Hoofdstuk 1: Visie en theorie
Visievorming
- Ruim begrip, tegelijkertijd veel- en nietszeggend
- Richtingsgevend
- Een zeker abstractieniveau:
o Diversiteit aan ervaringen op de werkvloer ordenen
o Aanwijzen hoe te handelen in de prakijk
Visievorming
- Geen dode materie: levendig en dynamisch
- Onaf en in beweging
- Doel: eigen visie kritisch overdenken en laten bevruchten
Waarover? Hulpverleningsrelatie
Drie vragen
VISIE EN THEORIE: KENMERKEN
Een visie kleurt onze werkelijkheid en richt ons handelen
- Iedereen heeft een bepaalde visie
- Werkelijkheid interpreteren en ernaar handelen
- Visie als opvoeder
- Niet onbevangen
- We kijken steeds met een bepaalde bril
Waarom zou ik moreel moeten zijn?
Plato voorbeeld op iemand zijn visie die een enorme inpakt heeft
ideeënwereld is echt voor hem
Ideeënwereld – Materiële wereld
1
, Ideeënwereld Materiële wereld
scheiding lichaam en
geest (het geloof)
Eeuwig Tijdelijk
Onveranderlijk Veranderlijk
Enkelvoudig Veelvoudig
volmaakt Onvolmaakt
Ideeënwereld
- De wereld van de ideeën is superieur aan materiële wereld
- Het algemene is onveranderlijk en volmaakt
- Het particuliere is veranderlijk en onvolmaakt
- Visie beïnvloedt het handelen
o Voor Plato is dit zoeken naar de waarheid
- Visie is waardegebonden
o Voor Plato is er een verschil tussen het zintuigelijke en het
geestelijke (DUALISME)
Wat is een wetenschappelijke theorie?
Theorie
- Een theorie = een logisch samengehangend geheel van veronderstellingen
(=hypothesen)
- Dit samenhangend geheel van hypothesen wordt geacht van logisch en
bewezen te zijn
- Een theorie voldoende bewezen?
Verificatie
- Wiener Kreis: wijsgerige school
- Wat is een zinvolle uitspraak?
o Uitspraak heeft zin wanneer het aantoonbaar is of deze waar of
onwaar is
o Moet aantoonbaar in feitelijkheid zijn
o Een uitspraak moet kunnen gecontroleerd worden
o Getoetst worden aan de ervaring
Falsificatie
- Karl Popper
- Al ons weten heeft een voorlopig karakter
- Hypothesen worden niet door verificatie bewezen
- Kunnen wel door falsificatie worden weergelegd
- Falsificatie: zoeken naar waarnemingen die in tegenspraak zijn met onze
hypothese
- Slaagt men er niet in? Dan hebben we te maken met een goed
gefundeerde hypothese
2
, Theorie verheldert en maakt blind
Een theorie laat ons dingen zien.
Het overduidelijk in het licht zetten van een verschijnsel, gebeurtenis of feit
maakt dat men andere verschijnsels, gebeurtenissen of feiten niet meer ziet.
Begrippen in de wetenschappelijke theorie
- Begrippen beschrijven de werkelijkheid: vakjargon
- Een samenhangend geheel van begrippen en termen vormen een theorie
- Doorheen de geschiedenis: neiging om begrippen die voor één bepaald
gebied bruikbaar leken deze te gebruiken voor andere gebieden
De werkelijkheid laat zich (volgens Ter Horst) opdelen in vijf onderscheiden
bestaanswijzen. Binnen elk van deze bestaanswijzen zijn wetenschappen
actief, die deze bestaanswijze proberen te beschrijven/verklaren aan de hand
van theorieën.
Verklaren van een verschijnsel
3
Visievorming
- Ruim begrip, tegelijkertijd veel- en nietszeggend
- Richtingsgevend
- Een zeker abstractieniveau:
o Diversiteit aan ervaringen op de werkvloer ordenen
o Aanwijzen hoe te handelen in de prakijk
Visievorming
- Geen dode materie: levendig en dynamisch
- Onaf en in beweging
- Doel: eigen visie kritisch overdenken en laten bevruchten
Waarover? Hulpverleningsrelatie
Drie vragen
VISIE EN THEORIE: KENMERKEN
Een visie kleurt onze werkelijkheid en richt ons handelen
- Iedereen heeft een bepaalde visie
- Werkelijkheid interpreteren en ernaar handelen
- Visie als opvoeder
- Niet onbevangen
- We kijken steeds met een bepaalde bril
Waarom zou ik moreel moeten zijn?
Plato voorbeeld op iemand zijn visie die een enorme inpakt heeft
ideeënwereld is echt voor hem
Ideeënwereld – Materiële wereld
1
, Ideeënwereld Materiële wereld
scheiding lichaam en
geest (het geloof)
Eeuwig Tijdelijk
Onveranderlijk Veranderlijk
Enkelvoudig Veelvoudig
volmaakt Onvolmaakt
Ideeënwereld
- De wereld van de ideeën is superieur aan materiële wereld
- Het algemene is onveranderlijk en volmaakt
- Het particuliere is veranderlijk en onvolmaakt
- Visie beïnvloedt het handelen
o Voor Plato is dit zoeken naar de waarheid
- Visie is waardegebonden
o Voor Plato is er een verschil tussen het zintuigelijke en het
geestelijke (DUALISME)
Wat is een wetenschappelijke theorie?
Theorie
- Een theorie = een logisch samengehangend geheel van veronderstellingen
(=hypothesen)
- Dit samenhangend geheel van hypothesen wordt geacht van logisch en
bewezen te zijn
- Een theorie voldoende bewezen?
Verificatie
- Wiener Kreis: wijsgerige school
- Wat is een zinvolle uitspraak?
o Uitspraak heeft zin wanneer het aantoonbaar is of deze waar of
onwaar is
o Moet aantoonbaar in feitelijkheid zijn
o Een uitspraak moet kunnen gecontroleerd worden
o Getoetst worden aan de ervaring
Falsificatie
- Karl Popper
- Al ons weten heeft een voorlopig karakter
- Hypothesen worden niet door verificatie bewezen
- Kunnen wel door falsificatie worden weergelegd
- Falsificatie: zoeken naar waarnemingen die in tegenspraak zijn met onze
hypothese
- Slaagt men er niet in? Dan hebben we te maken met een goed
gefundeerde hypothese
2
, Theorie verheldert en maakt blind
Een theorie laat ons dingen zien.
Het overduidelijk in het licht zetten van een verschijnsel, gebeurtenis of feit
maakt dat men andere verschijnsels, gebeurtenissen of feiten niet meer ziet.
Begrippen in de wetenschappelijke theorie
- Begrippen beschrijven de werkelijkheid: vakjargon
- Een samenhangend geheel van begrippen en termen vormen een theorie
- Doorheen de geschiedenis: neiging om begrippen die voor één bepaald
gebied bruikbaar leken deze te gebruiken voor andere gebieden
De werkelijkheid laat zich (volgens Ter Horst) opdelen in vijf onderscheiden
bestaanswijzen. Binnen elk van deze bestaanswijzen zijn wetenschappen
actief, die deze bestaanswijze proberen te beschrijven/verklaren aan de hand
van theorieën.
Verklaren van een verschijnsel
3
