1: LEGITIMITEIT EN POLITIEGEWELD
Politie heeft meer nood aan legitimiteit: Robert Peel: The police are the public and the public are the police
Normatieve leg. (Max Weber)=gebruik dwang legitiem wnr dr staat is voorgeschreven & toegestaan
Empirische leg. (Beetham) = legitimiteit is multidimensionaal: gedeelde W&N+ wettelijk+ toestemming
normatieve legitimiteit niet voldoende om instituties als legitiem te beschouwen. Politie kan zich als legitiem
beschouwen omdat zij regels volgen MAAR burgers kunnen het anders percipiëren= empirische
legitimiteit= gebasseerd op perceptie vd burger.
Alleen politie die kan rekenen op hoge empirische legitimiteit kan rekenen op steun van de burger!
Als autoriteit/macht legitiem is moet ze voldoen aan 3 elementen:
1. De macht van de autoriteit is legitiem wann het overeenstemt met gevestigde regels (wettelijk);
2. Wann deze regels verantwoordbaar zijn (gedeelde waarden en conform aan regels)
3. De machtsposities van diegenen die macht in handen hebben, erkend worden door de onderworpenen
(onderworpen aan de macht) en die dit ook bevestigen via acceptatie en erkenning van de macht
(machtshebbers moeten erkend worden).
Bevestigen van gevestigde regels betekent dat de macht verworven is en uitgeoefend wordt
overeenkomstig formele regels en informele tradities
-T YLER : WHY DO PEOPLE OBEY THE LAW mensen houden zich niet aan de wet uit schrik om vervolgd te
worden maar omdat ze het gevoel hebben dat macht legitiem en rechtvaardig is
Linkt elementen van empirische en normatieve legitimiteit
Burgers schrijven autoriteit toe aan OH als ze fair w behandeld, procedure moet fair zijn ‘act
procedural just’, 2 componenten v procedurele rechtvaardigheid:
o Fairness van regels zelf: regels= legitiem wnr ze overeenkomen met moreel kader SL
o Fair behandelen burgers
-L EGITIMITEIT SOCIAAL - PSYCHOLOGISCHE THEORIE : als burgers het gevoel hebben dat autoriteit legitiem
is, gaan burgers die ook legitimeit geven & stemmen zij gedrag overeen met voorschriften vd organisatie (=
theorie Tyler why do people obey the law)
Eerlijk + respectvol behandel voelen
MAAR later oz maakt onderscheid tss vertrouwen en gehoorzaamheid
Reisig, Bratton en Gertz: vertrouwen en gehoorzaamheid zijn constructen die slechts matig met elkaar
samenhangen. Indicatoren van gehoorzaamheid zijn latent en verschillend van vertrouwen
Vertrouwen beïnvloed samenwerking en naleving, gehoorzaamheid beïnvloed geen van beide
o Vertrouwen en gehoorzaamheid zijn twee verschillende dimensies van legitimiteit
o Het is niet dat je de politie gehoorzaamd (bv dr angst) dat je die vertrouwt
o Gehoorzaamheid legitimiteit
Antecedenten - legitimiteit= dialogisch proces tss audience legitimacy / power holders self legitimacy
1. Procedurele rechtvaardigheid= centrale antecedent van legitimiteit ‘ legitimiteit ontwikkelt zich uit en
w in stand gehouden dr eerlijke uitoefening van gezag dr politie wann zij omgaat met publiek
2. Procedural justice w dr 4 aspecten vh proces vorm gegeven
a. Mogelijkheid krijgen om hun verhaal te vertellen tegen de autoriteiten (giving voice)
b. Beslissingen van gezaghebbende overheden gebasseerd op feiten
c. Tijdens tussenkomst w behandeld met waarde en respect
d. Ze de motieven vd autoriteiten vertrouwen als ze reden van tussenkomst toelichten
deze 4 componenten zijn onderling met elkaar verweven & samengevat als: kwaliteit van
behandeling en kwaliteit van besluitvorming.
Attitudes tav politie worden vorm gegeven tijdens jeugdjaren en zijn nadien nog moeilijk te veranderen.
gevolg legitimiteit: (1) burgers de politie legitiem beschouwen= aanvaarding gezag tijdens interactie met
politie (2) kunnen meer rekenen op samenwerking vanuit burger (3) meer en betere informatieverstrekking
burger (4) meer gehoorzaamheid en volgzaamheid (5) grotere aangiftebereidheid
institutionele theorie geeft weinig aandacht aan interactie
-T ANKEBE : Twee dimensies van legitimiteit:
1. Audience Legitimacy (zie 4 integrale componenten hieronder!!)
a. The legitimacy of criminal justice services as viewed by those they serve (from general
public to victims and convinced offenders)
2. Power-holder self legitimacy
1
, a. Belang v betekenis die politiemensen geven aan praktijk
b. Organizational justice
c. A belief by power-holders that the authority vested in them is morally rightful or valid
Legitimiteit is een dialoog tussen beide
4 integrale componenten van politielegitimiteit: Legitimiteit is een hollistisch begrip, een dialogisch
interactieproces tussen:
1) Effectiviteit (effectiveness)
a) Criminaliteit bestijden en openbare orde handhaven
b) Hoe effectief is de politie? Debat
2) Legaliteit (Lawfullness)
a) Bron van politiemacht, gebruiken van die macht en verantwoording afleggen over die macht
3) Procedurele rechtvaardigheid (procedural fairness/justice)
a) Participatie of stem geven (giving voice)
i) Geef burger mogelijkheid vragen te stellen, hun verhaal te doen, luister actief, vraag feedback..
b) Zorg en bezorgdheid voor het welbevinden vd burger
c) Onpartijdigheid, respect & waardigheid
i) Toon en taal, neem problemen serieus, dankuwel, alstublieft…
4) Distributieve rechtvaardigheid (distributive fairness/justice)
a) Toewijzing v middelen aan bep groepen of individuen (tussen rijk/arm, ethnische groepen,
religieuze overtuigingen, enz.) vanuit tegenstrijdige belangen
b) Rechtvaardigheid vd ‘outcome’ (boetes, pv’s, arrestaties, …)
c) Overpolicing en underpolicing
dimensies = complementair, deels contradictorisch en deel onhaalbaar
Complementair= procedurele rechtv bevorderd effectiviteit bv burgers met respect behandelen=
meewerking met politie = politie beter doelen behalen
Contradictorisch: soms aan 1 criteria voeldoen ten koste van andere criteria
onmogelijkheid perfect politiewerk audience legitimacy: W&N + overtuigingen verschillend &
concurrerend van elkaar + vele groepen niet erkend in de audience
Politie soms gekneld tss democratische W en de regel vd wet bv COVID
WEL: Good enough policing
-JEROEN MAESSCHALCK : 4 criteria / dimensies voor beoordeling politiezorg (Bottoms & Tankebe)
1. Legaliteit: Alles wat politie doet moet basis hebben id wet, regels spreken elkaar soms tegen,
discretionaire ruimte
2. Efficiëntie en effectiviteit
Effectiviteit: mate waarin politie haar doelstellingen bereikt
Waarom is effectiviteit complex?
1) Bepalen van de doelstellingen vd politie is complex
2) Impact die de politie heeft op die doelstellingen is relatief beperkt (nauwelijks preventie)
3) Procedurele rechtvaardigheid heeft een grotere impact dan effectiviteit
Efficiëntie= manier waarop politie te werk gaat en de middelen die daarbij geïnvesteerd w
3. Procedurele rechtvaardigheid
= de rechtvaardigheid van de manier waarop politie hun autoriteit en bevoegdheden gebruiken.
2 aspecten zijn belangrijk:
1) Is besluitvorming onpartijdig, transparant, gebaseerd op feiten waarbij burgers gehoord w?
2) Worden mensen met respect en waardigheid behandeld?
PR is geen criterium opzich, draagt bij aan criteria effectiviteit want het heeft invloed op politie
legitimiteit en zullen ze meewerken en info geven
4. Distributieve rechtvaardigheid
= rechtvaardigheid vd verdeling vd diensten vd politie ( infoverlening, hulpverlening, bemiddeling) over
verschillende categorieën v burgers( bv geslacht, socio-economische situatie) (overpolicing in buurten)
-4 WEGEN NAAR BETERE POLITIEZORG
1. Moedig leiderschap:
• Zichzelf in vraag stellen
• Luisteren naar de opinie van de anderen (niet zomaar hiërarchisch leiding geven)
• Als je leidinggever bent dat je ook durft te sanctioneren , durf tegen het beleid ingaan
• Leidinggevende zelf worden vandaag te weinig geevalueerd
2
Politie heeft meer nood aan legitimiteit: Robert Peel: The police are the public and the public are the police
Normatieve leg. (Max Weber)=gebruik dwang legitiem wnr dr staat is voorgeschreven & toegestaan
Empirische leg. (Beetham) = legitimiteit is multidimensionaal: gedeelde W&N+ wettelijk+ toestemming
normatieve legitimiteit niet voldoende om instituties als legitiem te beschouwen. Politie kan zich als legitiem
beschouwen omdat zij regels volgen MAAR burgers kunnen het anders percipiëren= empirische
legitimiteit= gebasseerd op perceptie vd burger.
Alleen politie die kan rekenen op hoge empirische legitimiteit kan rekenen op steun van de burger!
Als autoriteit/macht legitiem is moet ze voldoen aan 3 elementen:
1. De macht van de autoriteit is legitiem wann het overeenstemt met gevestigde regels (wettelijk);
2. Wann deze regels verantwoordbaar zijn (gedeelde waarden en conform aan regels)
3. De machtsposities van diegenen die macht in handen hebben, erkend worden door de onderworpenen
(onderworpen aan de macht) en die dit ook bevestigen via acceptatie en erkenning van de macht
(machtshebbers moeten erkend worden).
Bevestigen van gevestigde regels betekent dat de macht verworven is en uitgeoefend wordt
overeenkomstig formele regels en informele tradities
-T YLER : WHY DO PEOPLE OBEY THE LAW mensen houden zich niet aan de wet uit schrik om vervolgd te
worden maar omdat ze het gevoel hebben dat macht legitiem en rechtvaardig is
Linkt elementen van empirische en normatieve legitimiteit
Burgers schrijven autoriteit toe aan OH als ze fair w behandeld, procedure moet fair zijn ‘act
procedural just’, 2 componenten v procedurele rechtvaardigheid:
o Fairness van regels zelf: regels= legitiem wnr ze overeenkomen met moreel kader SL
o Fair behandelen burgers
-L EGITIMITEIT SOCIAAL - PSYCHOLOGISCHE THEORIE : als burgers het gevoel hebben dat autoriteit legitiem
is, gaan burgers die ook legitimeit geven & stemmen zij gedrag overeen met voorschriften vd organisatie (=
theorie Tyler why do people obey the law)
Eerlijk + respectvol behandel voelen
MAAR later oz maakt onderscheid tss vertrouwen en gehoorzaamheid
Reisig, Bratton en Gertz: vertrouwen en gehoorzaamheid zijn constructen die slechts matig met elkaar
samenhangen. Indicatoren van gehoorzaamheid zijn latent en verschillend van vertrouwen
Vertrouwen beïnvloed samenwerking en naleving, gehoorzaamheid beïnvloed geen van beide
o Vertrouwen en gehoorzaamheid zijn twee verschillende dimensies van legitimiteit
o Het is niet dat je de politie gehoorzaamd (bv dr angst) dat je die vertrouwt
o Gehoorzaamheid legitimiteit
Antecedenten - legitimiteit= dialogisch proces tss audience legitimacy / power holders self legitimacy
1. Procedurele rechtvaardigheid= centrale antecedent van legitimiteit ‘ legitimiteit ontwikkelt zich uit en
w in stand gehouden dr eerlijke uitoefening van gezag dr politie wann zij omgaat met publiek
2. Procedural justice w dr 4 aspecten vh proces vorm gegeven
a. Mogelijkheid krijgen om hun verhaal te vertellen tegen de autoriteiten (giving voice)
b. Beslissingen van gezaghebbende overheden gebasseerd op feiten
c. Tijdens tussenkomst w behandeld met waarde en respect
d. Ze de motieven vd autoriteiten vertrouwen als ze reden van tussenkomst toelichten
deze 4 componenten zijn onderling met elkaar verweven & samengevat als: kwaliteit van
behandeling en kwaliteit van besluitvorming.
Attitudes tav politie worden vorm gegeven tijdens jeugdjaren en zijn nadien nog moeilijk te veranderen.
gevolg legitimiteit: (1) burgers de politie legitiem beschouwen= aanvaarding gezag tijdens interactie met
politie (2) kunnen meer rekenen op samenwerking vanuit burger (3) meer en betere informatieverstrekking
burger (4) meer gehoorzaamheid en volgzaamheid (5) grotere aangiftebereidheid
institutionele theorie geeft weinig aandacht aan interactie
-T ANKEBE : Twee dimensies van legitimiteit:
1. Audience Legitimacy (zie 4 integrale componenten hieronder!!)
a. The legitimacy of criminal justice services as viewed by those they serve (from general
public to victims and convinced offenders)
2. Power-holder self legitimacy
1
, a. Belang v betekenis die politiemensen geven aan praktijk
b. Organizational justice
c. A belief by power-holders that the authority vested in them is morally rightful or valid
Legitimiteit is een dialoog tussen beide
4 integrale componenten van politielegitimiteit: Legitimiteit is een hollistisch begrip, een dialogisch
interactieproces tussen:
1) Effectiviteit (effectiveness)
a) Criminaliteit bestijden en openbare orde handhaven
b) Hoe effectief is de politie? Debat
2) Legaliteit (Lawfullness)
a) Bron van politiemacht, gebruiken van die macht en verantwoording afleggen over die macht
3) Procedurele rechtvaardigheid (procedural fairness/justice)
a) Participatie of stem geven (giving voice)
i) Geef burger mogelijkheid vragen te stellen, hun verhaal te doen, luister actief, vraag feedback..
b) Zorg en bezorgdheid voor het welbevinden vd burger
c) Onpartijdigheid, respect & waardigheid
i) Toon en taal, neem problemen serieus, dankuwel, alstublieft…
4) Distributieve rechtvaardigheid (distributive fairness/justice)
a) Toewijzing v middelen aan bep groepen of individuen (tussen rijk/arm, ethnische groepen,
religieuze overtuigingen, enz.) vanuit tegenstrijdige belangen
b) Rechtvaardigheid vd ‘outcome’ (boetes, pv’s, arrestaties, …)
c) Overpolicing en underpolicing
dimensies = complementair, deels contradictorisch en deel onhaalbaar
Complementair= procedurele rechtv bevorderd effectiviteit bv burgers met respect behandelen=
meewerking met politie = politie beter doelen behalen
Contradictorisch: soms aan 1 criteria voeldoen ten koste van andere criteria
onmogelijkheid perfect politiewerk audience legitimacy: W&N + overtuigingen verschillend &
concurrerend van elkaar + vele groepen niet erkend in de audience
Politie soms gekneld tss democratische W en de regel vd wet bv COVID
WEL: Good enough policing
-JEROEN MAESSCHALCK : 4 criteria / dimensies voor beoordeling politiezorg (Bottoms & Tankebe)
1. Legaliteit: Alles wat politie doet moet basis hebben id wet, regels spreken elkaar soms tegen,
discretionaire ruimte
2. Efficiëntie en effectiviteit
Effectiviteit: mate waarin politie haar doelstellingen bereikt
Waarom is effectiviteit complex?
1) Bepalen van de doelstellingen vd politie is complex
2) Impact die de politie heeft op die doelstellingen is relatief beperkt (nauwelijks preventie)
3) Procedurele rechtvaardigheid heeft een grotere impact dan effectiviteit
Efficiëntie= manier waarop politie te werk gaat en de middelen die daarbij geïnvesteerd w
3. Procedurele rechtvaardigheid
= de rechtvaardigheid van de manier waarop politie hun autoriteit en bevoegdheden gebruiken.
2 aspecten zijn belangrijk:
1) Is besluitvorming onpartijdig, transparant, gebaseerd op feiten waarbij burgers gehoord w?
2) Worden mensen met respect en waardigheid behandeld?
PR is geen criterium opzich, draagt bij aan criteria effectiviteit want het heeft invloed op politie
legitimiteit en zullen ze meewerken en info geven
4. Distributieve rechtvaardigheid
= rechtvaardigheid vd verdeling vd diensten vd politie ( infoverlening, hulpverlening, bemiddeling) over
verschillende categorieën v burgers( bv geslacht, socio-economische situatie) (overpolicing in buurten)
-4 WEGEN NAAR BETERE POLITIEZORG
1. Moedig leiderschap:
• Zichzelf in vraag stellen
• Luisteren naar de opinie van de anderen (niet zomaar hiërarchisch leiding geven)
• Als je leidinggever bent dat je ook durft te sanctioneren , durf tegen het beleid ingaan
• Leidinggevende zelf worden vandaag te weinig geevalueerd
2
