Samenvatting Communicatie met kinderen en jongeren

1 Les 1:

2 Les 2: Structuur en opbouw
1. Voorbereiding
o Lokaal
 Hoe je zit, positie schuin tegenover elkaar en niet tegenover elkaar
o Ooghoogte
o Iets om handen
o Taal afstellen
o Geheugensteuntjes/notities voor jezelf
2. Introductie
o Jezelf voorstellen (naam, functie,...)
 Je naam+ je rol
 Is er een aanleiding voor het gesprek, wie nam het initiatief
 Hoelang duurt het gesprek, meer gesprekken?
o Metacommunicatie: spreken over het gesprek dat gaat komen
o Spelregels: Doel, hoelang, waarom,...
o Zeggen wat je doet en doen wat je zegt
 Duidelijk zijn ‘een kat een kat noemen’
 Niets beloven, wat je niet kan waarmaken dus niets verbloemen (ook geen angst
opnoemen)
o Kennismaking
 Als je het eerste gesprek met iemand hebt (voorstellen, hobby’s)
 Als het de 10de gesprek is dan geen kennismaking maar direct naar doel en ook zeggen
hoelang het duurt en waarom
 Uitzondering: Crisissituatie (bv. kind valt van trap en je weet dat iemand hem geduwd
heeft, eerst crisis oplossen en daarna meer inhoudelijk) (soms crisissituatie bij kind dat je
niet kent, eerst crisis dan metacommunicatie)
3. Startvraag
o Brede/open vraag
 ‘vertel eens’
 ‘hoe gaat het met je?’
4. Romp/kern van het gesprek
5. Afronding
o Feedback vragen
o Checken
o Samenvatten van belangrijke zaken
o What’s next (afspraken met kind/ouders maken)
o Appreciatie/waardering uiten

2.1 Begrippen
 Mandaat
= Toestemming in het gesprek wat je krijgt of hebt
 Expliciet (bv. Waar stopt het mandaat, wanneer betrek je derde?)
 Impliciet (bv. als je vertrouwenspersoon bent van iemand)
 Bv. Je kan mandaat hebben maar niet krijgen van het kind dus dat kind niet
wil vertellen of je je wilt vertrouwen
 Zelf onthulling
= Hoe veel wil je van jezelf delen als professional tegen de cliënt
 Je mag iets onthullen maar zijn voorwaarden aan

, 1) In belang van de ander zijn (v/h kind)
2) Zelf comfortabel zijn, zelf verwerkt hebben
3) Delen mag, maar bewustzijn wat je deelt
 Niet-weten
= Je kan nooit alles weten, de waarheid bestaat niet alleen verschillende perspectieven
op de waarheid
 ‘ik begrijp het’ klopt niet want elke situatie is anders
 Bv. Feiten kunnen anders zijn dan emotionele , gezonder van te luisteren dan
van erop te reageren
 Wederzijdse beïnvloeding
= Je wordt door iedereen en alles beïnvloed, dit is een wisselwerking
 Overdracht= Kind draagt iets op jou over dat niet van jou is bv. Je draagt
zelfde pull als mama kan positief zijn maar kan ook negatief zijn
 Tegenoverdracht= Vanuit begeleider een overdracht op kind door jou
referentiekader of achtergrond bv. Meisje van 11 wil knuffel en op schoot
zitten, jou reactie hierop gaat dit afhangen van jou referentiekader
 Meerzijdige partijdigheid (=onpartijdig)
= Altijd meerdere partijen, achter elke partij het verhaal/perspectief blijft zien
 Bv. Vader slaat als hij zat is moet jij neutraal blijven en niet standpunt
innemen , neutraal betrokken bij de vader
 Kinderen hebben van nature loyaliteit dus gaan altijd loyaal zijn aan ouders
 Bewustzijn dat er fysiek maar 1 iemand is maar de invloed van andere
gezinsleden is er ook, ook al zijn ze er niet fysiek (bv. Wat vind mama ervan?)

3 Les 3: Relationele opbouw van een gesprek
1. Signalen zien bij kind
o Alert zijn voor non-verbale communicatie
o Weerstand in gesprek is teken van betrokkenheid
o Algemeen alert zijn voor signalen en hierop ingaan
2. Afstemmen op leeftijd
o Kalenderleeftijd=fysieke leeftijd
o Je stemt af op de emotionele leeftijd!
o Je past jezelf aan (taal, methodieken, omstandigheden gesprek,…) aan aan kind
3. Afstemmen op noden en interesses
o Door af te stemmen op de noden en interesses v/h kind tegenover je, niet op je eigen noden en
comfortzone
4. Door reflecties te geven
o Reflecteren is een gesprekstechniek, het kan een uitspraak versterken of verkleinen
o Eenvoudige reflecties (papegaaien, parafraseren)
o Complexere reflecties (gevoelsreflectie, metafoor)
5. Communiceer verbindend bij (heftige) emoties
o Emoties hebben een functie
o Verbindende communicatie is een wijze van communiceren
6. Communicatie basishouding
1. Zet in op metacommunicatie
2. Blijft authentiek, open, eerlijk, geïnteresseerd