Samenvatting HC: cardiovasculaire stelsel; de bloedvaten en bloedsomloop
Bloedvatensysteem bestaat uit:
- Centraal dubbele pomp = hart
- Arteriën of slagaders die vertrekken vanuit het hart richting de long of systeemcirculatie
- Arteriolen of kleine slagaders
- Arteriolen of arteriën monden uit in een netwerk van capillairen of haarvaten: zeer dun van
diameter, net breed genoeg om 1 rode bloedcel door te laten - UITWISSELING VAN STOFFEN
EN GASSEN TUSSEN BLOED EN DE INTERSTITIELE VLOEISTOF OF RUIMTE + alle afvalsystemen
en CO2 opnemen en deze uiteindelijk terug verzamelen in kleine aders = venulen
- Venulen of kleine aders
- Venen of aders (venulen die samenkomen)
- Deze brengen het bloed terug naar het hart
Rechter hart draait op zuurstofarm bloed en stuurt
deze richting de longen
Linker hart draait op zuurstofrijk bloed en stuurt deze
naar de systeemcirculatie (hoofd, bovenste
ledematen, buikholte en onderste ledematen)
Structuur van de bloedvatenwand (arterie en vene)
Is op arterieel en veneus niveau hetzelfde (met enkele verschillen)
Arterie of slagader:
- Klein
- Dikke wand
Vene of ader:
- Groot
- Dunne wand
Dezelfde lagen:
1. Tunica intima/interna = binnenkant: bedekt met endotheel
2. Tunica media: glad spierweefsel (vasoconstrictie diameter van bloedvat wordt smaller en
vasodilatatie diameter van bloedvat wordt breder = door ontspanning van gladde
spiercellen) en bindweefsel
3. Buitenkant bestaat uit: tunica externa/adventitia = bindweefsel voor stabilisatie en steun
1
, Samenvatting HC: cardiovasculaire stelsel; de bloedvaten en bloedsomloop
Arteriën of slagaders
Twee types:
1. Elastische type: groot en veerkrachtig bloedvat grote
slagaders
o Voorbeelden: aorta (vertrekt vanuit het linker hart),
truncus en arteria pulmonalis (vertrekken vanuit het
rechter hart) en hun grootste takken
o Vooral elastische vezels + dikke, stevige wand en
minder glad spierweefsel
o Vangen de druk op tijdens de systole van de
hartcyclus
2. Gespierde type: middelgrote /distributieve slagaders
gaan de kleinere zijtakken vormen om dan uit te monden in
de kleinste slagaders (arteriolen) deze monden dan uit in
een capillair netwerk
o Voorbeeld: halsslagader
o Vervoeren bloed naar skeletspieren en inwendige
organen
o Dikke tunica media (dikkere spierlaag), meer glad spierweefsel, minder elastische
weefsel
3. Arteriolen: kleinere slagaders
o Dunne gladde spierlaag
Wat als er iets fout is met de wand van de slagaders?
Een plaque of slagaderverkalking
bloedvat gaat geleidelijk aan vernauwen door neerzetting van cholesterolkristallen in de wand
Capillairen of haarvaten
Uitwisseling gassen en stoffen met het interstitium (omgevende weefsel)
o Zeer dunne wand
o Vertraging van de stroming
o Lagen: 1 laag endotheel met daaronder basaal membraan
o Doormeter: 8 micrometer (doormeter van een RBC)
2
Bloedvatensysteem bestaat uit:
- Centraal dubbele pomp = hart
- Arteriën of slagaders die vertrekken vanuit het hart richting de long of systeemcirculatie
- Arteriolen of kleine slagaders
- Arteriolen of arteriën monden uit in een netwerk van capillairen of haarvaten: zeer dun van
diameter, net breed genoeg om 1 rode bloedcel door te laten - UITWISSELING VAN STOFFEN
EN GASSEN TUSSEN BLOED EN DE INTERSTITIELE VLOEISTOF OF RUIMTE + alle afvalsystemen
en CO2 opnemen en deze uiteindelijk terug verzamelen in kleine aders = venulen
- Venulen of kleine aders
- Venen of aders (venulen die samenkomen)
- Deze brengen het bloed terug naar het hart
Rechter hart draait op zuurstofarm bloed en stuurt
deze richting de longen
Linker hart draait op zuurstofrijk bloed en stuurt deze
naar de systeemcirculatie (hoofd, bovenste
ledematen, buikholte en onderste ledematen)
Structuur van de bloedvatenwand (arterie en vene)
Is op arterieel en veneus niveau hetzelfde (met enkele verschillen)
Arterie of slagader:
- Klein
- Dikke wand
Vene of ader:
- Groot
- Dunne wand
Dezelfde lagen:
1. Tunica intima/interna = binnenkant: bedekt met endotheel
2. Tunica media: glad spierweefsel (vasoconstrictie diameter van bloedvat wordt smaller en
vasodilatatie diameter van bloedvat wordt breder = door ontspanning van gladde
spiercellen) en bindweefsel
3. Buitenkant bestaat uit: tunica externa/adventitia = bindweefsel voor stabilisatie en steun
1
, Samenvatting HC: cardiovasculaire stelsel; de bloedvaten en bloedsomloop
Arteriën of slagaders
Twee types:
1. Elastische type: groot en veerkrachtig bloedvat grote
slagaders
o Voorbeelden: aorta (vertrekt vanuit het linker hart),
truncus en arteria pulmonalis (vertrekken vanuit het
rechter hart) en hun grootste takken
o Vooral elastische vezels + dikke, stevige wand en
minder glad spierweefsel
o Vangen de druk op tijdens de systole van de
hartcyclus
2. Gespierde type: middelgrote /distributieve slagaders
gaan de kleinere zijtakken vormen om dan uit te monden in
de kleinste slagaders (arteriolen) deze monden dan uit in
een capillair netwerk
o Voorbeeld: halsslagader
o Vervoeren bloed naar skeletspieren en inwendige
organen
o Dikke tunica media (dikkere spierlaag), meer glad spierweefsel, minder elastische
weefsel
3. Arteriolen: kleinere slagaders
o Dunne gladde spierlaag
Wat als er iets fout is met de wand van de slagaders?
Een plaque of slagaderverkalking
bloedvat gaat geleidelijk aan vernauwen door neerzetting van cholesterolkristallen in de wand
Capillairen of haarvaten
Uitwisseling gassen en stoffen met het interstitium (omgevende weefsel)
o Zeer dunne wand
o Vertraging van de stroming
o Lagen: 1 laag endotheel met daaronder basaal membraan
o Doormeter: 8 micrometer (doormeter van een RBC)
2
