Samenvatting
histopathologie Roosen
Hoofdstuk 1 : biomechanica van botten
en botweefsel
Elk jaar op examen veel vragen ivm sterkte en stijfheid en
belastingsvervormingscrurve
Doel van skelet
Inwendige organen beschermen
Aanhechten van weke delen
Verschaffen / bieden van kinematische schakels
Bewegen mogelijk maken
1.Botvorming (wet van wolff)
Botvorming / botremodellering
= eigenschap van bot om zich aan te passen aan mechanische eisen die eraan worden
gesteld door veranderen van afmeting, vorm en structuur
Verandering in botdichtheid ifv belasting
o Vb. osteoporose na inactiviteit
Veranderingen in vorm ifv belasting
o Vb. na fraktuurgenezing
bot repareert en remodelleert zichzelf
Naar aanleiding van Wet van Wolfff
- Bot ontstaat waar het nodig is
- Bot wordt geresorbeerd waar het niet nodig is
Inwendige structuur en uiterlijke vorm van levend bot passen zich aan bij
overheersende belastingen
o Zodanig dat bot met min. Aan materiaal functie kan vervullen
Belasting moet
o Relatief groot zijn
o Regelmatig voorkomen
o Vb. osteoporose = afzwakking
, 1.1 Enkele bemerkingen bij wet van wolff
Belasting mag NIET in korte tijd veel toenemen
Vorm bot bepaald door
o Functie v/h bot
o Erfelijke factoren
Aanpassingsvermogen is NIET overal gelijk
o Plaatselijke aanleg vh bot = rol
Aanpassingsvermogen op bep. plaats op bot
o is NIET gelijk voor alle belastingsverrichtingen
bot past zich meer aan, aan veranderlijke belasting dan aan constante belasting
er is beweging in botweefsel !
1.2 Mechanismen waarmee bot zijn bouw aanpast aan
de belasting
Enkele theorieën of hypothesen welke dit mechanisme zou kunnen zijn
1. Piëzo-elektrische eigenschappen van bot
Ontstaan in een pijpbeen dat op buiging belast wordt
Dit betekent dat aan
o drukzijde
ontstaan van neg. Elektrische spanning
osteoblasten worden aangetrokken voor botgroei te induceren
o Trekzijde
ontstaan van positieve elektrische spanning
ontstaan van botafbraak door osteoclasten
2. botvervorming leidt tot drukverschillen in botvloeistoffen
vloeistof gedwongen om door bot te stromen
o via wanden van haverse kanalen
ionentransport veroorzaakt elektrische spanningen (=potentiaal verloop)
door samendrukking
o ontstaan van negatieve spanning aan de buitenzijde
o gaat groei induceren en stimuleren
door uitrekking
o ontstaan vaan positieve spanning
o gaat leiden tot botafbraak
,3. ontstaan van microscopische scheurtjes
op plaats waar bot zwaarst belast wordt
induceert botgroeistimulatie
= repetitief proces
4. Druk op groeischijf stimuleert botgroei
Bij buigbelasting ontstaat : bot aan de drukzijde > bot aan de trekzijde
Bot groeit in richting waar buigende kracht vandaan komt
Enkele opmerkingen bij de vier voorgaande theorieën
4 voorgaande theorieën = geen volledige verklaring voor aanpassingsmogelijkheden van
bot
Bij hypothese 1 en 2
Verschil ligt in : ontstaanswijze van elektrische spanning
Piëzo-elektrisch effect :
o Aangetoond in droog bot
o Toegeschreven aan collageen
In levend bot : elektrische spanning uit 2de theorie overheerst
Vervormingstempo
o Stimulus voor botgroei (meer dan de grootte van vervorming)
Bij hypothese 3
Botgroei wordt gestimuleerd door beschadiging
MAAR niet enkel door dit mechanisme
In hypothese 4
Verminderde doorbloeding door buiging
Gevolg = verlaagde zuurstofspanning
o Dit kan botgroei stimuleren
Welke is de invloed van elektrische spanning op botstofwisseling ?
Negatieve elektrische spanning
Veroorzaakt lagere zuurstofspanning
o Hierdoor hogere pH
Hogere pH stimuleert botgroei
, Trekt osteoblasten aan
Klinisch belang : therapie met elektromagnetische golven
Negatieve lading gevormd rond de breuk
Negatief spanningsveld wordt geïnduceerd
Hierdoor : snellere genezing
1.3 Veranderingen tgv botbelasting
1. Afwijkende vorm kan ontstaan door veranderingen in krachten op groeischijf
Normale belasting = noodzakelijk voor normale skeletontwikkeling
o DUS : fysiologische spierkrachten = noodzakelijk
2. toename van belasting = toename van wanddikte van pijpbeen
3. veranderingen in bewegingsrichting geven aanleiding tot ontwikkelen van andere
spongiosastructuur
massadichtheid van spongiosa vnl = afhankelijk van schuifspanningen
sterke gelijkenis tussen spongiosastructuur en krachtlijnenverloop
o vb. proximale femur, calcaneum
4. langdurig belastingvermindering veroorzaakt :
vermindering van calciumhydroxyapatiet in spongiosa en compacta
daarna vermindering botmatrix
2.Mechanische eigenschappen van normale
botten en van botweefsel
Stijfheid en sterkte = belangrijkste mechanische eigenschappen van bot
Best onderzoeken door : materiaal in belaste toestand te onderzoeken
Relatie tussen belasting en vervorming
o Door bekende belasting / structuur aan te brengen en hiermee
samenhangende vervorming meten
Zo bepalen van sterkte en stijfheid van materiaal
Belasting geeft vervorming en spanning => belastingsvervormingscurve
- Elastisch gebied
histopathologie Roosen
Hoofdstuk 1 : biomechanica van botten
en botweefsel
Elk jaar op examen veel vragen ivm sterkte en stijfheid en
belastingsvervormingscrurve
Doel van skelet
Inwendige organen beschermen
Aanhechten van weke delen
Verschaffen / bieden van kinematische schakels
Bewegen mogelijk maken
1.Botvorming (wet van wolff)
Botvorming / botremodellering
= eigenschap van bot om zich aan te passen aan mechanische eisen die eraan worden
gesteld door veranderen van afmeting, vorm en structuur
Verandering in botdichtheid ifv belasting
o Vb. osteoporose na inactiviteit
Veranderingen in vorm ifv belasting
o Vb. na fraktuurgenezing
bot repareert en remodelleert zichzelf
Naar aanleiding van Wet van Wolfff
- Bot ontstaat waar het nodig is
- Bot wordt geresorbeerd waar het niet nodig is
Inwendige structuur en uiterlijke vorm van levend bot passen zich aan bij
overheersende belastingen
o Zodanig dat bot met min. Aan materiaal functie kan vervullen
Belasting moet
o Relatief groot zijn
o Regelmatig voorkomen
o Vb. osteoporose = afzwakking
, 1.1 Enkele bemerkingen bij wet van wolff
Belasting mag NIET in korte tijd veel toenemen
Vorm bot bepaald door
o Functie v/h bot
o Erfelijke factoren
Aanpassingsvermogen is NIET overal gelijk
o Plaatselijke aanleg vh bot = rol
Aanpassingsvermogen op bep. plaats op bot
o is NIET gelijk voor alle belastingsverrichtingen
bot past zich meer aan, aan veranderlijke belasting dan aan constante belasting
er is beweging in botweefsel !
1.2 Mechanismen waarmee bot zijn bouw aanpast aan
de belasting
Enkele theorieën of hypothesen welke dit mechanisme zou kunnen zijn
1. Piëzo-elektrische eigenschappen van bot
Ontstaan in een pijpbeen dat op buiging belast wordt
Dit betekent dat aan
o drukzijde
ontstaan van neg. Elektrische spanning
osteoblasten worden aangetrokken voor botgroei te induceren
o Trekzijde
ontstaan van positieve elektrische spanning
ontstaan van botafbraak door osteoclasten
2. botvervorming leidt tot drukverschillen in botvloeistoffen
vloeistof gedwongen om door bot te stromen
o via wanden van haverse kanalen
ionentransport veroorzaakt elektrische spanningen (=potentiaal verloop)
door samendrukking
o ontstaan van negatieve spanning aan de buitenzijde
o gaat groei induceren en stimuleren
door uitrekking
o ontstaan vaan positieve spanning
o gaat leiden tot botafbraak
,3. ontstaan van microscopische scheurtjes
op plaats waar bot zwaarst belast wordt
induceert botgroeistimulatie
= repetitief proces
4. Druk op groeischijf stimuleert botgroei
Bij buigbelasting ontstaat : bot aan de drukzijde > bot aan de trekzijde
Bot groeit in richting waar buigende kracht vandaan komt
Enkele opmerkingen bij de vier voorgaande theorieën
4 voorgaande theorieën = geen volledige verklaring voor aanpassingsmogelijkheden van
bot
Bij hypothese 1 en 2
Verschil ligt in : ontstaanswijze van elektrische spanning
Piëzo-elektrisch effect :
o Aangetoond in droog bot
o Toegeschreven aan collageen
In levend bot : elektrische spanning uit 2de theorie overheerst
Vervormingstempo
o Stimulus voor botgroei (meer dan de grootte van vervorming)
Bij hypothese 3
Botgroei wordt gestimuleerd door beschadiging
MAAR niet enkel door dit mechanisme
In hypothese 4
Verminderde doorbloeding door buiging
Gevolg = verlaagde zuurstofspanning
o Dit kan botgroei stimuleren
Welke is de invloed van elektrische spanning op botstofwisseling ?
Negatieve elektrische spanning
Veroorzaakt lagere zuurstofspanning
o Hierdoor hogere pH
Hogere pH stimuleert botgroei
, Trekt osteoblasten aan
Klinisch belang : therapie met elektromagnetische golven
Negatieve lading gevormd rond de breuk
Negatief spanningsveld wordt geïnduceerd
Hierdoor : snellere genezing
1.3 Veranderingen tgv botbelasting
1. Afwijkende vorm kan ontstaan door veranderingen in krachten op groeischijf
Normale belasting = noodzakelijk voor normale skeletontwikkeling
o DUS : fysiologische spierkrachten = noodzakelijk
2. toename van belasting = toename van wanddikte van pijpbeen
3. veranderingen in bewegingsrichting geven aanleiding tot ontwikkelen van andere
spongiosastructuur
massadichtheid van spongiosa vnl = afhankelijk van schuifspanningen
sterke gelijkenis tussen spongiosastructuur en krachtlijnenverloop
o vb. proximale femur, calcaneum
4. langdurig belastingvermindering veroorzaakt :
vermindering van calciumhydroxyapatiet in spongiosa en compacta
daarna vermindering botmatrix
2.Mechanische eigenschappen van normale
botten en van botweefsel
Stijfheid en sterkte = belangrijkste mechanische eigenschappen van bot
Best onderzoeken door : materiaal in belaste toestand te onderzoeken
Relatie tussen belasting en vervorming
o Door bekende belasting / structuur aan te brengen en hiermee
samenhangende vervorming meten
Zo bepalen van sterkte en stijfheid van materiaal
Belasting geeft vervorming en spanning => belastingsvervormingscurve
- Elastisch gebied