1 Deontologie & tuchtR
Deontologie =
- Geheel gedragsregels (geschreven + ongeschreven)
- Prof verpl voor bep beroepsgroep
- Mbt interne verhoudingen + verhouding met 3den
- Ifv finaliteit betrokken beroep
Deontologie <-> disciplinaire regelen
- Deontologie in enge zin
o Geschreven & ongeschreven regels
o Waken dat jurist zijn ftie op maatsch verantwoorde wijze vervult
o Vooral mbt verhouding ts jurist & rechtzoekende
o Rekening houden met alg belang
o Terug te vinden in versch rechtstakken (SR, BR, VBR…)
o => “het moet omdat het hoort”
o Bv. patiënt moet alles kunnen delen met arts om gepaste hulp te
krijgen
- Disciplinaire regelen
o Interne cohesie beroep handhaven
o => “het moet omdat het moet”
o Bv. in burg zaken worden zaken behandeld in volgorde v rol, student
moet “professor” zeggen
Tuchtmaatr <-> ordemaatr
- TuchtR = handhaving deont & disc regels
Tuchtmaatregel Ordemaatregel
Motie Straffen Goede werking D verzekeren (gn
f schuldvraag)
Gevol Boete/sanctie Last (in belang goede werking D)
g
Leg ✓ ⮾
beg Nulla poena sine lege
Gedragscode = codificatie deont (& disciplinaire) regels
2 Deontologie VS moraal
Deontologie Moraal / ethiek
Rechtsnormen & sancties Beroep op indiv geweten
Groepsrecht Persoonlijk
= ‘applied ethics’
Bv.
- Verkrachtingsproces Gisele Pelicot -> advocate van tegenpartij maakt
gewaagde instagrampost -> in strijd met eer & waardigh
- Advocate die tiktoks maakt met juridisch advies in toga
- Medisch beroepsgeheim
o Mededeling aan partner patiënt met HIV
HIV ≠ uitz op beroepsgeheim
1
, Noodsituatie: arts kan geheim doorbreken MAAR dan wel
aanspr
o Covid-19
Contactopsporing & meldingsplicht arts bij terugkeer patiënt
uit rode zone
Utilitaristische benadering: wel info delen want noodz & prop
(gn geneesmiddel, in belang volksgezondheid)
3 TurchtR VS strafR
Tuchtrecht Strafrecht
Groepsrecht Geldt voor iedereen
Belang groep / alg belang Alg belang
Berechtigd door peers (besloten kring) OM & strafRB
Nulla poena sine lege Nulla poena & nullum crimen sine lege
(volledig leg beg)
Art. 6 EVRM v toep als geschil mbt Art. 6 EVRM
private belangen
Max mor besef Min mor besef
Art. 6 EVRM
- 6.1: Le Compte, Van Leuven & De Meyere t BE
o Vraag 1: art. 6.1 v toep?
6.1 = betwisting burg R & verpl
TuchtR = R om zijn beroep uit te oefenen
=> ja, art. 6.1 = altijd v toep op tuchtR
o Vraag 2: schending?
Samenst tuchtcollege ≠ probleem
Gn openb terechtzitting = probleem
MAAR
Wilson t ordre des avocats du barreau de Luxembourg :
tuchtcollege met hoofdz peers = probleem
Cass 2010: gn probleem
- 6.2-6.3 : tuchtrecht vervolging = strafvervolging ALS Engel-criteria
o Kwalif in betrokken staat
o Aard overtr: geldt norm voor iedereen OF voor bep groep
o Ernst sanctie (bv. vrijh beroving)
Autonomie tuchtvordering
- NT « le criminel tient le disciplinaire en état »
o (le criminel tient le civil en état = burg rechter moet wachten op
uitspraak strafrechter)
o Art. 415 GerW (tuch vd gerecht ambten): tuchtvord staat los v
strafvord & burg vord (alg beg)
- Gn ne bis in idem : 2 situaties
o Tuchtrecht procedure ≠ strafrecht
Art. 4 7de AP EVRM ≠ v toep
Vermoeden dat versch finaliteit
=> TR & SR straf mag
o Tuchtrecht procedure = strafrecht
-> SR sanctie mogelijk als
2
, Mat complementariteit: viseren de procedures versch
aspecten vh gedrag?
Temporele complementariteit: parallelle, gelijktijdige & op
elkaar afgestemde procedures (NT afz, consecutief & met afz
bewijsgaring)
Voorzienbaar dat gedrag kan leiden tot meerdere procedures
Bestraffing = prop (2de bestraffing moet expl rek houden met
1ste bestraffing)
- Nuancering vd autonomie: gezag v gewijsde SR uitspraak
o Mbt vastgestelde feiten: burg & tuchtrechter = gebonden door
feiten vastgesteld door strafrechter
o Gevolgen voor tuchtvord
SR vervolging ≠ schorsing TR vervolging
Vaak in tuchtwet: stuiting verj tuchtvord
SR uitspraak = gezag v gewijsde erga omnes
Soms verantwoord om uitslag strafvord af te wachten
Bv. feiten = betwist OF weinig bewijs -> wachten op res
sv -> dan pas TR vervolging (als feiten bewezen)
MAAR probleem: SR procedure kan lang duren
GwH: GDW ≠ TR verjT (vroeger) -> gn discr want wel
vereiste v redelijke termijn & rechtszek beg
- Bv. Beerschotfan maakt poster met hoofd clubvoorzitter op lichaam Hitler -
> verspreid op soc media
o SR: laster & belediging -> art. 240 SW = vereiste v kwaadwillig
opzet (oogmerk om te schaden) -> nt voldaan -> gn straf
o Stel die persoon is adv: evt. wel nog TR vervolging
Gezag v gewijsde vastgestelde feiten: poster maken &
verspreiden
DUS inbreuk eer & waardigh adv
Tijdlijn procedures
1) Feit (TR vergrijp): start gemR
verjT (10j)
2) Kennis (tuchtov krijgt kennis
vh vergrijp):
o Start TR verjT (6-24m)
o Start TR red T
3) Vervolging: start red T in SR
4) Einde = TR uitspraak
Bv. adv
- Art. 458 GerW
o Stafhouder ontvangt
klachten & leidt
onderzoek
o Schrift verwittiging klager & adv bij instelling onderzoek
- Art. 474 GerW: verjT = tuchtprocedure instellen binnen 12m na
kennisneming feiten door stafhouder
Bv. 3x nr dierenarts ts januari 2011 & maart 2012 -> klacht in april 2015
- Gn TR verjT
3
, - Hoger beroep: gn schending red T (want college heeft wel snel gehandeld)
MAAR wel schending rechtzek beg (te lang gewacht met klacht)
Als tuchtrechter nt wacht op SR uitspraak
- Rechtsmidd aanwenden (feiten ≠ SR bewezen -> TR uitspraak =
onregelmatig)
- Als gn gewone rechtsmidd meer mogelijk (want beroepsT = kort)
o Herroeping v gewijsde kan nt (valt nt onder art. 1132-1133 GerW)
o Herziening door Cass (art. 443 Sv) (in crim/corr zaken)
o Vernietiging in Cass (art. 441 Sv) (in crim/corr/pol zaken)
o Tucht recht orde: verzoek tot herziening aan tuchtRB als nieuw el
(art. 422 GerW)
4 TuchtR VS BA
Deontologie BA
Specifieke normen OF “eer & waardigh “voorzichtig & redelijk persoon” (art.
beroep” (= vangnet) 6.6 + 5.72 BW)
Schade ≠ vereist Schade + oorz verband
Evt. strenger in ovk
Soms overlapping, soms onderscheid
- Overlapping: verboden door deontologie -> aannemen dat ook nt als GHV
gehandeld
- Onderscheid: als niemand om hem BA te stellen (bv. adv gaat 2j nt nr
permanente vorming)
Autonomie tuchtvord: art. 415 GerW = ARB
5 Codificeren?
Voordelen Nadelen
Duidelijk voor (jonge) Verstarring (moeilijk om maatsch
beroepsbeoefenaar, rechtzek evolutie te volgen)
Herstel vertrouwen v burger in justitie Benadrukking neg & repr karakter
& in beroep (burger weet wat te
verwachten)
4