Klinische Chemie B 2ML: Samenvatting

Delen 1 & 2 Klinische chemie theorie B



1 Plasmaproteïnes
Eiwitconcentratie : In bloedplasma, lymfe, + exsudaten = > 3 g/dL
: CSV = < 45 mg/dL
: Serum = 6,0 – 8,2 g/dL
: Urine = 20-200 mg/L


Bepalingen : Gebruik maken v/ verschillende methoden
- Bvb. Kleurstofbinding, precipitatie, elektroforese…

Eiwitfracties : Anode --> kathode
1. Albumine
- Bindt anionische kleurstoffen bij lage pH
2. 1-globulinen
3. 2-globulinen
4. -globulinen
5. -globulinen

: Kwantitatieve variatie toont abnormaliteiten

Immunochemische methoden = specifieke A.L. binden m/h te bepalen eiwit in staal

Functies : Colloïd osmotische druk
- Verspreiding v/ extracellulaire VS tussen bloedvaten + interstitiële vocht
- Zorgt ervoor dat VS terug uit weefsels in bloedvaten getrokken ŵ
: Buffer
- Behoud Z-B evenwicht
: Transport
- Albumine
- Transferrine
: Specifiek functie

1.1 Albumine

Wat? : Hoogste concentratie in serum = 60%
: Normaalwaarde
- 3,5-5,5 g/dL
: Enige homogene fractie (bevat enkel albumine)

Productie : In lever gesynthetiseerd
- Na 17 dagen is de albumineconcentratie gehalveerde

Functies : 2 functies
1. Behoud v/d colloïd-osmotische druk v/h plasma
2. Binding + transport v/ moleculen in het bloed
- Bvb. Salicylzuur, bilirubine, …

1.1.1 Diagnostische belang

Hypo-albuminemie : Gedaald synthese
1. Aminozuurtekort aminozuurpool dr malnutritie of malabsorptie
1

,Delen 1 & 2 Klinische chemie theorie B

2. Leverziekte --> geen albumine synthetiseren
- Vroege cirrose --> globulineconc. ↗
- Virale hepatitis
3. Inflammatie
- Afname v/d negatief acute fase eiwit (albumine, prealbumine, transferrine)

: Gestegen verlies
1. Nier --> nefrotisch syndroom
2. Darm --> darmontsteking
3. Huid --> verbranding
4. Wonde

Hyperalbuminemie : Dehydratie
- Meer geconcentreerd dr kleien volume

1.2 1-globulinen

Wat? : Eiwitten die verbonden zijn m/ suikers + lipiden
1. 1-preoteïnase inhibitor
- Voornaamste (90%)
- Treedt op bij inflammatie + virale aandoeningen
- Beschermt longen tegen neutrofielenelastase
2. 1-zuur-glycoproteïne
- Acute-fase eiwit die toeneemt bij ontsteking
3. Thyroxinebindingsglobuline

Productie : Ŵ gesynthetiseerd in de lever

1.2.1 Diagnostische belang

Gedaalde 1-fractie : Gedaalde synthese A1-preoteïnase inhibitor

Gestegen 1-fractie : Inflammatie

1.3 2-globulinen

Wat? : 3 belangrijke eiwitten
1. Haptoglobuline
- Is een acute-fase eiwit + bindt vrij hemoglobine
 Voorkomt dat hemoglobine lichaam verlaat via urine
- Verhoogde hemoglobine --> daling haptoglobine
2. Ceruloplasmine
- Koper-bindend eiwit + acute-fase eiwit
- Verhoging koper --> verhoging ceruloplasmine
3. 2-macroglobuline
- Groot eiwit + protease-inhibitor
- Daling colloïd-osmotische druk gecompenseerd dr A2-macroglobuline

Productie : Ŵ gesynthetiseerd in de lever

1.3.1 Diagnostische belang

Gedaalde 2-fractie : Gedaalde synthese bij acute hepatocellulaire ziekte
2

,Delen 1 & 2 Klinische chemie theorie B



Gestegen 2-fractie : Verhoogde synthese bij…
1. Inflammatie
- Acute-fase eiwitten
2. Nefrotisch syndroom
- 2-macroglobulineconc.

1.4 -globulinen

Wat? : 3 belangrijke eiwitten
1. Transferrine
- Zorgt vr ijzertransport
 Ijzertekort --> transferrine ↗
 Ijzerovermaat --> transferrine ↘
- Negatief acute-fase eiwit
2. Complement C3
- Factor v/h complementsysteem + acute-fase eiwit
 Speelt belangrijk rol in immunologische reacties + activeert
inflammatoire respons
 ↘ bij complementactivatie
- Hoogste conc. In plasma
3. CRP
- Biedt bacteriën aan vr fagocytose
 Activeert complementsysteem
- Positief acute-fase eiwit
 Grote hoeveelheid CRP ŵ gemaakt binnen enkele uren op reactie v/
ontsteking
CRP : Meting: `
1. Als eerste oriëntatie bij algemeen malaise
2. Bij acute bacterieel infectie
3. Bij opvolgende v/ ontstekingsreacties + het effect v/e behandeling
- Bij verhoogd risico op infecties
- Bij therapie vr inflammatoire ziekten
- Bij orgaantransplanten
4. Bij de risicobepaling v/ arteriosclerose

: Stijging:
1. Bacteriële infecties 4. Postoperatief
2. Ontstekingen 5. Maligne tumor
3. Myocardinfarct 6. Letsel dr ongeval

: Bepaling:
1. Klassiek CRP-assays
- Obv nefelometrie + enzym-immuno-assays
- Drempelwaarde 3-5 mg/L
2. High sensitivity CRP-assays
- Obv monoklonale A.L.
- Drempelwaarde: 1 mg/L
- Risicomarker vr atherosclerose

Productie : Ŵ gesynthetiseerd in de lever



3

, Delen 1 & 2 Klinische chemie theorie B

1.4.1 Diagnostische belang

Gedaalde -fractie : Gedaalde synthese + ijzerovermaat

Gestegen -fractie : Inflammatie

1.5 -globulinen

Wat? : Bevat de immunoglobulines
- IgG, IgD, IgA, IgM + IgE
- = polypeptiden opgebouwd uit twee zware + twee lichte ketens
 Lichte keten zorgt vr diversiteit

Productie : Ŵ gesynthetiseerd dr plasmacellen als antwoord op stimulatie v/h immuunsysteem

1.5.1 Diagnostische belang

Hypo--globulinemie : Gestegen verlies bij nefrotisch syndroom
: Gedaalde synthese
- Aangeboren (erfelijk defect) of verworven (geneesmiddelen)

Hyper--globulinemie : Chronische inflammatie
- Chronische infectie
- Auto-immuunziekte
: Monoklonaal eiwit = M-proteïne = paraproteïne
- MGUS --> niet erg, mr kan evolueren naar een monoklonale ziekte
- Multipel myeloom
 = kwaadaardige proliferatie v/e plasmacelkloon in beenmerg

2 Totaal serumeiwit
2.1 Inleiding

Totaal eiwit : Serum = 6,0-8,2 g/dL
: Plasma = 0,3 g/dL hoger dan serum
 M/ fibrinogeen
: Heterogeen m/ verschillende molaire massa’s

Euproteïnemie = een normale verdeling v/d eiwitfracties

Dysproteïnemie = een afwijking v/d euproteïnemie

2.2 Diagnostisch belang
2.2.1 Hyperproteïnemie

Hyperproteïnemie : Dehydratatie
: Paraproteïne
: Chronische inflammatie

2.2.2 Hypoproteïnemie

Gedaalde synthese : Aminozuurtekort --> malabsorptie/malnutritie
: Leverziekte --> cirrose
4