1. Hart- en vaatziekten
a. Atherosclerose en atherotrombose
- Progressief proces over vele jaren
- Bij pa7ënten met cardiovasculaire risicofactoren
- Lange 7jd “asymptoma7sch”
- Meestal niet alleen aorta aangetast, “systeemziekte”
<< herhaling ontstaansmechanismen >>
In de intima is er opstapeling van
cholesterol plaques (wordt veroorzaakt
door een mononucleaire
ontstekingsinfiltraat, dat daar subintimaal
aanwezig is) ⇒ progressieve vaatwand
vernauwing + naar binnen toe wordt het
lumen verkleind.
- Migratie van monocyten → subintimale
ruimten → gaan LDL opnemen →
schuimmacrofagen → necrotiseren in een
O2 arme subintimale ruimte → lokaal de
cholesterol vrijzetten → schuimachtige
cholesterol cap vormen onder de cap van
endotheelcellen.
- Geïnflammeerd en IL rijk medium → smooth muscle cells aangetrokken → gaan lokaal
migreren en prolifereren afh van hoe inflamm de regio is ga je meer of minder smooth
muscle cells aantreffen. Want minder SMC = cap breekt gemakkelijker open
⇒ lipiderijke massa in contact met de bloedstroom → thrombotische activatie → klonter
verstopt plots het lumen = acuut event
- Hoe minder cholesterol, hoe minder cholesterol-rijk de densiteit is en hoe minder makkelijk
die openbreekt!
Risicofactoren:
- roken
- hoge bloeddruk
- hoge cholesterol (LDL) - obesitas
- diabetes
- (leeftijd)
- (geslacht)
- (familiaal)
,Atherosclerose is een systeemziekte:
i) acute ischemie thv hersenen: cerebrovascular accident (CVA)
Diagnose via MRI van de hersenen
Behandeling:
Acuut openen van het bloedvat door:
- trombolyse (klonter oplossen)
- trombectomie (weghalen klonter)
Lange termijn: controle van de risicofactoren
ii) acute ischemie thv hart: acuut myocard infarct
Diagnose door:
- urgent electrocardiogram
- kliniek van de patiënt
- (meten van hartenzymes)
Behandeling:
Acuut openen van het bloedvat door:
- (trombolyse (klonter oplossen))
- Openmaken bloedvat met een stent
- Overbruggingsoperatie door een
chirurg
Lange termijn: controle van de risicofactoren
iii) atherosclerose thv abdominale vaten
Meest belangrijk: aftakkend van aorta
- Arteria mesenterica superior en
inferior: darmstelsel
o Darmischemie
Door de arcade kan inferior
perfusie van superior
Makkelijke overnemen of vice
vera
, - Truncus Coeliacus: lever, maag en milt, (oesofagus, diafragma,
pancreas)
o Leverischemie
o Miltischemie
o Maagischemie
- Renale vaten (rechts en links): nierperfusie (nierinfarct)
iv) (acute) ischemie thv ledematen
Proces van (progressieve)
atherosclerose in ledematen:
- patiënt ervaart meer en
meer last bij wandelen of
bvb bergop wandelen
(claudicatio)
- claudiacatio = pijnen,
krampen, zwaar gevoel ,
spiermoeheid in de kuit,
de dij of de bil; verergert bij inspanning en verdwijnt bij rust.
à pt gaat de wandelafstand laten afnemen
Atherotrombose: (plotse) volledige verstopping van het bloedvat
- acute pijn, koud been, geen bloedflow
Diagnose:
- kliniek
- Enkel/Arm index
- CT
- MRI
- Angiografie
Behandeling:
Acuut openen van het bloedvat door:
- trombolyse (klonter oplossen)
- Trombectomie
- Open chirurgie
Lange termijn: controle van de risicofactoren
, b. Aorta-aneurysma en perifeer vaatlijden
Definitie: lokale dilatatie van aorta (eurus = breed)
- blijvend, onomkeerbaar
- alle lagen van wand
- > 1.5 x normale diameter
Normale diameter: variatie...
- afhankelijk van leeftijd, geslacht, gewicht...
- meetmethode, meetomstandigheden...
- infrarenale aorta bij oudere man: 15-24 mm
- praktisch: > 3 cm infrarenaal = aneurysma
Aneurysmata:
- Kunnen voorkomen over ganse verloop van aorta
- Kunnen in principe voorkomen op alle bloedvaten
- Gevaarlijk: risico op scheur of ruptuur
Er bestaan ook non-aortic aneurysms: bv intracerebraal aneurysma
Opties:
i) het thoracaal aorta-aneurysma
Presentatievorm:
- Traag progressief (meestal)
- Snel progressief
- Dissectie
- Ruptuur
Symptomen:
- Thoracale pijn
- Rugpijn of interscapulaire pijn
- Hoest
- Dyspnee
- Angiografie