Gedragsneurowetenschappen
Wat is dit vak: Het orgaan hersenen stellen ons in staat om te doen wat we doen adhv
berekeningen die dat maakt.
1. Conceptueel neurowetenschappelijk kader
Hersenen staan aan de top van ons lichaam om dat te controleren. Hersenen zijn continue
bezig met informatie te verwerken. Dit gebeurt met behulp van de zintuigen. Ogen, oren,
huid, proeven,… hersenen nemen info op van de wereld rondom ons.
Het brein kan niet alles: moeilijkheden met multitasking. Gelimiteerd aan hoeveel info we
kunnen verwerken.
Door info die je krijgt kan je een éénzelfde beeld anders bekijken à video wie schiet wie
neer?
Het brein kan niet alles tegelijk verwerken à video goochelaar met kaarten
Essentie: begrijpen van het gedrag van onze hersenen.
Endogeen = kijken in de binnenkant de hersenen. Alle biologische
facetten.
Onze hersenen bevinden zich altijd in een bepaalde omgeving. Die
omgeving zijn alle buiten processen = exogeen.
Hersenen hebben de omgeving nodig om te ontwikkelen tot wat
ze zijn. Interactie tussen genetica en de omgeving of endogeen en
exogeen. Genetica en omgeving zijn even belangrijk voor een
gezond brein.
Persoonlijkheid hangt niet enkel af van je brein. Maar doordat
ieder een eigen omgeving heeft verschild onze persoonlijkheid. Als
onze persoonlijkheid enkel af zou hangen van ons brein hadden
we allemaal dezelfde persoonlijkheid want ons brein is hetzelfde.
Tijd is ook belangrijk. Hersenen van vandaag zijn het resultaat van
de evolutie. Tijd kan ook gezien worden doorheen de levensloop
of tussen het nu en het zojuist. Verschillen in sec. Brein is continu
aan het veranderen. Het blijft steeds nieuwe info opnemen.
Psychotherapie kan de hersenen zo doen veranderen als medicatie dat kan. Kan hetzelfde
effect hebben als medicatie. Psychotherapie kan dus neuroplasticiteit beïnvloeden.
,Verschillende niveaus om naar de hersenen te kijken. Health condition
- Cellular level: Hoe zo een cel werkt. Hersencellen
veranderen continue. Zenuwcellen blijven groeien op elk
moment elke sec.
- Neurale circuits: Miljarden zenuwcellen vormen je
hersenen. Zorgen ervoor dat wij gedrag kunnen stellen.
100% van het brein is continu aan het werk.
- Gedragsniveau: mototiek, cognitie, emoties. Hier heb je
geen hersenscan nodig maar kan gedrag meten. Testen
door oefeningen om te zien hoe het brein een bep
probleem oplost.
- Activiteiten en participatieniveau: Activiteiten kunnen doen. Koffiezetten, autorijden,
lezen, etc. Wij participeren aan de maatschappij. Rol in de maatschappij kan veranderen als
er iets fout zit in het brein.
Emergent = elk niveau wordt nog door duizenden wetenschappers onderzocht.
Elk blok staat op zichzelf. Eigen identiteit, eigen vak domein. Voor psycholoog ga je vooral op
de blauwe blog (gedrag) gaan inzoomen.
Biopyshosociaal model: biologisch, psychologisch en sociaal samenbrengen.
De omgeving is enorm belangrijk voor de evolutie van je hersenen en het zorgen voor je
persoonlijkheid, denkwijze, gezond/ongezond brein…
De wereld die wij zien is de creatie en verwerking van ons brein. Er zitten wel enkele
limieten op.
Dynamische interactie:
Cellen veranderen doen je gedrag veranderen. Iets traumatisch meemaken kan je
hersenwerking doen veranderen. Op elk moment van de dag zijn al die blokken bezig in de
hersenen. Wordt mogelijk gemaakt door miljarden zenuwcellen.
KLINISCHE TOEPASSINGEN
Pathologie = wat is als er iets misgaat
Bv: auto-ongeval: kan zorgen dat er een weerslag komt in alle levels. Door dynamisch
netwerk op interactie heeft dat gevolgen voor alle andere niveaus.
Omgeving invloed heeft invloed op de biologie.
Depressie: voor een lange periode geen eetlust, slaapproblemen, negatieve emoties,
gedachten vrij somber.
Werking hersenen: via neurale circuits kunnen kijken wat er gebeurt bij een depressie.
Genetische factor en omgeving kan dat stimuleren.
, Redenen: (endogeen) erfelijk om sneller een depressie te krijgen, (exogeen) trigger door de
omgeving/ervaringen. Bij heel ernstige depressies is een opname nodig.
Medicatie of therapie kunnen helpen.
Gedragsniveau: observeren tijdens consultatie. Kijken niet binnenin de hersenen maar het
gedrag.
Taalverwerking kan ook worden verstoord binnen gedrag.
Je kijkt naar de functie gedrag.
Activiteitsniveau: activiteiten begeleiden. Iemand die terug moet leren stappen.
PLASTICITEIT
Tijd zorgt dat het brein op al die niveaus kan veranderen.
Fylogenese = brein zijn groei over de evolutie heen
Ontogenese = Verandering brein door de levensloop. Bij geboorte is ons brein nog niet af.
Omgeving en genetica doen ons brein groeien. Wat in ons leven gebeurt, nare ervaringen
kunnen littekens nalaten in onze hersenen. Bv: gepest worden.
Neuroplasticiteit = Verandering van millisec tot millisec. Brein verandert continu. Dankzij de
veranderingen dat aandoeningen van een zenuwstelsel toch worden genezen.
MA 04/10/2021
2. Cellulaire neuroanatomie
Zenuwstelsel is opgebouwd uit weefsels. Het is het communicatienetwerk in het lichaam.
Bestaat uit twee soorten cellen:
- Zenuwcellen of neuronen: hoofddoel is info verwerken. Opvangen en doorsturen van
prikkels naar de hersenen, ordenen en interpreteren van binnenkomende info, voorbereiden
en uitsturen van instructies naar de organen, spieren en klieren in de periferie.
- Steuncellen of gliacellen gaan de taak van de zenuwcel makkelijker maken en helpen de
zenuwcellen bij het verwerken van hun informatie verwerkende taken.
De gliacellen zitten rondom de zenuwcel om hen te helpen.
2.1 Neuronen:
Zijn structureel-anatomische en functionele eenheden van het zenuwstelsel. Basis voor het
ontvangen, vervoeren en overdragen van signalen.
2.1.1 Celstructuur
We onderscheiden van buitenaf drie grote onderdelen. Het cellichaam (soma), dendrieten,
het axon. Axonheuvel = waar cellichaam en axon in elkaar overgaan.
Wat is dit vak: Het orgaan hersenen stellen ons in staat om te doen wat we doen adhv
berekeningen die dat maakt.
1. Conceptueel neurowetenschappelijk kader
Hersenen staan aan de top van ons lichaam om dat te controleren. Hersenen zijn continue
bezig met informatie te verwerken. Dit gebeurt met behulp van de zintuigen. Ogen, oren,
huid, proeven,… hersenen nemen info op van de wereld rondom ons.
Het brein kan niet alles: moeilijkheden met multitasking. Gelimiteerd aan hoeveel info we
kunnen verwerken.
Door info die je krijgt kan je een éénzelfde beeld anders bekijken à video wie schiet wie
neer?
Het brein kan niet alles tegelijk verwerken à video goochelaar met kaarten
Essentie: begrijpen van het gedrag van onze hersenen.
Endogeen = kijken in de binnenkant de hersenen. Alle biologische
facetten.
Onze hersenen bevinden zich altijd in een bepaalde omgeving. Die
omgeving zijn alle buiten processen = exogeen.
Hersenen hebben de omgeving nodig om te ontwikkelen tot wat
ze zijn. Interactie tussen genetica en de omgeving of endogeen en
exogeen. Genetica en omgeving zijn even belangrijk voor een
gezond brein.
Persoonlijkheid hangt niet enkel af van je brein. Maar doordat
ieder een eigen omgeving heeft verschild onze persoonlijkheid. Als
onze persoonlijkheid enkel af zou hangen van ons brein hadden
we allemaal dezelfde persoonlijkheid want ons brein is hetzelfde.
Tijd is ook belangrijk. Hersenen van vandaag zijn het resultaat van
de evolutie. Tijd kan ook gezien worden doorheen de levensloop
of tussen het nu en het zojuist. Verschillen in sec. Brein is continu
aan het veranderen. Het blijft steeds nieuwe info opnemen.
Psychotherapie kan de hersenen zo doen veranderen als medicatie dat kan. Kan hetzelfde
effect hebben als medicatie. Psychotherapie kan dus neuroplasticiteit beïnvloeden.
,Verschillende niveaus om naar de hersenen te kijken. Health condition
- Cellular level: Hoe zo een cel werkt. Hersencellen
veranderen continue. Zenuwcellen blijven groeien op elk
moment elke sec.
- Neurale circuits: Miljarden zenuwcellen vormen je
hersenen. Zorgen ervoor dat wij gedrag kunnen stellen.
100% van het brein is continu aan het werk.
- Gedragsniveau: mototiek, cognitie, emoties. Hier heb je
geen hersenscan nodig maar kan gedrag meten. Testen
door oefeningen om te zien hoe het brein een bep
probleem oplost.
- Activiteiten en participatieniveau: Activiteiten kunnen doen. Koffiezetten, autorijden,
lezen, etc. Wij participeren aan de maatschappij. Rol in de maatschappij kan veranderen als
er iets fout zit in het brein.
Emergent = elk niveau wordt nog door duizenden wetenschappers onderzocht.
Elk blok staat op zichzelf. Eigen identiteit, eigen vak domein. Voor psycholoog ga je vooral op
de blauwe blog (gedrag) gaan inzoomen.
Biopyshosociaal model: biologisch, psychologisch en sociaal samenbrengen.
De omgeving is enorm belangrijk voor de evolutie van je hersenen en het zorgen voor je
persoonlijkheid, denkwijze, gezond/ongezond brein…
De wereld die wij zien is de creatie en verwerking van ons brein. Er zitten wel enkele
limieten op.
Dynamische interactie:
Cellen veranderen doen je gedrag veranderen. Iets traumatisch meemaken kan je
hersenwerking doen veranderen. Op elk moment van de dag zijn al die blokken bezig in de
hersenen. Wordt mogelijk gemaakt door miljarden zenuwcellen.
KLINISCHE TOEPASSINGEN
Pathologie = wat is als er iets misgaat
Bv: auto-ongeval: kan zorgen dat er een weerslag komt in alle levels. Door dynamisch
netwerk op interactie heeft dat gevolgen voor alle andere niveaus.
Omgeving invloed heeft invloed op de biologie.
Depressie: voor een lange periode geen eetlust, slaapproblemen, negatieve emoties,
gedachten vrij somber.
Werking hersenen: via neurale circuits kunnen kijken wat er gebeurt bij een depressie.
Genetische factor en omgeving kan dat stimuleren.
, Redenen: (endogeen) erfelijk om sneller een depressie te krijgen, (exogeen) trigger door de
omgeving/ervaringen. Bij heel ernstige depressies is een opname nodig.
Medicatie of therapie kunnen helpen.
Gedragsniveau: observeren tijdens consultatie. Kijken niet binnenin de hersenen maar het
gedrag.
Taalverwerking kan ook worden verstoord binnen gedrag.
Je kijkt naar de functie gedrag.
Activiteitsniveau: activiteiten begeleiden. Iemand die terug moet leren stappen.
PLASTICITEIT
Tijd zorgt dat het brein op al die niveaus kan veranderen.
Fylogenese = brein zijn groei over de evolutie heen
Ontogenese = Verandering brein door de levensloop. Bij geboorte is ons brein nog niet af.
Omgeving en genetica doen ons brein groeien. Wat in ons leven gebeurt, nare ervaringen
kunnen littekens nalaten in onze hersenen. Bv: gepest worden.
Neuroplasticiteit = Verandering van millisec tot millisec. Brein verandert continu. Dankzij de
veranderingen dat aandoeningen van een zenuwstelsel toch worden genezen.
MA 04/10/2021
2. Cellulaire neuroanatomie
Zenuwstelsel is opgebouwd uit weefsels. Het is het communicatienetwerk in het lichaam.
Bestaat uit twee soorten cellen:
- Zenuwcellen of neuronen: hoofddoel is info verwerken. Opvangen en doorsturen van
prikkels naar de hersenen, ordenen en interpreteren van binnenkomende info, voorbereiden
en uitsturen van instructies naar de organen, spieren en klieren in de periferie.
- Steuncellen of gliacellen gaan de taak van de zenuwcel makkelijker maken en helpen de
zenuwcellen bij het verwerken van hun informatie verwerkende taken.
De gliacellen zitten rondom de zenuwcel om hen te helpen.
2.1 Neuronen:
Zijn structureel-anatomische en functionele eenheden van het zenuwstelsel. Basis voor het
ontvangen, vervoeren en overdragen van signalen.
2.1.1 Celstructuur
We onderscheiden van buitenaf drie grote onderdelen. Het cellichaam (soma), dendrieten,
het axon. Axonheuvel = waar cellichaam en axon in elkaar overgaan.
