Arbeidsrecht
Inhoudsopgave
Arbeidsrecht week 1...............................................................................................................................2
Arbeidsrecht week 2...............................................................................................................................5
Arbeidsrecht week 3...............................................................................................................................9
Arbeidsrecht week 4.............................................................................................................................12
Arbeidsrecht week 5.............................................................................................................................16
Arbeidsrecht week 6.............................................................................................................................23
,Arbeidsrecht week 1
Wat is arbeidsrecht?
Arbeidsrecht ziet op de rechtspositie van de onzelfstandige beroepssector
- private sector = werknemer in bedrijf
- semipublieke sector = ziekenhuis
- publieke sector = ambtenaar in overheid
In dienstverband.
Rechtsbronnen
- Wet:
- Boek 7, titel 10 BW.
- Boek 3 en boek 6 BW (let op: gelaagde structuur).
- Overig zoals de Grondrechten, Arbeidstijdenwet, WMM, AWGB, Arbo, wet op de CAO.
- Cao’s (in college 5).
- Jurisprudentie.
- EU verdragen en richtlijnen.
Beschermingsgedachte
Het arbeidsrecht heeft een bijzonder doel:
- bescherming van het belang van de werknemer (afhankelijkheid/ondergeschiktheid).
- bevorderen welzijn werknemers.
> daarom: veel dwingendrechtelijke bepalingen.
Gradaties:
- Dwingend
- Driekwartdwingend
- Semidwingend
- Aanvullend
Bevoegde rechter
Absolute competentie:
- Eerste aanleg: kantonrechter (rechtbank, afdeling kanton).
- Hoger beroep: Gerechtshof.
- Cassatie: Hoge Raad.
Relatieve competentie:
- Arrondissement.
- Vestigingsplaats.
Soorten overeenkomsten van werk
- Arbeidsovereenkomst (art. 7:610 BW).
- Overeenkomst van opdracht (art. 7:400 BW).
- Overeenkomst van aanneming van werk (art. 7:750 BW).
Kenmerken arbeidsovereenkomst
Art. 7:610 BW bepaalt de kenmerken van een arbeidsovereenkomst:
- verrichten van arbeid;
- gezagsverhouding;
- loon (art. 7:616 BW);
- persoonlijk (art. 7:659 BW);
- zekere tijd (art. 7:610a en 7:610b BW).
2
, Afbakening bijzondere overeenkomsten
Overeenkomst van opdracht (art. 7:400 BW):
- geen gezagsverhouding
- geen verplichting persoonlijk arbeid te verrichten
- geen loon
Overeenkomst van aanneming van werk (art. 7:750 BW):
- geen gezagsverhouding
- gericht op totstandbrenging van werk van stoffelijke aard
- geen verplichting persoonlijke arbeid te verrichten
- geen loon
Gezagsverhouding: de mogelijkheid om tijdens het werk instructies te geven, of dit daadwerkelijk
gedaan wordt is niet van belang. De mogelijk om is dus al genoeg.
Partijbedoeling: Groen/Schoevers
Is er sprake van een arbeidsovereenkomst of overeenkomst van opdracht?
- Groen/Schoevers: Groen geeft les bij onderwijsinstelling Schoevers. Bij opzegging van de
overeenkomst door Schoevers ontstaat er een conflict.
- Is er sprake van een overeenkomst van opdracht of een arbeidsovereenkomst?
- HR 14 november 1997, ECLI:NL:1997:ZC2495.
> Nee, Groen heeft geen recht op ontslagbescherming, want er is geen sprake van
gezagsverhouding, waardoor geen arbeidsovereenkomst, waardoor geen beroep op
ontslagbescherming.
Partijbedoeling: X/Gemeente Amsterdam
Is er sprake van een arbeidsovereenkomst tussen mevrouw X en de gemeente?
- Een vrouw nam met behoud van uitkering deel aan het traject ‘participatieplaatsen’. Partijen
hebben twee keer een plaatsingsovereenkomst van zes maanden gesloten. Vrouw X claimt
achterstallig loon.
- Hoge Raad: de partijbedoeling t.a.v. de vorm van het contract niet langer van belang voor de vraag
of sprake is van een arbeidsovereenkomst.
- Leidend: de voorgenomen rechten en plichten van werkgever en werknemer en de wijze waarop
partijen feitelijke invulling hebben gegeven aan de overeenkomst. Hoe partijen die overeenkomst
noemen is niet relevant.
- HR 6 november 2020, ECLI:NL:HR:2020:1746.
Partijbedoeling: X/Mundus college
Is er sprake van een arbeidsovereenkomst of stageovereenkomst?
- Student leraar Engels gaf les op een middelbare school. De student en school hebben een
praktijkovereenkomst gesloten. Student stelt echter dat hij een arbeidsovereenkomst heeft.
- Hof Amsterdam: leerproces staat centraal (weegt dus zwaarder dan arbeidsaspecten, waardoor
niet wordt voldaan aan voorwaarde ‘arbeid verrichten’).
- Conclusie: geen arbeidsovereenkomst.
- Hof Amsterdam, 5 november 2019, ECLI:NL:GHAMS:2019:3971.
Rechtsvermoeden
- Rechtsvermoeden voor bestaan arbeidsovereenkomst > art. 7:610a BW.
- arbeid verricht ten behoeve van een ander, beloning, drie opeenvolgende maanden arbeid
verrichten en op wekelijkse basis, dan wel 20 uur per maand.
- Rechtsvermoeden inzake de omvang (aantal uren) van een arbeidsovereenkomst > art. 7:610b BW.
- Let op: rechtsvermoeden leidt tot bewijsvoorsprong (werkgever kan tegenbewijs leveren).
3
Inhoudsopgave
Arbeidsrecht week 1...............................................................................................................................2
Arbeidsrecht week 2...............................................................................................................................5
Arbeidsrecht week 3...............................................................................................................................9
Arbeidsrecht week 4.............................................................................................................................12
Arbeidsrecht week 5.............................................................................................................................16
Arbeidsrecht week 6.............................................................................................................................23
,Arbeidsrecht week 1
Wat is arbeidsrecht?
Arbeidsrecht ziet op de rechtspositie van de onzelfstandige beroepssector
- private sector = werknemer in bedrijf
- semipublieke sector = ziekenhuis
- publieke sector = ambtenaar in overheid
In dienstverband.
Rechtsbronnen
- Wet:
- Boek 7, titel 10 BW.
- Boek 3 en boek 6 BW (let op: gelaagde structuur).
- Overig zoals de Grondrechten, Arbeidstijdenwet, WMM, AWGB, Arbo, wet op de CAO.
- Cao’s (in college 5).
- Jurisprudentie.
- EU verdragen en richtlijnen.
Beschermingsgedachte
Het arbeidsrecht heeft een bijzonder doel:
- bescherming van het belang van de werknemer (afhankelijkheid/ondergeschiktheid).
- bevorderen welzijn werknemers.
> daarom: veel dwingendrechtelijke bepalingen.
Gradaties:
- Dwingend
- Driekwartdwingend
- Semidwingend
- Aanvullend
Bevoegde rechter
Absolute competentie:
- Eerste aanleg: kantonrechter (rechtbank, afdeling kanton).
- Hoger beroep: Gerechtshof.
- Cassatie: Hoge Raad.
Relatieve competentie:
- Arrondissement.
- Vestigingsplaats.
Soorten overeenkomsten van werk
- Arbeidsovereenkomst (art. 7:610 BW).
- Overeenkomst van opdracht (art. 7:400 BW).
- Overeenkomst van aanneming van werk (art. 7:750 BW).
Kenmerken arbeidsovereenkomst
Art. 7:610 BW bepaalt de kenmerken van een arbeidsovereenkomst:
- verrichten van arbeid;
- gezagsverhouding;
- loon (art. 7:616 BW);
- persoonlijk (art. 7:659 BW);
- zekere tijd (art. 7:610a en 7:610b BW).
2
, Afbakening bijzondere overeenkomsten
Overeenkomst van opdracht (art. 7:400 BW):
- geen gezagsverhouding
- geen verplichting persoonlijk arbeid te verrichten
- geen loon
Overeenkomst van aanneming van werk (art. 7:750 BW):
- geen gezagsverhouding
- gericht op totstandbrenging van werk van stoffelijke aard
- geen verplichting persoonlijke arbeid te verrichten
- geen loon
Gezagsverhouding: de mogelijkheid om tijdens het werk instructies te geven, of dit daadwerkelijk
gedaan wordt is niet van belang. De mogelijk om is dus al genoeg.
Partijbedoeling: Groen/Schoevers
Is er sprake van een arbeidsovereenkomst of overeenkomst van opdracht?
- Groen/Schoevers: Groen geeft les bij onderwijsinstelling Schoevers. Bij opzegging van de
overeenkomst door Schoevers ontstaat er een conflict.
- Is er sprake van een overeenkomst van opdracht of een arbeidsovereenkomst?
- HR 14 november 1997, ECLI:NL:1997:ZC2495.
> Nee, Groen heeft geen recht op ontslagbescherming, want er is geen sprake van
gezagsverhouding, waardoor geen arbeidsovereenkomst, waardoor geen beroep op
ontslagbescherming.
Partijbedoeling: X/Gemeente Amsterdam
Is er sprake van een arbeidsovereenkomst tussen mevrouw X en de gemeente?
- Een vrouw nam met behoud van uitkering deel aan het traject ‘participatieplaatsen’. Partijen
hebben twee keer een plaatsingsovereenkomst van zes maanden gesloten. Vrouw X claimt
achterstallig loon.
- Hoge Raad: de partijbedoeling t.a.v. de vorm van het contract niet langer van belang voor de vraag
of sprake is van een arbeidsovereenkomst.
- Leidend: de voorgenomen rechten en plichten van werkgever en werknemer en de wijze waarop
partijen feitelijke invulling hebben gegeven aan de overeenkomst. Hoe partijen die overeenkomst
noemen is niet relevant.
- HR 6 november 2020, ECLI:NL:HR:2020:1746.
Partijbedoeling: X/Mundus college
Is er sprake van een arbeidsovereenkomst of stageovereenkomst?
- Student leraar Engels gaf les op een middelbare school. De student en school hebben een
praktijkovereenkomst gesloten. Student stelt echter dat hij een arbeidsovereenkomst heeft.
- Hof Amsterdam: leerproces staat centraal (weegt dus zwaarder dan arbeidsaspecten, waardoor
niet wordt voldaan aan voorwaarde ‘arbeid verrichten’).
- Conclusie: geen arbeidsovereenkomst.
- Hof Amsterdam, 5 november 2019, ECLI:NL:GHAMS:2019:3971.
Rechtsvermoeden
- Rechtsvermoeden voor bestaan arbeidsovereenkomst > art. 7:610a BW.
- arbeid verricht ten behoeve van een ander, beloning, drie opeenvolgende maanden arbeid
verrichten en op wekelijkse basis, dan wel 20 uur per maand.
- Rechtsvermoeden inzake de omvang (aantal uren) van een arbeidsovereenkomst > art. 7:610b BW.
- Let op: rechtsvermoeden leidt tot bewijsvoorsprong (werkgever kan tegenbewijs leveren).
3
