Silke Putzeys Sportrecht 2025-2026
Lessen
Les 1: inleiding (29/09)
Wat is sportrecht?
Het is geen klassiek rechtsgebied, maar nog recent ‘opkomend’.
Het is een autonoom vakgebied. Met de eigenschap
- Geheel van rechtsregels dat oorsprong vind in de sport zelf (IOC, BOIC,
bonden, federaties, clubs, leden)
- Bv: reglementen over BOIC Nafi Thiam drama
TYPISCHE ELEMENTEN IN HET SPORTRECHT
- Organisatie van de sport
o Vrijheid van vereniging
o Rol van de overheid
- Specificiteit van de sport
o Sportieve waarden
o ‘Lex sportiva’ : recht dat binnen de sportwereld tot stand komt, geheel
van principes, rechten.
Verwijzend naar de private reglementering van sportorganisaties
Verwijzend naar juridische principes in de (private)
sportrechtspraak
o Hiërarchie van normen en ‘sportieve autonomie’
o Doctrine ‘specificiteit’ van de sport (Hof van Justitie)
- Rol van arbitrale organen
o BAS – Belgisch Arbitragehof voor de sport
o Court of Arbitration for Sport / Tribunal Arbitral du Sport (CAS of TAS,
Lausanne)
Uitwerking/illustratie
Derny Cycling = motor vooraan en fietser/wielrenner achteraan
Geleidt tot Walrave en Koch (eerste zaak van hof van justitie in sport ooit)
o Nederlandse en Duitse persoon, die allebei de motorrijders zijn in het
Derny Cycling
o Gaat over de horizontale werking van het vrij verkeer van (VV)
mensen/werknemers. Mr Walrave (NL) is dat een reden volgens de
1
,Silke Putzeys Sportrecht 2025-2026
wielerbond om hem niet mee te nemen met team België op WK. Van
wielerbond moest hij mee met team NL.
VV van werknemers = je mag niet discrimineren obv nationaliteit
HvJ (hof van justitie)
o 1) Gelet op de doelstellingen van de gemeenschap valt
sportbeoefening slechts onder het gemeenschapsrecht in
zoverre zij een economische activiteit in de zin van artikel 2 van
het verdrag vormt.
o 2) … verbod van discriminatie op grond van nationaliteit, heeft
geen betrekking op de samenstelling van sportploegen met name
in de vorm van nationale ploegen, daar de opstelling dezer ploegen
alleen van belang is voor de sport en als zodanig buiten de
economische activiteit staat.
SPORTRECHT
Ontstaan van sportrecht
- De erkenning van sportrecht als apart/nieuw rechtsgebied gebeurt
geleidelijk.
- Dit hangt samen met maatschappelijke veranderingen, nieuwe
gedragspatronen en samenwerkingsvormen.
- Of sportrecht echt een zelfstandig rechtsgebied is, is geen exacte
wetenschap. (R. Siekmann)
Zelfstandig karakter
- Sportrecht heeft een interne samenhang en een eigen, bijzonder karakter.
- Het onderscheidt zich van andere rechtsgebieden.
- Dit komt het duidelijkst tot uiting in het begrip sportspecificiteit (sport heeft
zijn eigen specifieke kenmerken zoals zelfstandig en autonoom), vooral
ontwikkeld in het Europees recht. (R. Siekmann)
Lex sportiva
- Private regelgeving van sportorganisaties
- Juridische principes die ontstaan in (private) sportrechtspraak, zoals bij het
CAS
Recente arresten van Hof van Justitie van de EU:
- Sport is niet automatisch uitgesloten van EU-recht
- Het EU-recht vereist geen speciale behandeling van sport
Les 2: Matchfixing (6/10)
1. Inleiding
Matchfixing = sport competition manipulation (SCM)
2
,Silke Putzeys Sportrecht 2025-2026
Sportintegriteit = sport uitoefenen, volgens de regels, eerlijke prestaties. Dat
sportwedstrijden authentiek zijn, competitie = sport, we zijn niet zeker wie er
uiteindelijk gaat winnen
Vervalsen = gaat in tegen alle waarden die sport kenmerkt
Matchfixing = bedreiging van de integriteit v/d sport
- Recente cases= propere handen, maestro case
Propere Handen
= in 2018 gestart, strafrechtelijk onderzoek opgestart naar financiële fraude,
witwaspraktijken in Belgisch voetbal. Al dan niet sprake van wedstrijdvervalsing. De
bestuurders van KV Mechelen hebben geprobeerd er voor te zorgen dat ze niet
zullen zakken (degradatie). Eupen en KV konden beide zakken. Uiteindelijk is het
mislukt en is KV Mechelen toch gezakt.
Maestro case
= komt uit de tennis, ook in 2018. Alarmbellen bij goksporten. Ook tenniswedstrijden
uit de lagere competities. Ze gingen tennisers benaderen en wedstrijden of een deel
van deze wedstrijden te vervalsen of opzettelijk verliezen in ruil voor geld. Een groot
crimineel complot (uiteindelijk meer dan 375 wedstrijden vervalst). Aan het hoofd
stond een Armeniër, maar de zaak zelf speelt zich af in België. Bv = zorg dat je 0-1
achter komt, omkoping tennisspelers
Cases
Betrokken actoren?
- Speler, sportbeoefenaar
- Manager speler
- Scheidsrechter
- Bestuursleden
- Tegenstander
2 groepen = mensen in de club/binnen de sport en dan externen (makelaar,
random mensen die gokken)
Motivatie? Voordeel?
- Geld
- Op sportief niveau iets willen behalen (degradatie vermijden zoals in propere
handen)
Wat wordt er gefixt/vervalst?
- Verloop van de wedstrijd
- Resultaat van de wedstrijd
- Spotvervalsing/fixing (een specifieke fase binnen die wedstrijd, klein deeltje)
3
, Silke Putzeys Sportrecht 2025-2026
Waar wordt er gefixt? Territoriaal
- Propere handen = binnen de voetbal (belgisch), nationaal
- Maestro = globaal, meerdere nationaliteiten
Kan zowel nationaal als internationaal
Betrokken stakeholders? Wie wilt dit aanpakken? Handhaving
- OM = strafrechtelijk, parket
- Clubs zelf
- Gokcentra
2. Defi nitie = sport competition manipulation (SCM)
- Verscheidene conceptualiseringen en definities bestaan over matchfixing,
vervalsing, manipulatie, omkoping, sportfraude…
- Voor het gemakkelijk te maken 1 definitie gemaakt, al die termen = SCM
ART 3: Macolin Verdrag, SCM= “Opzettelijke regelingen, handelingen of het
nalaten te handelen gericht op het ongeoorloofd wijzigen van het resultaat of
het verloop van sportwedstrijden, teneinde het onvoorspelbare karakter van
deze sportwedstrijden geheel of gedeeltelijk teniet te doen met het oog op het
verkrijgen van een niet-gerechtvaardigd voordeel voor zichzelf of derden”.
Zeer brede definitie
o Sinds dit verdrag is er 1 definitie
o Bredere definitie:
Onderscheid wordt gemaakt obv:
- Motivatie (2 soorten)
o Sportgerelateerd (niet-gokgerelateerd): sportief voordeel (en
financieel)
Duidelijk inbreuk op principes van de sportwaarden op zich
(discriminatie, fair play..)
Hier nog streven naar succes, maar op een ander manier uiten
dan gewoon presteren voor de sport. Bv: ontsnappen in
degradatie
Een soort van een uitgesteld succes
Vb case: Propere Handen
o Gokgerelateerd: financieel voordeel op de gokmarkt
Persoonlijke gewin, van 1 of meerdere partijen
Gewoon geld verdienen
Vorm die meer en meer naar voren komt, komt sinds dat online
gokken is gekomen. Je kan live inzetten, hierdoor veel meer
spotfixing.
Onrechtmatig financieel of ander voordeel voor zichzelf of een derde
- Welk deel van de wedstrijd
o Eindresultaat
4
Lessen
Les 1: inleiding (29/09)
Wat is sportrecht?
Het is geen klassiek rechtsgebied, maar nog recent ‘opkomend’.
Het is een autonoom vakgebied. Met de eigenschap
- Geheel van rechtsregels dat oorsprong vind in de sport zelf (IOC, BOIC,
bonden, federaties, clubs, leden)
- Bv: reglementen over BOIC Nafi Thiam drama
TYPISCHE ELEMENTEN IN HET SPORTRECHT
- Organisatie van de sport
o Vrijheid van vereniging
o Rol van de overheid
- Specificiteit van de sport
o Sportieve waarden
o ‘Lex sportiva’ : recht dat binnen de sportwereld tot stand komt, geheel
van principes, rechten.
Verwijzend naar de private reglementering van sportorganisaties
Verwijzend naar juridische principes in de (private)
sportrechtspraak
o Hiërarchie van normen en ‘sportieve autonomie’
o Doctrine ‘specificiteit’ van de sport (Hof van Justitie)
- Rol van arbitrale organen
o BAS – Belgisch Arbitragehof voor de sport
o Court of Arbitration for Sport / Tribunal Arbitral du Sport (CAS of TAS,
Lausanne)
Uitwerking/illustratie
Derny Cycling = motor vooraan en fietser/wielrenner achteraan
Geleidt tot Walrave en Koch (eerste zaak van hof van justitie in sport ooit)
o Nederlandse en Duitse persoon, die allebei de motorrijders zijn in het
Derny Cycling
o Gaat over de horizontale werking van het vrij verkeer van (VV)
mensen/werknemers. Mr Walrave (NL) is dat een reden volgens de
1
,Silke Putzeys Sportrecht 2025-2026
wielerbond om hem niet mee te nemen met team België op WK. Van
wielerbond moest hij mee met team NL.
VV van werknemers = je mag niet discrimineren obv nationaliteit
HvJ (hof van justitie)
o 1) Gelet op de doelstellingen van de gemeenschap valt
sportbeoefening slechts onder het gemeenschapsrecht in
zoverre zij een economische activiteit in de zin van artikel 2 van
het verdrag vormt.
o 2) … verbod van discriminatie op grond van nationaliteit, heeft
geen betrekking op de samenstelling van sportploegen met name
in de vorm van nationale ploegen, daar de opstelling dezer ploegen
alleen van belang is voor de sport en als zodanig buiten de
economische activiteit staat.
SPORTRECHT
Ontstaan van sportrecht
- De erkenning van sportrecht als apart/nieuw rechtsgebied gebeurt
geleidelijk.
- Dit hangt samen met maatschappelijke veranderingen, nieuwe
gedragspatronen en samenwerkingsvormen.
- Of sportrecht echt een zelfstandig rechtsgebied is, is geen exacte
wetenschap. (R. Siekmann)
Zelfstandig karakter
- Sportrecht heeft een interne samenhang en een eigen, bijzonder karakter.
- Het onderscheidt zich van andere rechtsgebieden.
- Dit komt het duidelijkst tot uiting in het begrip sportspecificiteit (sport heeft
zijn eigen specifieke kenmerken zoals zelfstandig en autonoom), vooral
ontwikkeld in het Europees recht. (R. Siekmann)
Lex sportiva
- Private regelgeving van sportorganisaties
- Juridische principes die ontstaan in (private) sportrechtspraak, zoals bij het
CAS
Recente arresten van Hof van Justitie van de EU:
- Sport is niet automatisch uitgesloten van EU-recht
- Het EU-recht vereist geen speciale behandeling van sport
Les 2: Matchfixing (6/10)
1. Inleiding
Matchfixing = sport competition manipulation (SCM)
2
,Silke Putzeys Sportrecht 2025-2026
Sportintegriteit = sport uitoefenen, volgens de regels, eerlijke prestaties. Dat
sportwedstrijden authentiek zijn, competitie = sport, we zijn niet zeker wie er
uiteindelijk gaat winnen
Vervalsen = gaat in tegen alle waarden die sport kenmerkt
Matchfixing = bedreiging van de integriteit v/d sport
- Recente cases= propere handen, maestro case
Propere Handen
= in 2018 gestart, strafrechtelijk onderzoek opgestart naar financiële fraude,
witwaspraktijken in Belgisch voetbal. Al dan niet sprake van wedstrijdvervalsing. De
bestuurders van KV Mechelen hebben geprobeerd er voor te zorgen dat ze niet
zullen zakken (degradatie). Eupen en KV konden beide zakken. Uiteindelijk is het
mislukt en is KV Mechelen toch gezakt.
Maestro case
= komt uit de tennis, ook in 2018. Alarmbellen bij goksporten. Ook tenniswedstrijden
uit de lagere competities. Ze gingen tennisers benaderen en wedstrijden of een deel
van deze wedstrijden te vervalsen of opzettelijk verliezen in ruil voor geld. Een groot
crimineel complot (uiteindelijk meer dan 375 wedstrijden vervalst). Aan het hoofd
stond een Armeniër, maar de zaak zelf speelt zich af in België. Bv = zorg dat je 0-1
achter komt, omkoping tennisspelers
Cases
Betrokken actoren?
- Speler, sportbeoefenaar
- Manager speler
- Scheidsrechter
- Bestuursleden
- Tegenstander
2 groepen = mensen in de club/binnen de sport en dan externen (makelaar,
random mensen die gokken)
Motivatie? Voordeel?
- Geld
- Op sportief niveau iets willen behalen (degradatie vermijden zoals in propere
handen)
Wat wordt er gefixt/vervalst?
- Verloop van de wedstrijd
- Resultaat van de wedstrijd
- Spotvervalsing/fixing (een specifieke fase binnen die wedstrijd, klein deeltje)
3
, Silke Putzeys Sportrecht 2025-2026
Waar wordt er gefixt? Territoriaal
- Propere handen = binnen de voetbal (belgisch), nationaal
- Maestro = globaal, meerdere nationaliteiten
Kan zowel nationaal als internationaal
Betrokken stakeholders? Wie wilt dit aanpakken? Handhaving
- OM = strafrechtelijk, parket
- Clubs zelf
- Gokcentra
2. Defi nitie = sport competition manipulation (SCM)
- Verscheidene conceptualiseringen en definities bestaan over matchfixing,
vervalsing, manipulatie, omkoping, sportfraude…
- Voor het gemakkelijk te maken 1 definitie gemaakt, al die termen = SCM
ART 3: Macolin Verdrag, SCM= “Opzettelijke regelingen, handelingen of het
nalaten te handelen gericht op het ongeoorloofd wijzigen van het resultaat of
het verloop van sportwedstrijden, teneinde het onvoorspelbare karakter van
deze sportwedstrijden geheel of gedeeltelijk teniet te doen met het oog op het
verkrijgen van een niet-gerechtvaardigd voordeel voor zichzelf of derden”.
Zeer brede definitie
o Sinds dit verdrag is er 1 definitie
o Bredere definitie:
Onderscheid wordt gemaakt obv:
- Motivatie (2 soorten)
o Sportgerelateerd (niet-gokgerelateerd): sportief voordeel (en
financieel)
Duidelijk inbreuk op principes van de sportwaarden op zich
(discriminatie, fair play..)
Hier nog streven naar succes, maar op een ander manier uiten
dan gewoon presteren voor de sport. Bv: ontsnappen in
degradatie
Een soort van een uitgesteld succes
Vb case: Propere Handen
o Gokgerelateerd: financieel voordeel op de gokmarkt
Persoonlijke gewin, van 1 of meerdere partijen
Gewoon geld verdienen
Vorm die meer en meer naar voren komt, komt sinds dat online
gokken is gekomen. Je kan live inzetten, hierdoor veel meer
spotfixing.
Onrechtmatig financieel of ander voordeel voor zichzelf of een derde
- Welk deel van de wedstrijd
o Eindresultaat
4
