Evidence-based Diëtiek 1
Introductie
Algemene begrippen
Dieetleer <-> voedingsleer
- voedingsleer: gezondheid + voeding (fysiologische behoeften)
- Je gaat preventief te werk
- dieetleer: ziekte + voeding (pathologische behoeften)
- symptoomreductie: primaire preventie
- curatief: secundaire preventie
- palliatief: tertiaire preventie
- voorkomen complicaties/ recidief
Therapeutisch dieet
= voeding aanpassen om medische redenen
5 elementen waarvan een therapeutisch dieet verschilt met gezonde voeding:
1) samenstelling
soort dieet afkorting voorbeelden
voedingsstof beperkte diëten (-) E-
V-
Lact-
En-
voedingsstof verrijkte diëten (+) E+
= minstens +20% tov ADH Vdzv+
En+
voedingsstof vrij/ eliminatiedieet (°) Glu°
(strikt!!!) Lact°
KME°
voedingsstof gesubstitueerde diëten (S) Smkt
voedingsstof constante diëten (CT) Vct
!!! referentiegewicht
- vrouw: BMI: 21,5 kg/m2
- man: BMI: 23 kg/m2
1
, gezonde voeding adequate voeding palliatieve voeding
(wat KAN patiënt) (wat WIL patiënt)
termijn lang middellang kort
energiebehoefte 25 60+ 10-15: refeeding individueel
(kcal/Kg LG) 30 <60 jaar syndroom
25: bedlegerig
!! actueel LG OF 30: 60+
max G - BMI 27kg/m2 35: <60 jaar
40 verliezen (bv bij
brandwonden,
diarree)
eiwitbehoefte 0,83 1 of > individueel
(g E/kg)
!! OF max
(G - BMI 27 kg/m2)
2) bereidingswijze
- andere bereidingstechnieken
- wijziging in verhouding van ingrediënten en bereidingswijze
- steriele voeding (bevat geen MO)
- kiemarme voeding (KA)
- bevat geen potentieel pathogene MO
- lager kiemgetal in vergelijking met gewone voeding
3) consistentie
- vloeibaar (vlb)
- dikvloeibaar (dikvlb)
- gemalen (gem)
4) porties en maaltijd spreiding
- KFM: kleine frequente maaltijden
- LA-snack: late avond snack
- KH-bevattende tussenmaaltijden
- nachtelijke SV (sondevoeding)
5) toedieningsvorm
- NPO: niet per os
- heldere dranken (water, thee, koffie zonder toevoegingen), helder
appelsap, druivensap, bouillon
- in combinatie met SV of PN
- aanvullende voeding/ bijvoeding (=klinische voeding)
- valt zwaar, dus in kleine slokjes tussen de maaltijden
- 1,5 kcal/ ml (fortimel, jucy, energy, yog) (portie: 200ml)
- 2,4 kcal/ml (fortimel compact) (portie:125ml)
- sonde- en parentale voeding
- kunstmatige voeding
2
, - SV: GI-stelsel nog kunnen gebruiken (E, KH, V)
- PN: via bloedbaan (glucose, AZ, VZ)
NCP & ICF
acute ziekte chronische ziekte
wat kortdurend en vaak goed te langdurig en vaak niet volledig te
behandelen genezen
duur meestal kort (< 3 maanden) langdurig (tot levenslang)
ontstaan plots en duidelijk geleidelijk, niet volledig te
voorkomen
voorbeelden griep, longontsteking diabetes, H&VZ, reuma
behandeling gericht op genezing gericht op controle en
symptoomverlichting
gevolg vaak volledig herstel leven met de ziekte
NCP: Nutrition Care Process
= systematische methode om hoge kwaliteit aan voeding verzorging te bieden
3
Introductie
Algemene begrippen
Dieetleer <-> voedingsleer
- voedingsleer: gezondheid + voeding (fysiologische behoeften)
- Je gaat preventief te werk
- dieetleer: ziekte + voeding (pathologische behoeften)
- symptoomreductie: primaire preventie
- curatief: secundaire preventie
- palliatief: tertiaire preventie
- voorkomen complicaties/ recidief
Therapeutisch dieet
= voeding aanpassen om medische redenen
5 elementen waarvan een therapeutisch dieet verschilt met gezonde voeding:
1) samenstelling
soort dieet afkorting voorbeelden
voedingsstof beperkte diëten (-) E-
V-
Lact-
En-
voedingsstof verrijkte diëten (+) E+
= minstens +20% tov ADH Vdzv+
En+
voedingsstof vrij/ eliminatiedieet (°) Glu°
(strikt!!!) Lact°
KME°
voedingsstof gesubstitueerde diëten (S) Smkt
voedingsstof constante diëten (CT) Vct
!!! referentiegewicht
- vrouw: BMI: 21,5 kg/m2
- man: BMI: 23 kg/m2
1
, gezonde voeding adequate voeding palliatieve voeding
(wat KAN patiënt) (wat WIL patiënt)
termijn lang middellang kort
energiebehoefte 25 60+ 10-15: refeeding individueel
(kcal/Kg LG) 30 <60 jaar syndroom
25: bedlegerig
!! actueel LG OF 30: 60+
max G - BMI 27kg/m2 35: <60 jaar
40 verliezen (bv bij
brandwonden,
diarree)
eiwitbehoefte 0,83 1 of > individueel
(g E/kg)
!! OF max
(G - BMI 27 kg/m2)
2) bereidingswijze
- andere bereidingstechnieken
- wijziging in verhouding van ingrediënten en bereidingswijze
- steriele voeding (bevat geen MO)
- kiemarme voeding (KA)
- bevat geen potentieel pathogene MO
- lager kiemgetal in vergelijking met gewone voeding
3) consistentie
- vloeibaar (vlb)
- dikvloeibaar (dikvlb)
- gemalen (gem)
4) porties en maaltijd spreiding
- KFM: kleine frequente maaltijden
- LA-snack: late avond snack
- KH-bevattende tussenmaaltijden
- nachtelijke SV (sondevoeding)
5) toedieningsvorm
- NPO: niet per os
- heldere dranken (water, thee, koffie zonder toevoegingen), helder
appelsap, druivensap, bouillon
- in combinatie met SV of PN
- aanvullende voeding/ bijvoeding (=klinische voeding)
- valt zwaar, dus in kleine slokjes tussen de maaltijden
- 1,5 kcal/ ml (fortimel, jucy, energy, yog) (portie: 200ml)
- 2,4 kcal/ml (fortimel compact) (portie:125ml)
- sonde- en parentale voeding
- kunstmatige voeding
2
, - SV: GI-stelsel nog kunnen gebruiken (E, KH, V)
- PN: via bloedbaan (glucose, AZ, VZ)
NCP & ICF
acute ziekte chronische ziekte
wat kortdurend en vaak goed te langdurig en vaak niet volledig te
behandelen genezen
duur meestal kort (< 3 maanden) langdurig (tot levenslang)
ontstaan plots en duidelijk geleidelijk, niet volledig te
voorkomen
voorbeelden griep, longontsteking diabetes, H&VZ, reuma
behandeling gericht op genezing gericht op controle en
symptoomverlichting
gevolg vaak volledig herstel leven met de ziekte
NCP: Nutrition Care Process
= systematische methode om hoge kwaliteit aan voeding verzorging te bieden
3
