Samenvatting basisverzorging en EHBO hond en kat

Basisverzorging en EHBO hond & kat

Vachtverzorging bij de hond

1. Inleiding
 Goede vachtverzorging hoort bij algemene verzorging huisdier
 Slechte of foutieve verzorging
 Gevolgen voor functioneren vacht
 Gezondheid kan beïnvloed worden
 Langharige vachten
 Regelmatig & zorgvuldig borstelen
 Klitvorming voorkomen
 Langharige & kroesvacht
 Regelmatig trimbeurt
 Ruwharige & kortharige vachten
 Onderhoudsvriendelijker
 Regelmatig borstelen
 Ruwharige plukken
 Eerste stap vachtverzorging  vachtdeterminatie
 = bepalen van vachtgroep waartoe hond behoord
 Vachtopbouwvariaties
o Variatie in combinatie van ondervacht met bovenvacht
 Haarvariaties
o Variatie in type en lengte haren
 Variaties
o Bepalen uiterlijk hond
o Invloed op verharen & klitgevoeligheid
 Functies vachtverzorging
 Aanpak rui
 Voorkomen klitten
2. Vachtdeterminatie
 Opbouw van de vacht
 Variaties
 Manier waarop ondervacht gecombineerd wordt met bovenvacht
o = vachtopbouwvariaties
 Samengestelde haarfollikels
 1 primaire haar gecombineerd met #secundaire haren => vorming
unit/eenheid
 Primaire haren
o Eigen spiertje, talg- en zweetklier
 Meer secundaire haren dan primaire
o 1 primaire haar + aantal secundaire haren
 Mens ==> enkelvoudige haarzakjes met 1 primaire haar
 Dubbele vacht
 Bovenvacht met dekharen
o Primaire haren die langer, dikker & harder zijn van structuur
 Ondervacht met bijharen
o Secundaire haren die dof zijn van uiterlijk, fijner & dunner
 Ideale vacht voor bescherming tegen verschillende weersomstandigheden
o Warm weer


1

,  Ondervacht dunner & bevat laag koude lucht die hond beschermt tegen
oververhitting & zonnebrand
o Koud weer
 Ondervacht dikker
 Laag warme lucht die hond beschermt tegen onderkoeling & vrieswonden
 Bovenvacht waterbestendig
 Enkele / andere vacht
 Secundaire haren goed ontwikkeld
 Primaire haren minder goed ontwikkeld
 Dek- en bijhaar lijken op elkaar
 Ook bij degeneratie secundaire haren
o Enkel primaire haren aanwezig
 Vacht(opbouw)variaties
 Verschillende manieren waarop ondervacht met bovenvacht gecombineerd wordt
 Vachtopbouwvariatie 1: dubbele, gesloten vacht (bv. duitse
herder)
o Harde dekharen & ondervacht met bijharen even lang
als dekharen
o Dekharen ietsje langer & vallen dakpansgewijs
o Ondervacht vult gehele vacht & vormt 1 geheel met dekharen
 Vachtopbouwvariatie 2: open/gelaagde vacht
o Open --> hard dekhaar, tussen punten zit ruimte
 Ruwharige honden
o Gelaagd --> combinatie laag ondervacht met langer
dekhaar
 Langharige honden zoals schapendoes
 Vachtopbouwvariatie 3: enkele vacht
o Bijharen goed ontwikkeld
o Dekhaar minder goed ontwikkeld
o Boven- & ondervacht lijkt op elkaar
 Vachtopbouwvariatie 4: vacht met gedegenereerde
ondervacht
o Ondervacht summier tot bijna niet aanwezig
o Bijna alleen stevige dekharen
o Bv. rottweilers
 Vachtopbouwvariatie 5: overgroeiend pluishaar
o Mooi glanzend & glad dekhaar als ondervacht
o Wollig pluizig haar groeit eroverheen
o Castratievachten
 Vachtopbouwvariatie 6: gebroken vacht (bv. schnauzers, jack
russells, teckels)
o Gelaagde vacht
o Harde dekharen als bovenvacht
o Gesloten kortharige vacht als ondervacht
 Veel combinaties van meerdere vachtopbouwvariaties in 1 vacht
 Golden retriever  hele lichaam gesloten vacht, staart en broek gelaagd
 Haarvariaties
 Type & lengte haren
 Veroorzaakt door dikte & opbouw verschillende lagen haar

2

,  Lagen van een haar
 Haarmerg – medulla
o Binnenste van haar
o Hoorncellen met holten gevuld met lucht
 Haarschors – cortex
o Middelste laag
o Keratinevezels
o Verantwoordelijk voor stevigheid & elasticiteit haar
o Geeft kleur
 Schubbenlaag – cuticula
o Buitenste laag
o Vorming door laag brede cellen die als schubben over elkaar vallen
o Goede aansluiting cellen --> glanzende vacht
 Glanseffect = weerkaatsen licht op haar
o Slecht aansluitende cellen --> doffe vacht
 Meer lucht tussen cellen
 Lichtinval gebroken
 = poreus haar
o Dikke laag
 Diep glanzende kleur
o Dunne laag
 Zijdeglans
o Bescherming haarvezel tegen invloeden van buitenaf
 Kleur, uitzicht, aanvoelen, structuur, dikte, lengte
 Haartypes
 Stokhaar
o Recht, hard & glad haar van +- 6cm
o Dikke, goed aangesloten cuticula --> stevig & glanzend
 Draadhaar
o Harde, gladde haar in krulvariant
o Stijve krul of licht golvend
 Wolhaar
o Mergarm haar met dunne cuticula
o Dof uitzicht & poreuze aard
 Zijdehaar
o Fijn, zacht haar
o Dunne, goed aangesloten cuticula
 Vachtgroepen
 Indeling gebaseerd op opbouw van vacht & type haar
 Vacht wolf
 Originele vacht hond
 Bespreking lengte dekharen --> vergelijken met natuurlijk beharingspatroon van wolf
 Kenmerken
o Vlak, aanliggende vacht op rug
o Uitstaande beharing thv nek & hals
o Verschil in lengte dekharen op kop, poten & staart
 Kop --> kort
 Poten --> korter aan voorzijde dan achterzijde
 Staart --> lang

3

, Groepen Klitgevoelig Voorbeelden
1: kort- en gladhaar Nee Dalmatiër, whippet
2: kort stokhaar met ondervacht Nee Mechelse herder, rottweiler
3: stokhaar met ondervacht Matig Duitse herder
4: lang stokhaar met ondervacht Matig Keeshond
5: krulhaar met meekomende ondervacht Matig Wetterhound
6: kort tot middellang zijdehaar, Matig Engelse cocker spaniël
gecombineerd met lang zijdehaar
7: zacht dekhaar met ondervacht Matig Golden retriever
8: ruwhaar / Fox terrier
9: langhaar met korte ondervacht en / Bobtail, lhasa apso
stevige harde dekvacht
10: zacht lang dekhaar met ondervacht Ja Bichon frise
11: langhaar met enkele vacht Ja Poedel, maltezer
12: viltvacht Ja Komondor
13: naakthond Geen haar Chinese naakthond


3. Verharen
 = vervangen van oude vacht door nieuwe
 Haargroeicyclus
 Anagene fase – actieve groeifase
 Vorming haar & haarschacht
 Haarkiem omgeeft goed ontwikkelde haarpapil volledig
 Continue groei haar tot genetisch vooropgestelde lengte
 Haar groeit actief vanuit haarkiem
o Omgeven door haarpapil waarlangs voedingsstoffen voor groei van haar
geleverd worden
 Continue vorming nieuwe cellen
 Oudere cellen worden verder omhoog geduwd in haarfollikel
 Duur
o Afhankelijk van haarlengte
 verschillen in duur haarcycli bij verschillen in haarlengte
 Catagene fase – overgangsfase
 Korte fase van regressie
 Haarfollikel wordt smaller en korter
o Tot 1/6 van normale lengte
 Haar groeit nog klein beetje
 Afbraak onderste gedeelte van haarfollikel
o Haarpapil los & klimt omhoog
 Haarpapil vrij & beweegt opwaarts
o Volgt inkrimpende haarfollikel
 Telogene fase – rustfase
 Stop groei haar
 Einde: terug afdalen van haarpapil & opbouw onderste gedeelte haarfollikel
o Vroege anagene fase
 Haarfollikel blijft aanwezig als dood haar
o Dood haar zal door nieuw haar naar buiten geduwd worden
 Na enige tijd treedt initiatie van anagene fase voor groei van nieuw haar
plaats
4