HOOFDSTUK 14: LYMFESTELSEL EN IMMUNITEIT.
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
Terminologie: duidelijk kunnen omschrijven, een definitie of een synoniem
kunnen geven:
- Lymfefollikel
Verzameling lymfoïd weefsel dat niet door een vezelig kapsel omgeven is.
- Lymfoïd orgaan
Complexe structuren die grote aantallen lymfocyten bevatten en die met
lymfevaten zijn verbonden, zoals de milt.
- Vaccinatie
Een vaccin is een preparaat dat is bereid om een immuunreactie teweeg te
brengen. Het bevat een dode of inactieve ziekteverwekker of antigenen van
die ziekteverwekker.
- Immunologisch surveillance
De voortdurende bewaking van gezonde weefsels, hierbij zijn vooral
lymfocyten betrokken die NK-cellen (natural killer cellen) woden genoemd.
- Immunoglobuline/Ig
Een antistof in het bloed.
Kunnen opsommen en/of uitleggen in de juiste terminologie + ook de
terminologie zelf kunnen omschrijven of er een duidelijke definitie van
kunnen geven:
- Welke zijn de vier onderdelen van het lymfestelsel?
1. Lymfevaten
Begint in perifere weefsels, eindigt bij de verbindingen met venen.
2. Lymfe (= vloeistof)
Stroomt door de lymfevaten. Lijkt op bloedplasma, maar bevat een
lagere concentratie opgeloste eiwitten.
3. Lymfocyten
Gespecialiseerde cellen die een reeks specifieke functies verrichten
bij de verdediging van het lichaam.
Vb. T cellen, B cellen, NK cellen, …
4. Lymfoïde weefsels en organen
LYMFOIDE WEEFSELS = Verzamelingen van los bindweefsel en
lymfocyten in structuren die lymfefollikels worden genoemd. (vb.
amandelen)
LYMFOIDE ORGANEN = dit zijn complexere structuren, die groten
aantallen lymfocyten bevatten en met lymfevaten zijn verbonden.
(vb. milt)
- Welke drie algemene functies heeft het lymfestelsel?
1. Productie, het onderhoud en het transport van lymfocyten.
2. Terugkeer van vloeistoffen en opgeloste deeltjes van perifere
weefsels naar het bloed.
3. Het transport van hormonen, voedingsstoffen en afvalstoffen vanuit
de plaats van opname in de weefsels naar het bloed.
, - Geef de twee grote lymfevaten (en hun gedekte gebied) die het lymfevocht
afvoeren naar de bloedsomloop.
1) Ductus thoracius/borstbuis
Verzamelt lymfe vanuit het onderste deel van de buikholte, het bekken
en de benen en uit de linkerhelft van het hoofd, de hals en de borst.
2) Ductus lymphaticus dexter/rechterlymfestam
Voert lymfe af vanuit de rechterkant van het lichaam boven het
diafragma.
- Geef de drie typen lymfocyten van het bloed en hun respectievelijke
functie.
1. T-cellen
= ong. 80% in bloedsomloop. Afkomstig van thymus.
- Cytotische T-cellen vallen vreemde cellen/ lichaamscellen met
virussen geïnfecteerd, direct aan.
2. B-cellen
= ong. 10-15% in bloedsomloop. Afkomstig van beenmerg.
3. NK-cellen
= ong. 5-10% in bloedsomloop.
- Deze cellen vallen vreemde cellen, normale cellen die met een
virus zijn geïnfecteerd en tumorcellen die in gezonde weefsels
ontstaan aan.
- Bewaken perifere weefsels voortdurend = immunologische
surveillance.
- Wat is een lymfefollikel? Geef twee voorbeelden van een lymfefollikel.
Lymfefollikels zijn verzamelingen lymfoïd weefsel, met een omvang van
ongeveer een mm, die niet door een vezelig kapsel omgeven zijn. Kunnen
in omvang toenemen/afnemen, afh. aantal lymfocyten dat op bepaald
moment aanwezig is.
(vb. tonisellen/amandelen, appendix.
- Wat is een lymfoïd orgaan? Geef drie voorbeelden van een lymfoïd orgaan
en bespreek hun respectievelijke functie.
Lymfoïd organen zijn door een kapsel van vezelig bindweefsel van de
omringende weefsels gescheiden.
3voorbeelden:
1 Lymfeknopen
2 Thymus
3 Milt
- Bespreek het verschil tussen niet-specifieke en specifieke immuniteit.
Niet-specifieke immuniteit/aangeboren afweer
= vanaf de geboorte aanwezig. Maakt geen onderscheid tussen ene
bedreiging en de andere.
Bestaat uit fysieke barrière, fagocyterende cellen, immunologische
surveillance, interferonen, complementsysteem, ontsteking en koorts.
Specifieke immuniteit/adaptieve afweer
Verdedigt tegen specifieke bedreigingen.
(vb. gaat een infectie door een bacterie tegen maar negeert andere
bacteriën en alle virussen.)
KEYPOINTS VAN DIT HOOFDSTUK
Terminologie: duidelijk kunnen omschrijven, een definitie of een synoniem
kunnen geven:
- Lymfefollikel
Verzameling lymfoïd weefsel dat niet door een vezelig kapsel omgeven is.
- Lymfoïd orgaan
Complexe structuren die grote aantallen lymfocyten bevatten en die met
lymfevaten zijn verbonden, zoals de milt.
- Vaccinatie
Een vaccin is een preparaat dat is bereid om een immuunreactie teweeg te
brengen. Het bevat een dode of inactieve ziekteverwekker of antigenen van
die ziekteverwekker.
- Immunologisch surveillance
De voortdurende bewaking van gezonde weefsels, hierbij zijn vooral
lymfocyten betrokken die NK-cellen (natural killer cellen) woden genoemd.
- Immunoglobuline/Ig
Een antistof in het bloed.
Kunnen opsommen en/of uitleggen in de juiste terminologie + ook de
terminologie zelf kunnen omschrijven of er een duidelijke definitie van
kunnen geven:
- Welke zijn de vier onderdelen van het lymfestelsel?
1. Lymfevaten
Begint in perifere weefsels, eindigt bij de verbindingen met venen.
2. Lymfe (= vloeistof)
Stroomt door de lymfevaten. Lijkt op bloedplasma, maar bevat een
lagere concentratie opgeloste eiwitten.
3. Lymfocyten
Gespecialiseerde cellen die een reeks specifieke functies verrichten
bij de verdediging van het lichaam.
Vb. T cellen, B cellen, NK cellen, …
4. Lymfoïde weefsels en organen
LYMFOIDE WEEFSELS = Verzamelingen van los bindweefsel en
lymfocyten in structuren die lymfefollikels worden genoemd. (vb.
amandelen)
LYMFOIDE ORGANEN = dit zijn complexere structuren, die groten
aantallen lymfocyten bevatten en met lymfevaten zijn verbonden.
(vb. milt)
- Welke drie algemene functies heeft het lymfestelsel?
1. Productie, het onderhoud en het transport van lymfocyten.
2. Terugkeer van vloeistoffen en opgeloste deeltjes van perifere
weefsels naar het bloed.
3. Het transport van hormonen, voedingsstoffen en afvalstoffen vanuit
de plaats van opname in de weefsels naar het bloed.
, - Geef de twee grote lymfevaten (en hun gedekte gebied) die het lymfevocht
afvoeren naar de bloedsomloop.
1) Ductus thoracius/borstbuis
Verzamelt lymfe vanuit het onderste deel van de buikholte, het bekken
en de benen en uit de linkerhelft van het hoofd, de hals en de borst.
2) Ductus lymphaticus dexter/rechterlymfestam
Voert lymfe af vanuit de rechterkant van het lichaam boven het
diafragma.
- Geef de drie typen lymfocyten van het bloed en hun respectievelijke
functie.
1. T-cellen
= ong. 80% in bloedsomloop. Afkomstig van thymus.
- Cytotische T-cellen vallen vreemde cellen/ lichaamscellen met
virussen geïnfecteerd, direct aan.
2. B-cellen
= ong. 10-15% in bloedsomloop. Afkomstig van beenmerg.
3. NK-cellen
= ong. 5-10% in bloedsomloop.
- Deze cellen vallen vreemde cellen, normale cellen die met een
virus zijn geïnfecteerd en tumorcellen die in gezonde weefsels
ontstaan aan.
- Bewaken perifere weefsels voortdurend = immunologische
surveillance.
- Wat is een lymfefollikel? Geef twee voorbeelden van een lymfefollikel.
Lymfefollikels zijn verzamelingen lymfoïd weefsel, met een omvang van
ongeveer een mm, die niet door een vezelig kapsel omgeven zijn. Kunnen
in omvang toenemen/afnemen, afh. aantal lymfocyten dat op bepaald
moment aanwezig is.
(vb. tonisellen/amandelen, appendix.
- Wat is een lymfoïd orgaan? Geef drie voorbeelden van een lymfoïd orgaan
en bespreek hun respectievelijke functie.
Lymfoïd organen zijn door een kapsel van vezelig bindweefsel van de
omringende weefsels gescheiden.
3voorbeelden:
1 Lymfeknopen
2 Thymus
3 Milt
- Bespreek het verschil tussen niet-specifieke en specifieke immuniteit.
Niet-specifieke immuniteit/aangeboren afweer
= vanaf de geboorte aanwezig. Maakt geen onderscheid tussen ene
bedreiging en de andere.
Bestaat uit fysieke barrière, fagocyterende cellen, immunologische
surveillance, interferonen, complementsysteem, ontsteking en koorts.
Specifieke immuniteit/adaptieve afweer
Verdedigt tegen specifieke bedreigingen.
(vb. gaat een infectie door een bacterie tegen maar negeert andere
bacteriën en alle virussen.)
