gespreksvaardigheden samenvatting

GESPREKSVAARDIGHEDEN
INLEIDING

 Mensen communiceren constant
 Verbaal/ non-verbaal
 Verpakken in houding, gezichtsuitdrukking, gebaar en woorden
 Belangrijk: nagaan of de boodschap goed en op de juiste manier begrepen is

HOOFDSTUK 1 WAT VERSTAAN WIJ ONDER GESPREKSVAARDIGHEDEN?

 Nadruk op luister- en spreekvaardigheid
 Met aandacht kunnen luisteren
 Boodschappen ontrafelen
 Soorten vraagstelling

1.1 INTERPERSOONLIJK COMMUNICEREN: MONDELING, SCHRIFTELIJK EN ONLINE

 = tussen minimum 2 mensen, tweerichtingsverkeer
 Onmiddellijke feedback volgt
 Verschillende manieren
o Mondeling, face to face
o Schriftelijk
o Online
 Afstemmen op het kennis- en begripsniveau van de ander
 Professionele schriftelijke communicatie: communiceren via geschreven woorden
 Bedoelt om informatie over te brengen
 Vaak aangewezen op online communiceren
o Aanvulling op onze mondelinge en schriftelijke communicatie

1.2 VANUIT WELKE MENSVISIE EN OVERKOEPELDE PRINCIPES COMMUNICEREN WIJ MET
MENSEN?

 Als we aan de slag gaan vertrekken we altijd uit de internationale difinitie
o ‘Sociaal werk is een op de praktijk gebaseerd beroep en een academische discipline die
sociale verandering en ontwikkeling, sociale cohesie, empowerment en bevrijding van
mensen bevordert. Principes van sociale rechtvaardigheid, mensenrechten, collectieve sociale
verantwoordelijkheid en respect voor vormen van diversiteit staan centraal in het sociaal
werk. Onderbouwd door sociaalwerktheorieën, sociale- en menswetenschappen en inheemse
of lokale vormen van kennis, engageert sociaal werk mensen en structuren om problemen
aan te pakken en welzijn te bevorderen.’
 Centrale uitgangspunt= het samenwerken met mensen naar sociale verandering
 Vanuit een emancipatorisch gedachtengoed
o Vertrekken vanuit verantwoordelijkheid, zelfstandigheid, keuzebepaling en inspraak
 Geloof in het kunnen van de belanghebbende staat centraal
o Mensenrechtenparadigma
 Empowerend werken
o Zelfbepalend staat centraal

,1.3 WAT BETEKENT DE VERTALING VAN ONZE MENSVISIE IN DE WERKRELATIE EN
BASISHOUDING VAN EEN SOCIAAL WERKER

Basishouding dient te bestaan uit:

 Empathie
o = is de vaardigheid te herkennen, begrijpen en waarderen hoe anderen zich voelen. Het
vormt het hart van alle effectieve relaties
o Sociaal werker= niet vanuit eigen perspectief
o = het vermogen om de emotionele en cognitieve staat van andere mensen of van onszelf te
begrijpen
o Niet-veroordelende en niet-beoordelende houding
o Co-creatie
o Gebruik van gevoelsreflectie, parafraseren en zelf onthulling
 Echtheid
o = oprecht en eerlijk zijn tegen jouw belanghebbende
o Als u iets niet weet, zeg dat dan gewoon
o Authentiek
o Door te vragen om een aantal zaken een breder of volledig beeld te krijgen van de situatie, je
zal feedback moeten geven
 Onvoorwaardelijke acceptatie
o Niet-veroordelende houding
o Moeilijk want ons handelen wordt gedreven dor waarden en normen
o Afstand van onze eigen waarden, normen en denkpatronen
o Kan leiden tot het uitnodigen van de belanghebbende om eigen gedrag en keuzes te
exploreren
o De aanvaarding van de persoon, niet van het gedrag
 Werkalliantie als vertrekpunt
o = bestaat uit 3 onderling verwezen elementen. Er is een overeenkomst over de doelstellingen
van een veranderingsproces. Er is een consensus over de taken die moeten uitgevoerd
worden om deze doelstellingen te bereiken. En er is een verbinding tss cliënt en werker die
de samenwerking tussen beide facilliteert
o Transparante en doelgerichte manier van werken
o Verbinding: wanneer professional en cliënt samenwerken met wederzijds respect, appreciatie
en vertrouwen.

, HOOFDSTUK 2: DE WEG NAAR EEN DEFINITIE- WAT IS COMMUNICATIE

 Aantal theoretische kaders
 Zender-ontvanger-model
 De axioma’s van Watzlawick
 Soorten communicatie die wij inzetten binnen het SW

2.1 ZENDER- ONTVANGER-MODEL

• Shannon en Weaver

• Eenvoudig model (1949, nav de telefoon)

• Boodschap omzetten in taal (coderen), die door de ontvanger gedecodeerd wordt

o Via een communicatiekanaal

o Effect: de interpretatie van de ontvangen boodschap door de ontvanger

• Kritiek

o Heel simpele voorstelling

o Eenrichtingsverkeer

• Praktijk: de ontvanger zendt bewust of onbewust signalen uit over hoe hij de
boodschap heeft geïnterpreteerd waardoor de zender zijn boodschap kan bijstellen

o Context, situatie, non verbale communicatie…

• Beïnvloeden de manier en de inhoud van communicatie

o Geen rekening met alle non-verbale communicatie




Volgende schema’s rekening gehouden met deze kritiek