Les 11: narratieve psychologie
Narratief = verhalend
Narratieven hebben grote impact, sturen ons leven (meervoudig effect):
- Eigen gebeurtenissen
- Nieuwe gebeurtenissen
- Dialoog met anderen
Basisassumpties: de narratieve metafoor
= verschillende ervaringen die we in loop van de tijd opdoen, worden volgens een bepaald thema aan
elkaar gelinkt en vormen een verhaal
- Intrapersoonlijk verhaal = eigen verhaal binnen persoon
- Interpersoonlijk verhaal = verhalen die je opbouwt met anderen (familieleden, vrienden,…)
- Culturele niveau = waar je leeft en de cultuur waarin je opgroeit
Rechtspraken zijn opgebouwd uit narratieven
Dominant verhaal = centraal verhaal met centraal thema
Je bouwt een verhaal op, maar meestal is dat enkel de gesecteerd
1. White en Epston
= grondleggers van de narratieve psychologie
Allebei afkomstig uit Australië
Problemen situeren zich IN de mensen. Oorzaken zoeken bij zichzelf, anderen, in relaties. Mensen
komen met een dominant verhaal waar de cliënt in vastzit. Probleem ligt niet IN de cliënt zelf maar in
VERHALEN van de cliënt.
2. Methodieken
Er zijn 6 methodieken die gebruikt werden in de narratieve psychologie. Ze hebben allemaal een
beetje hetzelfde doel, de mensen laten zien dat er nog andere verhalen zijn na het verhaal.
Mensen verlenen betekenis aan hun leven door middel van verhalen. Verhalen:
- Kleuren hoe we nar ons leven en geschiedenis kijken
- Kleuren onze waarneming waarmee we naar nieuwe gebeurtenis kijken
- Op basis van dominante verhaal ga je voorspellingen maken door de toekomst (bv ik zal
morgen niet uit mijn bed kunnen)
- De dominante verhalen zetten aan tot handelen, hebben invloed op verbeelding en identiteit
Doel van de hulpverlener:
- Op zoek gaan naar positieve zaken, leuke momenten
- We gaan op zoek naar de zijlijnen van het verhaal en dan komen de onderdrukte verhalen
meer naar boven en wordt het dominante verhaal meer genuanceerd
, 2.1. Re-autoriserende gesprekken
Wat doen we hier?
- Dominante verhalen in context plaatsen
- Opnieuw auteur worden van eigen verhaal
- Identiteitsversterkende verhalen
- Verhalen herschrijven
Hoe doen ze dit?
- Concretiseren (2 soorten vragen)
o Landscape of action vragen (=Wat? Hoe? Wie? …)
Gaan pijlen naar situatie zelf
Actievragen
Kijken naar actie zelf
o Landscape of identity vragen
Vragen over identiteit
Komen verder in het verhaal aanbod
Geven mensen meer inzicht in zichzelf
2.2. Re-memberingsgesprekken
Re-member = herinneringen en deel uitmaken van een groep/…
Wat doen we hier?
- Herstel verbondenheid
- Nieuwe kijk op relaties met belangrijke personen
- Meerstemmige identiteitservaring
- Identiteit = gebaseerd op wederkerige verhalen betekenisvolle anderen
Hoe twee bewegingen?
- Betekenis van persoon voor leven cliënt
- Betekenis van cliënt voor leven persoon
Wordt heel vaak versterkt met foto’s, brieven, tekeningen,…
Doel:
- Mensen herzien hun lidmaatschappen
- Ontstaan nieuwe rijke verhaallijnen: documenteren (brieven, fotos,…)
- Heeft effect op identiteit
2.3. Definitionele ceremony
Wat is dit?
- Conversaties als getuigenissen
- Getuigenisgesprekken
- Alternatieve verhaallijnen kracht bijzetten door publiek te creëren, erkenning, tegengif voor
isolatie
- Buitenstaanders getuigen: wel persoonlijke commentaar op verhaal, geen oordeel, advies,…
Narratief = verhalend
Narratieven hebben grote impact, sturen ons leven (meervoudig effect):
- Eigen gebeurtenissen
- Nieuwe gebeurtenissen
- Dialoog met anderen
Basisassumpties: de narratieve metafoor
= verschillende ervaringen die we in loop van de tijd opdoen, worden volgens een bepaald thema aan
elkaar gelinkt en vormen een verhaal
- Intrapersoonlijk verhaal = eigen verhaal binnen persoon
- Interpersoonlijk verhaal = verhalen die je opbouwt met anderen (familieleden, vrienden,…)
- Culturele niveau = waar je leeft en de cultuur waarin je opgroeit
Rechtspraken zijn opgebouwd uit narratieven
Dominant verhaal = centraal verhaal met centraal thema
Je bouwt een verhaal op, maar meestal is dat enkel de gesecteerd
1. White en Epston
= grondleggers van de narratieve psychologie
Allebei afkomstig uit Australië
Problemen situeren zich IN de mensen. Oorzaken zoeken bij zichzelf, anderen, in relaties. Mensen
komen met een dominant verhaal waar de cliënt in vastzit. Probleem ligt niet IN de cliënt zelf maar in
VERHALEN van de cliënt.
2. Methodieken
Er zijn 6 methodieken die gebruikt werden in de narratieve psychologie. Ze hebben allemaal een
beetje hetzelfde doel, de mensen laten zien dat er nog andere verhalen zijn na het verhaal.
Mensen verlenen betekenis aan hun leven door middel van verhalen. Verhalen:
- Kleuren hoe we nar ons leven en geschiedenis kijken
- Kleuren onze waarneming waarmee we naar nieuwe gebeurtenis kijken
- Op basis van dominante verhaal ga je voorspellingen maken door de toekomst (bv ik zal
morgen niet uit mijn bed kunnen)
- De dominante verhalen zetten aan tot handelen, hebben invloed op verbeelding en identiteit
Doel van de hulpverlener:
- Op zoek gaan naar positieve zaken, leuke momenten
- We gaan op zoek naar de zijlijnen van het verhaal en dan komen de onderdrukte verhalen
meer naar boven en wordt het dominante verhaal meer genuanceerd
, 2.1. Re-autoriserende gesprekken
Wat doen we hier?
- Dominante verhalen in context plaatsen
- Opnieuw auteur worden van eigen verhaal
- Identiteitsversterkende verhalen
- Verhalen herschrijven
Hoe doen ze dit?
- Concretiseren (2 soorten vragen)
o Landscape of action vragen (=Wat? Hoe? Wie? …)
Gaan pijlen naar situatie zelf
Actievragen
Kijken naar actie zelf
o Landscape of identity vragen
Vragen over identiteit
Komen verder in het verhaal aanbod
Geven mensen meer inzicht in zichzelf
2.2. Re-memberingsgesprekken
Re-member = herinneringen en deel uitmaken van een groep/…
Wat doen we hier?
- Herstel verbondenheid
- Nieuwe kijk op relaties met belangrijke personen
- Meerstemmige identiteitservaring
- Identiteit = gebaseerd op wederkerige verhalen betekenisvolle anderen
Hoe twee bewegingen?
- Betekenis van persoon voor leven cliënt
- Betekenis van cliënt voor leven persoon
Wordt heel vaak versterkt met foto’s, brieven, tekeningen,…
Doel:
- Mensen herzien hun lidmaatschappen
- Ontstaan nieuwe rijke verhaallijnen: documenteren (brieven, fotos,…)
- Heeft effect op identiteit
2.3. Definitionele ceremony
Wat is dit?
- Conversaties als getuigenissen
- Getuigenisgesprekken
- Alternatieve verhaallijnen kracht bijzetten door publiek te creëren, erkenning, tegengif voor
isolatie
- Buitenstaanders getuigen: wel persoonlijke commentaar op verhaal, geen oordeel, advies,…
