Histogenese van de tand (D012570A)

Histogenese van de tand

Deel I

 Weefselinteracties
 5 fasen
o Cytoplasmatische programmatie
o Inductie
o Determinatie
o Morfogenese
o Differentiatie

Embryologie mondholte

 Proliferatie + migratie cellen vanuit neurale lijst
 Week 3: weefsellagen (ecto – meso – endo)
 Week 3-8: differentiatie mond
 Interactie ecto  meso
 Dentale lamina dag 24-40

Initiatie tandkiem

 Week 5: primaire epitheliale band
 Verdikking primair epitheel
 Vestibulaire en dentale lamina (opsplitsing band)
 Moleculaire signalen sturen initiatie
o Specifiek voor type weefsel (zelfde voor alle tanden, maar door competentie andere reactie)
o Sturen interacties epitheel/mesenchym
o Proliferatie, differentiatie, adhesie, migratie, apoptosis
 Reden inductie?
 Placode-vorming: plek voor verschillende tandtypes om te ontwikkelen
 Genetisch bepaald (positie, aantal, type)
 Veldtheorie
o In mesenchym tandtype specifieke factoren aanwezig
o Velden h gradaties
o Homeobox genen = belangrijke genen  h eigen specifieke combo’s op veld
o Signaalfactoren
o Transcriptiefactoren
 Fout?
o Ectodermale dysplasie
o Allemaal hoektanden
 Kloontheorie
o Tandtype is afgeleid van kloon mesenchym
o Placoden rekken uit en scheuren in twee

Morfogenese & histogenese

 Knopstadium
o Proliferatie epitheel

, o Condensatie mesenchym
o Glazuurorgaan
 Kapstadium
o Differentiatie
o Glazuurorgaan
o Tandpapil
o Tandfollikel
o Samen = tandkiem
o Glazuurknop
 Klokstadium
o Definitieve tandvorm + weefselstructuur
o Start galzuur/dentine vorming
o Buitenste glazuurepitheel
 Bewaren glazuurorgaan
 Uitwisselen stoffen
o Binnenste glazuurepitheel
 Occlusale tandmorfologie
 Inductie differentiatie odontoblasten
 Differentiëren tot ameloblasten
o Cervicale lus
 Wortelvorming
 Samenkomst BuGE en BiGE
o Stratum intermedium
 Bevoorraden ameloblasten
o Reticulum stellate
 Opvulling glazuurorgaan
 Buffer
o Lamina basalis
 Grens tss mesenchym en ectoderm
 Late klokstadium
o Grote morfologische veranderingen
o Knobbels vormen
o Weg dentale lamina (niet bij molaren)
o Definitieve tandkiemvorming (niet bij molaren, h geen melktanden)
 Op rugzijde melktand
o Tandkiem melkgebit: week 6-8
o Tandkiem definitief: maand 5
 Uit BuGE
o Tandkiemen molaren
 1ste: maand 4
 2de: maand 6 p.p.
 3de: 4/5 jaar
o Los van epitheel: start vorming glazuur/dentine aan topje BiGE

Wortelvorming

 Nadat kroon gevormd is
 BiGE + BuGE = schede van Hertwig
 Nr beneden groeien
 Als ver genoeg, cervicale lussen sluiten
 Centrale opening = primair apicaal foramen
 Meerdere wortels = pluriradicalairen = secundaire foramina