Psychoanalyse
1. Wat ervoor kwam
Grote grondlegger = Sigmund Frued
- Theorie totaal niet wetenschappelijk onderbouwd
- Door eigen verhalen, gevalsstudies,…
- Grondlegger ook van klinische psychologie, voorleggen van counseling
- Het heeft ons ook heel wat bijgebracht
Psychoanalyse = psychodynamische school
- Driften, emoties, verlangens, voorstellingen, zelfbeelden
Freud was geïnspireerd door artsen die de methoden van hypnose toepasten, Freud heet zelf
hypnosetechniek uitgetest maar heeft die terug verlaten
2. Theorieën en concepten
Psychoseksuele fasen
Persoonlijkheidsstructuur
Onbewuste
Analytische kuur
2.1. Psychoseksuele fasen
Opeenvolgende fasen waarbij de psychische energie focust op andere erogene zones
- Orale fase
- Anale fase
- Fallische fase
- Latentiefase
- Genitale fase
Elke fase specifieke conflicten maar men succesvol mee moet omgaan
2.2. Persoonlijkheidsstructuur
Es, ich en uber ich
Persoonlijkheid = driedelige structuur
Es – irrationele component
- Aangeboren driften – libidineuze energie
- Processen: onlogisch, chaotisch
- Ten dienste van het lustprincipe
Ich – rationele component
- Onder invloed van de externe werkelijkheid
- Realiteitsprincipe
, Uber-Ich – maatschappelijk, normerende context
- Geweten
- Weergaven van ons ideaalbeeld
2.3. Onbewuste
Bewuste
Voorbewuste zit voorraan in je hoofd maar je kan er niet opkomen, je weet het wel maar komt er
niet op
Onderbewuste bevat 2 dingen:
- Waar we nooit bewust van geweest zijn
- Wat we naar het onbewuste hebben verdrongen
2.4. Analytische kuur
Hermeneutische methode: achteraf betekenis verlenen aan de kracht
Analyticus zit achter de patiënt, patiënt ligt op de sofa
Vrije associatie = patiënten worden uitgenodigd om te vertellen wat er in hun opkomt, om vrij te
associëren
2.5. Vrije associatie
Spreken:
- Vorm geven aan eigen subject
- Gekenmerkt door kronkels en eigenaardigheden
- Onderbewuste manifesteert zich
2.6. Duidingen
Betekenis gaat verder dan semantiek
Luisteren en interpreteren, ontcijferen, duiden
Door duiding krijgt het verhaal een andere betekneis
Af en toe terugspoelen naar cliënt
Vaak raadselachtig
Door de duiding kan het een andere betekenis krijgt
2.7. Weerstand
Mechanisme dat ons verdedigt tegen onaangename herinneringen
Tegen bewust worden van nefaste herinneringen, motieven, fantasieën
Soms heb je ook weerstand om dingen te zeggen wat er in je opkomt dat is heel interessant in de
psychoanalyse:
- Waarom maakt het je moeilijk om dit te zeggen?
- Wat is de reden dat we dit niet vertellen?
1. Wat ervoor kwam
Grote grondlegger = Sigmund Frued
- Theorie totaal niet wetenschappelijk onderbouwd
- Door eigen verhalen, gevalsstudies,…
- Grondlegger ook van klinische psychologie, voorleggen van counseling
- Het heeft ons ook heel wat bijgebracht
Psychoanalyse = psychodynamische school
- Driften, emoties, verlangens, voorstellingen, zelfbeelden
Freud was geïnspireerd door artsen die de methoden van hypnose toepasten, Freud heet zelf
hypnosetechniek uitgetest maar heeft die terug verlaten
2. Theorieën en concepten
Psychoseksuele fasen
Persoonlijkheidsstructuur
Onbewuste
Analytische kuur
2.1. Psychoseksuele fasen
Opeenvolgende fasen waarbij de psychische energie focust op andere erogene zones
- Orale fase
- Anale fase
- Fallische fase
- Latentiefase
- Genitale fase
Elke fase specifieke conflicten maar men succesvol mee moet omgaan
2.2. Persoonlijkheidsstructuur
Es, ich en uber ich
Persoonlijkheid = driedelige structuur
Es – irrationele component
- Aangeboren driften – libidineuze energie
- Processen: onlogisch, chaotisch
- Ten dienste van het lustprincipe
Ich – rationele component
- Onder invloed van de externe werkelijkheid
- Realiteitsprincipe
, Uber-Ich – maatschappelijk, normerende context
- Geweten
- Weergaven van ons ideaalbeeld
2.3. Onbewuste
Bewuste
Voorbewuste zit voorraan in je hoofd maar je kan er niet opkomen, je weet het wel maar komt er
niet op
Onderbewuste bevat 2 dingen:
- Waar we nooit bewust van geweest zijn
- Wat we naar het onbewuste hebben verdrongen
2.4. Analytische kuur
Hermeneutische methode: achteraf betekenis verlenen aan de kracht
Analyticus zit achter de patiënt, patiënt ligt op de sofa
Vrije associatie = patiënten worden uitgenodigd om te vertellen wat er in hun opkomt, om vrij te
associëren
2.5. Vrije associatie
Spreken:
- Vorm geven aan eigen subject
- Gekenmerkt door kronkels en eigenaardigheden
- Onderbewuste manifesteert zich
2.6. Duidingen
Betekenis gaat verder dan semantiek
Luisteren en interpreteren, ontcijferen, duiden
Door duiding krijgt het verhaal een andere betekneis
Af en toe terugspoelen naar cliënt
Vaak raadselachtig
Door de duiding kan het een andere betekenis krijgt
2.7. Weerstand
Mechanisme dat ons verdedigt tegen onaangename herinneringen
Tegen bewust worden van nefaste herinneringen, motieven, fantasieën
Soms heb je ook weerstand om dingen te zeggen wat er in je opkomt dat is heel interessant in de
psychoanalyse:
- Waarom maakt het je moeilijk om dit te zeggen?
- Wat is de reden dat we dit niet vertellen?