dat groepen met gemeenschappelijke voorouder bevat, zonder voorouder zelf
Protoplast volledige cel behalve celwand
Protozoa grote groep eencelligen
Saprotroof levend van dood organisch materiaal
Sferisch rond
Synapmorfieën karakteristieke kenmerken
Systematiek wetenschappelijke studie van biologische diversiteit en evolutionaire geschiedenis
Taxonomie identificatie benoeming en classificatie
Ubiquist leeft in alle klimaatzones
Prokaryoten
Glycocalix slijmerige substanties die celwand omhullen
Pili korte wimperachtige eiwitaanhangsels
Fimbriae lange haarvormige aanhangsels
Chemotaxis detecteren van concentratieveranderingen chemische stoffen
Plasmolyse verschrompelen van een cel in hypertonische omgeving
Hypertonisch hoge concentratie aan stoffen buiten de cel dan binnen (vaak zout)
Halofiel kan overleven bij extreem hoge zoutgehaltes
Thermofiel kan overleven bij extreem hoge temperaturen
Methanogeen methaanvormend
Cyanobacteria
Thylakoïde membraangebonden deel chloroplast
Mucus compartiment schede die celwand omgeeft
Coenobium kolonies met vast aantal cellen
Trichomen filamenteuse kolonies: onvertakt, schijnvertakt of vertakt
Aplanosporen onbeweeglijke cellen
Akineet overlevingscel
, Hormogonie geaggregeerde vegetatieve cel (afgebroken korte segmanten)
Endotoxine aanval op immuunsysteem
Hepatotoxine leverschade
Neurotoxine hersenschade
Dermatoxine huidschade
Botulisme watervogelsterfte veroorzaakt door proliferatie Closterium botulinum
Heterocyst verdikte celwand, doet aan stikstoffixatie
Ubiquist leeft in alle klimaatzones
Endosymbiosetheorie
Aëroob enkel levend in zuurtofzijk gebied
Endosymbiont organisme dan gefagocyteerd werd en leeft binnen ander organisme
Serieel niet gelijktijdig: eerst mitochondria, dan chloroplasten
Heterotroof voedend op omliggende voedselpartikels
Endocytose opname en afbraak van voedselpartikels
Algae
Metaboliet (bij)product gevormd door metabolisme protisten
Bio-fouling algenwoeker onder schepen
Dinophyta
Alveolaten Dinophyta en enkele protozoa met Alveoli = membraangebonden holtes
Cingulum equatoriale groeve
Sulcus verticale groeve, loodrecht op cingulum
Epitheca bovenste helft celplaten
Hypotheca onderste helft celplaten
Pendunculus buis voor opzuigen voedselpartikels
Zooxanthellen endosymbiontische vorm in mariene organisme
Dinokaryon steeds gecondenseerde celkern
Planozygote zygote met dikke inerte wand die kan verspreiden
Dinocyst onbeweeglijke hypnozygote
Euglenophyta
Pellicula versterking plasmamembraan door proteïneachtige stroken; flexibiliteit
Stigma rode oogvlek aan basis flagel
Pyrenoïd eiwitrijke zone in chloroplast met enzymen voor fotosynthese
Haptophyta
Haptonema draadvormige structuur tussen twee flagellen voor voedselopname
Coccolithen vlakke schubben van gecalcificeerd organisch materiaal buiten celwand
Stramenopiles
Stramenopiles verwijzing naar stijve haren op één van de twee flagellen, ander kort en glad
Heterokontophyta verwijzing naar aanwezigheid twee verschillende flagellen
Chrysophyta
Lorica vaas-achtig omhulsel uit organisch materiaal (cellulose) bij Dinobryon
Stomatocysten SiO2 rustcellen
Chrysomaminarine reservestof in vacuole
Baccilariophyta
Raphe mucus-producerende groef
Frustule geheel diatomeeënstructuur opgebouwd uit twee valven
Valven siliciumschalen SiO2xnH2O waaruit frustules zijn opgebouwd
Cingulum fijne banden rondom valven voor samenhouden
Pennaat frustules met bilaterale symmetrie
Centricaat frustules met radiale symmetrie
Diatomiet = kieselguhr gesteente gevormd door langdurige opstapeling afgestorven frustules
Auxospore spore bij geslachtelijke voortplanting
Rock-snot slijmerige massa veroorzaakt door diatomeeën
