Wetenschappen
Opleiding Criminologische Wetenschappen
Academiejaar 2021 - 2022 KATHOLIEKE
UNIVERSITEIT
LEUVEN
MEDIARECHT:
SAMENVATTING
PROF. KOEN LEMMENS
DERDE BACHELOR CRIMINOLOGIE, TWEEDE SEMESTER
,Inhoudsopgave
DEEL I: DE VRIJHEID VAN MENINGSUITING EN DE PERSVRIJHEID: DRAAGWIJDTE EN BEPERKINGEN
VANUIT GRONDWETTELIJK EN MENSENRECHTELIJK PERSPECTIEF.....................................................4
H1 – Afbakening van het domein.......................................................................................................4
1.1 Belangrijke aspecten.................................................................................................................4
1.2 Vrijheid van meningsuiting als mensenrecht, de rationales.....................................................6
H2 – De (grond)wettelijke bescherming.............................................................................................8
2.1 Belgische Grondwet (1831): 3 centrale artikels........................................................................8
2.2 Andere (grond)wettelijke waarborgen....................................................................................11
2.3 Samenvattend.........................................................................................................................12
H3 – Vrijheid van meningsuiting als mensenrecht............................................................................14
3.1 Instrumenten..........................................................................................................................14
3.2 Belangrijke artikelen...............................................................................................................14
3.3 Knelpunten.............................................................................................................................18
3.4 De beperkingen: de uitzonderingen.......................................................................................20
H4 – Antidiscriminatie, antiracisme, negationisme en seksisme......................................................22
4.1 Uitgangspunt: art. 17 EVRM (guillotine).................................................................................22
4.2 Belgische context....................................................................................................................24
DEEL II: DE REGELING VAN DE AUDIO-VISUELE MEDIA IN VLAANDEREN.........................................27
H5 – Media en goede zeden.............................................................................................................27
5.1 Vooraf: goede zeden?.............................................................................................................27
5.2 Basis: art. 383 Sw....................................................................................................................27
5.3 Invoer ontuchtige publicaties.................................................................................................28
5.4 Geen reclame voor seksuele dienstverlening.........................................................................28
5.5 Bescherming van minderjarigen.............................................................................................30
5.6 Filmkeuring.............................................................................................................................30
5.7 Bescherming slachtoffers seksuele misdrijven........................................................................32
H6 – Media en burgerrechtelijke aansprakelijkheid.........................................................................33
6.1 Vooraf.....................................................................................................................................33
6.2 Concept art. 1382 + 1383 BW.................................................................................................33
6.3 Recht gaat een gedragsnorm ontwikkelen.............................................................................34
6.4 D. Voorhoof onderscheidt in de rechtspraak 3 grote groepen van fouten.............................35
6.5 Belangrijkste uitgangspunten.................................................................................................36
6.6 Verder contextualiseren.........................................................................................................36
, 6.7 Qua schade en causaal verband.............................................................................................36
6.8 Specifiek over privacy en recht op afbeelding........................................................................37
H7 – Recht op antwoord...................................................................................................................41
7.1 Algemeen................................................................................................................................41
7.2 Geschreven recht van antwoord Antwoordwet 23 juni 1961.................................................42
7.3 Wet 4 maart 1977 vult Antwoordwet 1961 aan.....................................................................43
7.4 Recht van antwoord in de Vlaamse Gemeenschap (art. 102 e.v. Mediadecreet)...................44
7.5 Evaluatie.................................................................................................................................44
H8 – Media en justitie.......................................................................................................................46
8.1 Algemeen................................................................................................................................46
8.2 Gerechtsverslaggeving............................................................................................................46
8.3 Bronnengeheim......................................................................................................................51
DEEL III: AUDIOVISUELE MEDIA IN VLAANDEREN............................................................................53
H9 – Europees recht en audiovisuele media.....................................................................................53
9.1 Inleiding..................................................................................................................................53
9.2 Belangrijkste regels.................................................................................................................53
9.3 Mededeling EC over staatssteun publieke omroepen............................................................54
9.4 Richtlijn Audiovisuele Mediadiensten.....................................................................................54
9.5 Overeenstemming “Vlaams” recht en EU...............................................................................57
H10 – Vlaams Mediadecreet.............................................................................................................58
10.1 Inleiding................................................................................................................................58
10.2 Voortdurende evolutie.........................................................................................................59
10.3 Uitgangspunten....................................................................................................................59
10.4 Gereglementeerde markten.................................................................................................61
10.5 Basisnormen omroepactiviteiten..........................................................................................61
10.6 De Openbare Omroep..........................................................................................................61
H11 – Radio- en televisiediensten....................................................................................................63
11.1 Radio.....................................................................................................................................63
11.2 Lineaire radiodiensten..........................................................................................................64
11.3 Verplichtingen en verboden.................................................................................................64
11.4 Televisie-diensten.................................................................................................................65
H12 – Commerciële communicatie...................................................................................................66
12.1 Definities commerciële communicatie.................................................................................66
12.2 Definities niet-commerciële communicatie..........................................................................68
12.3 Commerciële communicatievrijheid.....................................................................................69
12.4 Bepalingen............................................................................................................................70
, H13 – Vrije nieuwsgaring..................................................................................................................72
13.1 Recht op vrije informatiegaring en korte nieuwsverslagen..................................................72
13.2 Evenementenregeling...........................................................................................................73
DEEL IV: DEONTOLOGISCHE REGELS................................................................................................74
H14 – Vlaamse Regulator voor de Media (VRM)..............................................................................74
14.1 Inleiding................................................................................................................................74
14.2 Samenstelling VRM...............................................................................................................74
H15 – Raad voor de Journalistiek......................................................................................................76
15.1 Werkingsreglement..............................................................................................................76
15.2 Samenstelling........................................................................................................................76
15.3 Taken, doel en werkingsgebied............................................................................................77
15.4 Klachten, bemiddeling en uitspraken...................................................................................78
15.5 Mededeling en bekendmaking.............................................................................................79
15.6 Code van de Raad voor de Journalistiek...............................................................................79
H16 – Jury voor Ethische Praktijken inzake reclame (JEP)................................................................80