Samenvatting: Lumbosacrale wervelkolom praktijk
Kinesitherapeutisch onderzoek
(zie ppts voor foto’s + video’s toledo)
Examen: comparable sign en automobilisatie meegeven!!
1.1 Anamnese
In formulier ook vragenlijsten voor lumbale klachten:
- PSFS = Patient Specific Functional Scale
o Beoordelen hoe goed iemand bep persoonlijke, dagelijkse activiteiten kan uitvoeren
o 3 activiteiten die het meest beperkt zijn vr P opschrijven en beoordelen op 10
- TSK: bewegingsangst
- FABQpa: angst en vermijdingsgedachten rond lichamelijke activiteit
- STarT BST: risico inschatten bij mensen met LRP
- FABQw: meet overtuigingen over pijn in relatie tot werkactiviteiten
Bij gezondheid ook HNP bevragen = Hoesten, Niezen, Persen
ICF-model: open vragen gebruiken zodat ze veel kunnen vertellen
Non-verbale communicatie
- Groene signalen: - Rode signalen:
- Oranje signalen:
1
,Als T altijd in groen blijven!
Calgary-cambridge -> belangrijke communicatie bij LRP:
- Info inwinnen over het gezichtspunt vd P
o Ideeën en zorgen
o Effecten op ADL
o Verwachtingen
o Gevoelens en gedachten
o Signalen
- Juiste hoeveelheid en soort info geven
- Gezamelijke besluitsvorming
Pijnmechanismen
1.2 Klinisch onderzoek
Nociceptieve pijn
Inspectie
Globale inspectie
- Informele observatie
- Algemene houding in diverse vlakken beoordelen (ventraal, sagittaal en dorsaal)
- Zit en stand
Lokale inspectie
- Formele observatie
- Steeds in 3 vlakken beoordelen!
- Houding: in stand en zit (met voeten gesteund)
o Wanneer zit:
▪ P heeft last in zit
2
, ▪ Hoe neemt P die houding aan?
▪ Is houding =/ als je het verandert?
▪ Problemen met bekken in stand
- Balans: uni -en bipodale stand
o Uni: bij P die last hebben bij asymmetrisch bewegen of asymmetrische klachten
o Bi <->
- Ganganalyse
Wat beoordelen?
- Curvatuur wk
o In stand en zit
o Aanwezigheid (hyper) lordose, kyfose, afgevlakte rug, knikpunten, scoliose en dwangstanden
o Knikpunt: 1 hypermobiele wervel, alles erboven -/ onder is hypomobiel
o Laterale shift wk:
▪ Schouder niet recht boven bekken maar staan wel parallel tov elkaar (gewoon verplaatst)
▪ Hiervoor kan je ook kijken nr luchtfiguur tss armen en romp
- Stand bekken
o Scheefstand, rotaties en inclinatie
o Veranderingen bi vs unipodale stand
- Spierconditie
o Trofische toestand (spiervolume): atrofie, hypotrofie en hypertrofie
o Tonusveranderingen
o Ook kijken nr OL!
- Huidtoestand
o Kleur en lokale beharing => spina bifida occulta
o Intrekkingen en veranderde consistentie => segmentele dysfunctie
o Huidplooien -> vaak gepaard met knikpunt => vergrote segmentale beweeglijkheid
- Andere
o Inspectie OL, T en Cwk
o Ademhaling
Houdingen:
3
, Sway back - Posterieure tilt bekken
- Toegenomen rek op anterieure kapsel, anterieure ligamenten vd heup en m. iliopsoas
- Vaak hyperextensie knieën met verminderd gebruik m. quadriceps
- M. gluteus max eerder verzwakt tvv hamstrings
- Vaak hypertonie grote buikspieren
- Vaak verkorting hamstrings
- Voorwaartse hoofdpositie
- Afgevlakte lumbale lordose en toegenomen thoracale kyfose
Kyfo-lordotisch - Anterieure tilt bekken
- Mogelijks verkorting heupflexoren
- Toegenomen lumbale lordose, thoracale kyfose en cervicale lordose
- Voorwaartse hoofdpositie
- Verzwakking buikspieren
- Heupextensoren verlengd
- Hyperextensie knieën
Flat back - Posterieure tilt bekken
- Verkorting hamstrings
- Minder optimale werking heupflexoren
- Afgenomen lumbale lordose en thoracale kyfose
Militair - Borst vooruit
- Toegenomen lumbale lordose
Horizontaal: werken elkaar tegen
Diagonaal: werken samen
Palpatie
Benige structuren:
Crista iliaca Van SIAS tot SIPS
Ventrolaterale zijde makkelijker te palperen dan dorsale gedeelte
(aanhechting pars aponeurotica fasciae thoracolumbalis)
Hoogste punt +/- t.h.v. wervel L4 of segment L4-L5
SIPS In omgeving vd huidkuiltjes juist boven billen
Meestal thv S2
SIAS Palpatie vanuit liesplooi naar laterocraniaal: vrij dikke botverhevenheid
Tuber ischiadicum Palpatie mediaal vh midden vd horizontale bilplooi
Processus spinosi (& transversi) T11-S2 Palpatie vanaf SIPS ➔ S2 ➔S1 ➔L5➔ L4➔ L3➔ L2➔ L1➔ T12
Rib 11 & 12 Ofwel vertrekkende vanaf processi spinosi T11 & T12
Ofwel vanuit weke delen massa (zwevende ribben)
Myofasciale structuren (volume, tonus en rek):
Mm. erector spinae Kunnen vaak in stand waargenomen worden
Palpatie vanaf mediaanlijn
Laterale rand goed voelbaar
Mm. multifidi Niet direct te visualiseren
4
Kinesitherapeutisch onderzoek
(zie ppts voor foto’s + video’s toledo)
Examen: comparable sign en automobilisatie meegeven!!
1.1 Anamnese
In formulier ook vragenlijsten voor lumbale klachten:
- PSFS = Patient Specific Functional Scale
o Beoordelen hoe goed iemand bep persoonlijke, dagelijkse activiteiten kan uitvoeren
o 3 activiteiten die het meest beperkt zijn vr P opschrijven en beoordelen op 10
- TSK: bewegingsangst
- FABQpa: angst en vermijdingsgedachten rond lichamelijke activiteit
- STarT BST: risico inschatten bij mensen met LRP
- FABQw: meet overtuigingen over pijn in relatie tot werkactiviteiten
Bij gezondheid ook HNP bevragen = Hoesten, Niezen, Persen
ICF-model: open vragen gebruiken zodat ze veel kunnen vertellen
Non-verbale communicatie
- Groene signalen: - Rode signalen:
- Oranje signalen:
1
,Als T altijd in groen blijven!
Calgary-cambridge -> belangrijke communicatie bij LRP:
- Info inwinnen over het gezichtspunt vd P
o Ideeën en zorgen
o Effecten op ADL
o Verwachtingen
o Gevoelens en gedachten
o Signalen
- Juiste hoeveelheid en soort info geven
- Gezamelijke besluitsvorming
Pijnmechanismen
1.2 Klinisch onderzoek
Nociceptieve pijn
Inspectie
Globale inspectie
- Informele observatie
- Algemene houding in diverse vlakken beoordelen (ventraal, sagittaal en dorsaal)
- Zit en stand
Lokale inspectie
- Formele observatie
- Steeds in 3 vlakken beoordelen!
- Houding: in stand en zit (met voeten gesteund)
o Wanneer zit:
▪ P heeft last in zit
2
, ▪ Hoe neemt P die houding aan?
▪ Is houding =/ als je het verandert?
▪ Problemen met bekken in stand
- Balans: uni -en bipodale stand
o Uni: bij P die last hebben bij asymmetrisch bewegen of asymmetrische klachten
o Bi <->
- Ganganalyse
Wat beoordelen?
- Curvatuur wk
o In stand en zit
o Aanwezigheid (hyper) lordose, kyfose, afgevlakte rug, knikpunten, scoliose en dwangstanden
o Knikpunt: 1 hypermobiele wervel, alles erboven -/ onder is hypomobiel
o Laterale shift wk:
▪ Schouder niet recht boven bekken maar staan wel parallel tov elkaar (gewoon verplaatst)
▪ Hiervoor kan je ook kijken nr luchtfiguur tss armen en romp
- Stand bekken
o Scheefstand, rotaties en inclinatie
o Veranderingen bi vs unipodale stand
- Spierconditie
o Trofische toestand (spiervolume): atrofie, hypotrofie en hypertrofie
o Tonusveranderingen
o Ook kijken nr OL!
- Huidtoestand
o Kleur en lokale beharing => spina bifida occulta
o Intrekkingen en veranderde consistentie => segmentele dysfunctie
o Huidplooien -> vaak gepaard met knikpunt => vergrote segmentale beweeglijkheid
- Andere
o Inspectie OL, T en Cwk
o Ademhaling
Houdingen:
3
, Sway back - Posterieure tilt bekken
- Toegenomen rek op anterieure kapsel, anterieure ligamenten vd heup en m. iliopsoas
- Vaak hyperextensie knieën met verminderd gebruik m. quadriceps
- M. gluteus max eerder verzwakt tvv hamstrings
- Vaak hypertonie grote buikspieren
- Vaak verkorting hamstrings
- Voorwaartse hoofdpositie
- Afgevlakte lumbale lordose en toegenomen thoracale kyfose
Kyfo-lordotisch - Anterieure tilt bekken
- Mogelijks verkorting heupflexoren
- Toegenomen lumbale lordose, thoracale kyfose en cervicale lordose
- Voorwaartse hoofdpositie
- Verzwakking buikspieren
- Heupextensoren verlengd
- Hyperextensie knieën
Flat back - Posterieure tilt bekken
- Verkorting hamstrings
- Minder optimale werking heupflexoren
- Afgenomen lumbale lordose en thoracale kyfose
Militair - Borst vooruit
- Toegenomen lumbale lordose
Horizontaal: werken elkaar tegen
Diagonaal: werken samen
Palpatie
Benige structuren:
Crista iliaca Van SIAS tot SIPS
Ventrolaterale zijde makkelijker te palperen dan dorsale gedeelte
(aanhechting pars aponeurotica fasciae thoracolumbalis)
Hoogste punt +/- t.h.v. wervel L4 of segment L4-L5
SIPS In omgeving vd huidkuiltjes juist boven billen
Meestal thv S2
SIAS Palpatie vanuit liesplooi naar laterocraniaal: vrij dikke botverhevenheid
Tuber ischiadicum Palpatie mediaal vh midden vd horizontale bilplooi
Processus spinosi (& transversi) T11-S2 Palpatie vanaf SIPS ➔ S2 ➔S1 ➔L5➔ L4➔ L3➔ L2➔ L1➔ T12
Rib 11 & 12 Ofwel vertrekkende vanaf processi spinosi T11 & T12
Ofwel vanuit weke delen massa (zwevende ribben)
Myofasciale structuren (volume, tonus en rek):
Mm. erector spinae Kunnen vaak in stand waargenomen worden
Palpatie vanaf mediaanlijn
Laterale rand goed voelbaar
Mm. multifidi Niet direct te visualiseren
4
