Temperomandibulair gewricht
1. Anamnese
- Klachten: pijn, geluiden, functie, neurogeen
- Ontstaan: plots of geleidelijkaan
- Verloop: tijdslijn sinds ontstaan, 24u patroon
- Beïnvloedende factoren: provocatie, reductie
- Geassocieerde klachten
- Parafuncties: klemmen, knarsen, tongbijten, nagelbijten, slik-en kauwstoornissen…
- Eerdere episodes en voorgaande behandelingen
- Flags: red, yellow
- Tandheelkundige anamnese
- Medische anamnese: algemene gezondheid, MBV, medicatie
- Externe factoren
2. Inspectie
- Zit
o Mandibulapositie
o Asymmetrie: met gesloten lippen, tanden getoond, extensie CWK
o Zwelling
o Spiertonus
o Bewegingspatroon bij actieve mondopening en -sluiting
- Lig
o Bewegingsamplitudo: hypo-/hypermobiliteit (normaal 3 vingerbreedtes)
o Bewegingspatroon
C deviatie articulair probleem
S deviatie MC disfunctie
o Gewrichtsgeluiden
Crepitaties
Openings- en sluitingsklik
o Intraorale inspectie: toestand gebid, occlusie, orthodontie, bijtletsels
tong/kaak, tekenen van bruxisme (afslijten)…
3. Oriënterende palpatie
locatie en actualiteit: temperatuur, tonus, trofiek en zwelling
4. BFO in lig
4.1. Actief
aanwezigheid en locatie van (herkenbare) pijn: bewegingsamplitudo,
bewegingspatroon, klikken, mate en snelheid van anterieure translatie
T palpeert bilateraal het TMG
- Openen – sluiten
- Protrusie – retrotrusie
- Laterotrusie L-R
4.2. Passief
, = actief met overdruk (nek stabiliseren met buik!)
4.3. Weerstand
- Openen vanuit ruststand (suprahyoidale spieren)
- Openen vanuit 50% mondopening (M pterygoideus lateralis)
- Sluiten (M masseter, temporalis, pterygoideus medialis)
- Protrusie (bilaterale pterygoideus lateralis en medialis, masseter pars
superficialis) pistoolgreep: duwen
- Laterotrusie L-R (heterolaterale pterygoideus lateralis) pistoolgreep: trekken
5. Toegevoegd onderzoek
5.1. Articulair
- Provocatie
o Palpatie retrodiscaal tijdens protrusiepositie
o Palpatie capsulair
- Functie: intra-articulaire mobiliteit (jointplay)
o Intra-oraal handschoen! + pistoolgreep met duim op achterste kiezen
Tractie naar caudaal
Translatie
o Extra-oraal
Translatie laterolateraal
Tractie (openen)
5.2. Myofasciaal
hypo-/hypertonie + triggerpunten
- M masseter
- M pterygoideus medialis: ligament opzoeken + direct erachter en errond (snel!!!)
- M pterygoideus lateralis: bovenste kiezen volgen + kurkentrekker nadoen
- M temporalis
5.3. Sensorimotorische controle
tijdens actief onderzoek:
- Posturale stoornissen en compensaties
- Bewegingspatroon
- Openings-/sluitingsklik
- Asymmetrie
6. Redeneren
6.1. Oorzakelijke structuur
Articulaire TMD Musculaire TMD
- Lokale pijn net voor het oor - Diffuse pijn, meer uitgebreid
- Asymmetrische laterotrusie: - Palpatie geeft pijn
contralateraal aan pijnlijke zijde - symmetrische laterotrusie
- C-deviatie naar beperkte zijde - C-deviatie naar heterolaterale zijde
- Passieve ROM = actieve ROM - Passieve ROM >> actieve ROM
- Articulair eindgevoel: stug/hard - Eindgevoel: verend
6.2. Stoornis in functie
, = pijn, bewegingsbeperking, klikken, parafuncties, sensorimotorische controle
disfunctie…
6.3. Stoornis in activiteit/participatie
Behandeldoelen!!
6.4. Externe/interne factoren
= algemene gele vlaggen: ABCDEFW
7. Behandeling
7.1. Discuslocking
- Repositie met nabehandeling voor pijn/hypertonie: korte, snelle anterieure
translatie
- Pijnvrije mobilisaties onder tractie: pure tractie, anterieure translatie, latero-
lateraal
7.2. Variabele klik
= fluctuerend voorkomen van een ADD met reductie door myofasciale hypertonie of
SMC probleem
- Pijndemping
- Trainen correcte MC
- Inhiberen myofasciale hypertonie en Trp
- Stressreductie en relaxatie
7.3. Continue klik
= ADD met reductie die al lang aanwezig is niet te herstellen
- Educatie
- Pijninhibitie
7.4. Perforatie discus
= pijn en knarsend geluid/gevoel niet te herstellen
- Pijninhibitie
- Oedeemreductie
- Mobilisaties onder tractie binnen pijnvrije amplitudo
7.5. Artrose
- Educatie: informeren en geruststellen
- Pijninhibitie en oedeemreductie
o Tracties extra-oraal
o Tracties intra-oraal
o Midrange technieken
Latero-laterale glijding
Compressie-decompressie intra-articulair
- Passieve mobilisaties naar end-range
o Tracties
o Translaties
- Actieve oefentherapie: mobilisatieoefeningen
1. Anamnese
- Klachten: pijn, geluiden, functie, neurogeen
- Ontstaan: plots of geleidelijkaan
- Verloop: tijdslijn sinds ontstaan, 24u patroon
- Beïnvloedende factoren: provocatie, reductie
- Geassocieerde klachten
- Parafuncties: klemmen, knarsen, tongbijten, nagelbijten, slik-en kauwstoornissen…
- Eerdere episodes en voorgaande behandelingen
- Flags: red, yellow
- Tandheelkundige anamnese
- Medische anamnese: algemene gezondheid, MBV, medicatie
- Externe factoren
2. Inspectie
- Zit
o Mandibulapositie
o Asymmetrie: met gesloten lippen, tanden getoond, extensie CWK
o Zwelling
o Spiertonus
o Bewegingspatroon bij actieve mondopening en -sluiting
- Lig
o Bewegingsamplitudo: hypo-/hypermobiliteit (normaal 3 vingerbreedtes)
o Bewegingspatroon
C deviatie articulair probleem
S deviatie MC disfunctie
o Gewrichtsgeluiden
Crepitaties
Openings- en sluitingsklik
o Intraorale inspectie: toestand gebid, occlusie, orthodontie, bijtletsels
tong/kaak, tekenen van bruxisme (afslijten)…
3. Oriënterende palpatie
locatie en actualiteit: temperatuur, tonus, trofiek en zwelling
4. BFO in lig
4.1. Actief
aanwezigheid en locatie van (herkenbare) pijn: bewegingsamplitudo,
bewegingspatroon, klikken, mate en snelheid van anterieure translatie
T palpeert bilateraal het TMG
- Openen – sluiten
- Protrusie – retrotrusie
- Laterotrusie L-R
4.2. Passief
, = actief met overdruk (nek stabiliseren met buik!)
4.3. Weerstand
- Openen vanuit ruststand (suprahyoidale spieren)
- Openen vanuit 50% mondopening (M pterygoideus lateralis)
- Sluiten (M masseter, temporalis, pterygoideus medialis)
- Protrusie (bilaterale pterygoideus lateralis en medialis, masseter pars
superficialis) pistoolgreep: duwen
- Laterotrusie L-R (heterolaterale pterygoideus lateralis) pistoolgreep: trekken
5. Toegevoegd onderzoek
5.1. Articulair
- Provocatie
o Palpatie retrodiscaal tijdens protrusiepositie
o Palpatie capsulair
- Functie: intra-articulaire mobiliteit (jointplay)
o Intra-oraal handschoen! + pistoolgreep met duim op achterste kiezen
Tractie naar caudaal
Translatie
o Extra-oraal
Translatie laterolateraal
Tractie (openen)
5.2. Myofasciaal
hypo-/hypertonie + triggerpunten
- M masseter
- M pterygoideus medialis: ligament opzoeken + direct erachter en errond (snel!!!)
- M pterygoideus lateralis: bovenste kiezen volgen + kurkentrekker nadoen
- M temporalis
5.3. Sensorimotorische controle
tijdens actief onderzoek:
- Posturale stoornissen en compensaties
- Bewegingspatroon
- Openings-/sluitingsklik
- Asymmetrie
6. Redeneren
6.1. Oorzakelijke structuur
Articulaire TMD Musculaire TMD
- Lokale pijn net voor het oor - Diffuse pijn, meer uitgebreid
- Asymmetrische laterotrusie: - Palpatie geeft pijn
contralateraal aan pijnlijke zijde - symmetrische laterotrusie
- C-deviatie naar beperkte zijde - C-deviatie naar heterolaterale zijde
- Passieve ROM = actieve ROM - Passieve ROM >> actieve ROM
- Articulair eindgevoel: stug/hard - Eindgevoel: verend
6.2. Stoornis in functie
, = pijn, bewegingsbeperking, klikken, parafuncties, sensorimotorische controle
disfunctie…
6.3. Stoornis in activiteit/participatie
Behandeldoelen!!
6.4. Externe/interne factoren
= algemene gele vlaggen: ABCDEFW
7. Behandeling
7.1. Discuslocking
- Repositie met nabehandeling voor pijn/hypertonie: korte, snelle anterieure
translatie
- Pijnvrije mobilisaties onder tractie: pure tractie, anterieure translatie, latero-
lateraal
7.2. Variabele klik
= fluctuerend voorkomen van een ADD met reductie door myofasciale hypertonie of
SMC probleem
- Pijndemping
- Trainen correcte MC
- Inhiberen myofasciale hypertonie en Trp
- Stressreductie en relaxatie
7.3. Continue klik
= ADD met reductie die al lang aanwezig is niet te herstellen
- Educatie
- Pijninhibitie
7.4. Perforatie discus
= pijn en knarsend geluid/gevoel niet te herstellen
- Pijninhibitie
- Oedeemreductie
- Mobilisaties onder tractie binnen pijnvrije amplitudo
7.5. Artrose
- Educatie: informeren en geruststellen
- Pijninhibitie en oedeemreductie
o Tracties extra-oraal
o Tracties intra-oraal
o Midrange technieken
Latero-laterale glijding
Compressie-decompressie intra-articulair
- Passieve mobilisaties naar end-range
o Tracties
o Translaties
- Actieve oefentherapie: mobilisatieoefeningen
