Samenvatting Sociologie

Samenvatting sociologie
Wat is sociologie? = onderzoek v/d samenleving op verschillende niveaus
- Oosterse, Westerse, Amerikaanse, Europese, … samenleving
- Samenleving van studenten, senioren, 40-jarigen, …
- Samenleving van psychiatrische patiënten, …
Sociologische verbeelding: op zoek naar invloed samenleving op gedrag mensen
 vaak onduidelijk
Vrije keuzes  sociale invloed
Mondiaal perspectief:
- Plaats van onze samenleving in de wereld  invloed op ons leven
- Contacten tussen landen zijn toegenomen  interesses, problemen worden verspreid
- Sociale problemen zijn op andere plaatsen soms erger
- Globaal perspectief helpt onze eigen maatschappij beter begrijpen
Praktisch belang:
Invloed op overheidsbeleid:
- Manieren van aanpak definiëren
- Boodschap aanpassen aan publiek
Persoonlijke groei:
- Kritische houding tegenover wat algemeen aanvaardbaar is
- Beter inzicht in mogelijkheden en hindernissen
- Actievere rol in de samenleving
- In vraag stellen van eigen manier van leven
Ontstaan sociologie:
 Door maatschappelijke veranderingen:
- Industrialisering
- Demografische wijzigingen  groei van steden
- Politiek
 Door toenemend belang wetenschap
 Nood om samenleving te bestuderen

H2: sociologische theorieën en methoden
Theoretische benadering of perspectief:
- Structureel functionalisme
- Conflictsociologie
- Symbolisch interactionisme
- Rationelekeuzebenadering
Sociologie  3 analyseniveaus:
1. Micro: kleinschalig niveau
- Familie
- Vrienden
2. Meso:
- Kantoor
- Universiteit
3. Macro:
- Overheid
- Land

, Structureel functionalisme:
Alles is zoals het is omdat het goed is zoals het is
 Ziet samenleving als afhankelijke delen (instituten), die relatief stabiel gebaseerd zijn
op gedeelde consensus over wat moreel wenselijk is
 Elk onderdeel  eigen functie voor werking samenleving als geheel
 Functioneel geheel:
- sociale structuur: vb. HoGent, bedrijf, jeugdbeweging, …
- sociale functies: vb. opleiden
- instituten: vb. psychiatrische instellingen, …
 Merton:
- Manifeste functies: overduidelijk (hoofd)functies
- latente functies: onbedoelde functies (perongeluk)
- disfuncties: negatief effect op werking maatschappij (vb. criminele bende)
Kritiek:
- Weinig aandacht voor conflict, verandering en ontwikkeling
- Bestendigt status quo  streven niet naar verandering (alles is goed zoals het is)
Conflictbenadering:
- Samenleving bestaat uit ongelijke groepen
- Ongelijke toegang tot middelen als geld, status, opleiding, …
- Privileges willen behouden versus verandering
- Maatschappelijke verhoudingen = resultaat van conflicten tussen deze groepen
Kritiek:
- Weinig aandacht voor eenheid en samenwerking
Symbolisch interactionisme:
- Mensen bepalen sociale werkelijkheid door interacties met anderen
- Studie van deze interacties
- Microniveau
- Klemtoon op beleving
Rationelekeuzebenadering:
- Sociale handelingen = gevolg van rationele keuzes van individuen
- Kosten-batenanalyse (werkelijkheid: we nemen beslissingen op basis van kennis)
Kritiek:
- Weinig realistisch
Sociologische methoden
Positivistische sociologie: onderzoek gebaseerd op systematische observaties
- Gemodelleerd naar werkwijze exacte wetenschappen
- Kwantificatie: meten van variabelen
- Statistiek: op zoek naar wetmatigheden in data
- Poging om zo objectief mogelijk te werk te gaan
- Oorzaak versus correlatie  niet hetzelfde
 correlaties hebben gelijke veranderingen en kunnen toevallig ontstaan
Interpretatieve sociologie
- Positivisme volstaat niet
- Sociale interactie = ervaring waar mensen betekenis aan geven
- Sociologie: inzicht krijgen in betekenissen die we toekennen aan sociale werkelijkheid
 interpretatie  begrijpen!