ORTHOPEDAGOGISCHE
METHODEN EN
INTERVENTIES
Emma Willems
1
,Inhoudsopgave
2
,1 Introductie
1.1 De cyclus van het orthopedagogisch handelen
Kwaliteit van de relatie (basishouding) + Methodes en methodieken in balans
Doel van methodieken en interventies: zo’n goed mogelijke QOL voor de cliënt
Evenwicht eigen basishouding en gekozen methoden
1.1.1 Methode-methodiek-methodisch agogisch handelen
Methodiek
= geheel van praktijkinzichten en stellingen, geeft voornamelijk een richting aan.
Methode
= geeft concreet aan hoe je het moet doen, dikwijls voorzien van een stappenplan.
Methodisch Agogisch handelen
= ‘professioneel handelen’
Doelgericht: doelstellingen (intentioneel)
Systematisch: stapsgewijze
Planmatig: aan de hand van een plan
Bewust niet louter intuïtief
1.2 De implementatie van een methodiek
Een nieuwe methode of methodiek?
Komst en implementatie
Via internationale universiteit of hogeschool naar Vlaanderen
Vaak via orthopedagoog of psycholoog die instaat voor implementatie
Sterker indien ‘pilootproject’ gedragen door verschillende organisaties via train de trainer
Soms is de tijd nog niet rijp, niet gepaste tijdstip
Soms wordt er verder opgewerkt door organisaties, eigen variante
3
, Waar leren we nieuwe methodieken?
VTO-beleid van organisatie! Belang van levenslang leren! (= vorming, training, opleiding)
Studiedagen/ congressen/ symposia
o Intern organiseren of extern volgen (voor- en nadelen)
Expertise delen bv. informatiemarkt
o Intern of extern
Deelnemen kenniscentra, netwerken en platformen
Zelfstudie – levenslang leren
Ter afweging bij implementatie van methodiek
Doelgroep-relevant? En voor hoeveel cliënten zou het meerwaarde betekenen?
Voldoende effectiviteit bewezen (evidence based practice?) of Is het een ‘hype’? Heeft de
methodiek enige duurzaamheid bewezen? Hebben andere organisaties ervaringen?
Complementair met reeds gebruikte methodieken?
Ga ik de methode volledig leren of laat ik mij enkel inspireren?
Hoe kan ik zorgen voor draagvlak? Zelfde denkkader, zelfde taal. Wie van personeel moet erbij
betrokken worden?
Hoe gaan we context erbij betrekken?
Willen we investeren qua financiële middelen, accommodatie/ materiaal en personeel?
Is dit het goede tijdstip? Welke fasen?
Voorbeelden van methoden: Open Dialogue, Circle of Courage, Life Space Crisis Intervention, Ervaar-Het-Maar, Eigen
Kracht Conferentie
Achterliggend mens- en wereldbeeld
Humanistisch (de mens staat centraal, holistisch)
o zoals Gentle Teaching, ABCD, Timmers Ervaringsordeningen, Persoonlijke Toekomstplanning, Basale
Stimulatie
Psychodynamisch (onbewuste, verleden)
o zoals LSCI (life space crisis intervention), Dösen, Emotionele Ontwikkeling in Verbinding (De Belie)
Systeemtheoretisch (mensen maken deel uit van systemen)
o Oplossingsgericht werken
Gedragstherapeutisch (vooral gedrag en gedragsverandering)
o bv Stop 4-7 programma
Eclectisch model
o Uit verschillende modellen/invalshoeken een nieuwe werkwijze ontwikkelen. Kijken met
een breed gezichtsveld
4
METHODEN EN
INTERVENTIES
Emma Willems
1
,Inhoudsopgave
2
,1 Introductie
1.1 De cyclus van het orthopedagogisch handelen
Kwaliteit van de relatie (basishouding) + Methodes en methodieken in balans
Doel van methodieken en interventies: zo’n goed mogelijke QOL voor de cliënt
Evenwicht eigen basishouding en gekozen methoden
1.1.1 Methode-methodiek-methodisch agogisch handelen
Methodiek
= geheel van praktijkinzichten en stellingen, geeft voornamelijk een richting aan.
Methode
= geeft concreet aan hoe je het moet doen, dikwijls voorzien van een stappenplan.
Methodisch Agogisch handelen
= ‘professioneel handelen’
Doelgericht: doelstellingen (intentioneel)
Systematisch: stapsgewijze
Planmatig: aan de hand van een plan
Bewust niet louter intuïtief
1.2 De implementatie van een methodiek
Een nieuwe methode of methodiek?
Komst en implementatie
Via internationale universiteit of hogeschool naar Vlaanderen
Vaak via orthopedagoog of psycholoog die instaat voor implementatie
Sterker indien ‘pilootproject’ gedragen door verschillende organisaties via train de trainer
Soms is de tijd nog niet rijp, niet gepaste tijdstip
Soms wordt er verder opgewerkt door organisaties, eigen variante
3
, Waar leren we nieuwe methodieken?
VTO-beleid van organisatie! Belang van levenslang leren! (= vorming, training, opleiding)
Studiedagen/ congressen/ symposia
o Intern organiseren of extern volgen (voor- en nadelen)
Expertise delen bv. informatiemarkt
o Intern of extern
Deelnemen kenniscentra, netwerken en platformen
Zelfstudie – levenslang leren
Ter afweging bij implementatie van methodiek
Doelgroep-relevant? En voor hoeveel cliënten zou het meerwaarde betekenen?
Voldoende effectiviteit bewezen (evidence based practice?) of Is het een ‘hype’? Heeft de
methodiek enige duurzaamheid bewezen? Hebben andere organisaties ervaringen?
Complementair met reeds gebruikte methodieken?
Ga ik de methode volledig leren of laat ik mij enkel inspireren?
Hoe kan ik zorgen voor draagvlak? Zelfde denkkader, zelfde taal. Wie van personeel moet erbij
betrokken worden?
Hoe gaan we context erbij betrekken?
Willen we investeren qua financiële middelen, accommodatie/ materiaal en personeel?
Is dit het goede tijdstip? Welke fasen?
Voorbeelden van methoden: Open Dialogue, Circle of Courage, Life Space Crisis Intervention, Ervaar-Het-Maar, Eigen
Kracht Conferentie
Achterliggend mens- en wereldbeeld
Humanistisch (de mens staat centraal, holistisch)
o zoals Gentle Teaching, ABCD, Timmers Ervaringsordeningen, Persoonlijke Toekomstplanning, Basale
Stimulatie
Psychodynamisch (onbewuste, verleden)
o zoals LSCI (life space crisis intervention), Dösen, Emotionele Ontwikkeling in Verbinding (De Belie)
Systeemtheoretisch (mensen maken deel uit van systemen)
o Oplossingsgericht werken
Gedragstherapeutisch (vooral gedrag en gedragsverandering)
o bv Stop 4-7 programma
Eclectisch model
o Uit verschillende modellen/invalshoeken een nieuwe werkwijze ontwikkelen. Kijken met
een breed gezichtsveld
4
