Definities
TERM DEFINITIE
3 leeftijd
de
Young old.
70 – 84 jaar.
4de leeftijd + 85 jaar.
Gebaseerd op kenmerken bij de doelgroep.
Vroege ouderdom – jonge 60 à 65 tot 70 à 75 jaar.
ouderen/ senioren
Midden ouderdom – oude 70 à 75 tot 80 à 85 jaar.
ouderen/ senioren
Hoge ouderdom – oudste Na 80 à 85 jaar.
ouderen/ senioren
Continuïteit ouder worden Ouder worden is een continu proces dat niet voor iedereen op dezelfde manier
verloopt, breuklijnen liggen op andere momenten tijdens de levensloop.
Chronic desease Niet enkel naar de dokter als je ziek bent, maar ook zeker preventief de
management levensstijl aanpassen.
Pluriformiteit Verschillen die benadrukt worden.
Doordat de nadruk ligt op het individu, gaat iedereen zijn leven anders vorm
geven.
Autonomie Zelfstandigheid, onafhankelijkheid, zelfbeschikking en keuzevrijheid.
Gerontologie De wetenschap die het ouder worden bestudeert.
Gerontologen Proberen inzicht te verwerven in de leeftijdsgebonden veranderingen die het
verouderen en ouder worden van de mens uitmaken of er het gevolg van zijn.
Bestuderen lichamelijke, psychologische en sociale aspecten van het
verouderen en ouder worden, in de basisdisciplines… biologie, psychologie en
sociologie.
Gerontopsychologie Het is een aandachtsgebied binnen de psychologie met focus op de ouder
wordende mens.
Zowel de doelgroep ouderen als het ontwikkelingsproces van het ouder
worden.
Psychogerontologie Is een aandachtsgebied binnen de gerontologie, de psychologische aspecten
van het ouder worden.
Psycho-gerontologen/ Beschrijven de veranderingen van alle aspecten van het psychisch
gerontopsychologen functioneren (perceptie, cognitie, emotie, motivatie) en van de persoonlijkheid
in haar geheel, die op de tijdslijn van de levensloop te situeren zijn.
Focussen zich op de ouder wordende en (hoog) bejaarde mensen.
Gedragingen, innerlijke belevingen, attitudes en emoties.
Basismodel vanuit Het streven naar groei en behoud van het aanpassingsvermogen en het
levensloopperspectief omgaan met verlies gebeurt volgens Baltes en Baltes levenslang via 3
basisprocessen:
- Selectie
- Optimalisering
- Compensatie
Selectie Identificatie van activiteit domeinen, taken, doelen doorheen de levensloop.
Selecteren in wat we wel/ niet kunnen.
Optimalisering Verbeteren en versterken van bestaande middelen gericht op bepaalde doelen
(blijvende aandacht, inzet en verfijning van adequate middelen) en zoeken naar
situaties die ondersteunend kunnen zijn.
Compensatie Verwerven van nieuwe op doelen gerichte interne en externe middelen bij
verlies van doelrelevantie middelen of contextveranderingen.
→voor wat we niet meer kunnen: hulp vragen (bijvoorbeeld een rollator).
, Het deficit model (=een Ouder worden: aftakelen: niet meer mogelijk optimaal te functioneren.
pessimistische visie)
Rust- roest model “if you don’t use it, you lose it”
Optimistische visie op het ouder worden en het oud zijn.
(behoud van activiteit en vitaliteit zoals in de middelbare leeftijd acht men
wenselijk en haalbaar).
Achteruitgang komt door meer inactiviteit.
Groei model/ Niet meer de nadruk op het willen zo actief zijn als op middelbare leeftijd, maar
competentiemodel eerder focus op de mogelijkheden zich te blijven aanpassen aan een
veranderde toestand.
- Bijvoorbeeld organiseren hulp wanneer men het zelf niet meer kan.
Aangepaste Is een speciaal ontworpen woning voor het comfort en de veiligheid van oudere
ouderenwoning personen.
Duplex of Een woning waarbij een gedeelte van het huis (bijvoorbeeld een aanbouw of de
kangoeroewoning bovenverdiepingen) is omgebouwd tot een aparte woning voor een jong gezin.
Zo kunnen het jonge gezin en de oudere elkaar wederzijdse hulp verlenen.
Groepswonen Betekent dat elke oudere ervoor kan kiezen om samen een huis te betrekken en
één of meerdere vertrekken in huis te delen.
Zo wordt wederzijdse hulp en ondersteuning mogelijk.
Sommige groepswoningen krijgen begeleiding van professionele hulpverleners.
Ambulante zorg De oudere woont nog in zijn oorspronkelijke woning mits hulp, of tijdelijke
opvang.
CCGZ Ambulante begeleiding door het team 60+.
CAW Ambulante begeleiding door het team 60+.
Expertisecentrum Informatie en begeleiding geven aan iedereen die geconfronteerd wordt met
dementie dementie.
Misverstanden en vooroordelen wegruimen, permanente aanspreekpunten,
informatie en expertise verzamelen over gans Vlaanderen.
Parkinsonliga Informatie en begeleiding geven aan iedereen die geconfronteerd wordt met
Parkinson.
Misverstanden en vooroordelen wegruimen.
Vrijetijdsorganisaties Okra,…
Thuiszorg Zeer breed gamma van hulp- en dienstverlening.
Bedoeling: zo lang mogelijk thuis wonen met verzorging, zo snel mogelijk naar
huis terugkeren na ziekenhuisopname.
Logistieke hulp Schoonmaken en karweitjes door logistieke assistenten en poetshulp voor
(deel van thuiszorg) iedereen die vanuit een bepaalde zorg hulp behoeft: oudere, ziekte,…
Op basis van sociaal onderzoek.
Thuisverpleging Medische zorg aan huis: inspuitingen, wondzorg, palliatieve zorg.
(deel van thuiszorg) Preventieve zorg: gezondheidsvoorlichting,…
Team van verpleegkundigen voor personen die verpleging nodig hebben.
Lokaal dienstencentrum Voor personen in een beginnende zorgsituatie.
Doel:
- Informatieve, recreatieve en vervormende activiteiten aanbieden.
- Zelfredzaamheid en sociaal netwerk versterken.
Belangrijke preventieve functie.
Dagverzorgingscentrum Onafhankelijk dagcentrum of dagverzorgingscentrum: gekoppeld aan een
dienst voor gezinszorg en thuiszorg (voorwaarde voor dit laatste is dat de
oudere ook gebruik maakt van de dienst).
Kan deel uitmaken van een WZC, maar niet noodzakelijk.
Is niet geschikt voor wie zware medische verzorging en begeleiding nodig heeft.
Voor al wie 65 of ouder is.
TERM DEFINITIE
3 leeftijd
de
Young old.
70 – 84 jaar.
4de leeftijd + 85 jaar.
Gebaseerd op kenmerken bij de doelgroep.
Vroege ouderdom – jonge 60 à 65 tot 70 à 75 jaar.
ouderen/ senioren
Midden ouderdom – oude 70 à 75 tot 80 à 85 jaar.
ouderen/ senioren
Hoge ouderdom – oudste Na 80 à 85 jaar.
ouderen/ senioren
Continuïteit ouder worden Ouder worden is een continu proces dat niet voor iedereen op dezelfde manier
verloopt, breuklijnen liggen op andere momenten tijdens de levensloop.
Chronic desease Niet enkel naar de dokter als je ziek bent, maar ook zeker preventief de
management levensstijl aanpassen.
Pluriformiteit Verschillen die benadrukt worden.
Doordat de nadruk ligt op het individu, gaat iedereen zijn leven anders vorm
geven.
Autonomie Zelfstandigheid, onafhankelijkheid, zelfbeschikking en keuzevrijheid.
Gerontologie De wetenschap die het ouder worden bestudeert.
Gerontologen Proberen inzicht te verwerven in de leeftijdsgebonden veranderingen die het
verouderen en ouder worden van de mens uitmaken of er het gevolg van zijn.
Bestuderen lichamelijke, psychologische en sociale aspecten van het
verouderen en ouder worden, in de basisdisciplines… biologie, psychologie en
sociologie.
Gerontopsychologie Het is een aandachtsgebied binnen de psychologie met focus op de ouder
wordende mens.
Zowel de doelgroep ouderen als het ontwikkelingsproces van het ouder
worden.
Psychogerontologie Is een aandachtsgebied binnen de gerontologie, de psychologische aspecten
van het ouder worden.
Psycho-gerontologen/ Beschrijven de veranderingen van alle aspecten van het psychisch
gerontopsychologen functioneren (perceptie, cognitie, emotie, motivatie) en van de persoonlijkheid
in haar geheel, die op de tijdslijn van de levensloop te situeren zijn.
Focussen zich op de ouder wordende en (hoog) bejaarde mensen.
Gedragingen, innerlijke belevingen, attitudes en emoties.
Basismodel vanuit Het streven naar groei en behoud van het aanpassingsvermogen en het
levensloopperspectief omgaan met verlies gebeurt volgens Baltes en Baltes levenslang via 3
basisprocessen:
- Selectie
- Optimalisering
- Compensatie
Selectie Identificatie van activiteit domeinen, taken, doelen doorheen de levensloop.
Selecteren in wat we wel/ niet kunnen.
Optimalisering Verbeteren en versterken van bestaande middelen gericht op bepaalde doelen
(blijvende aandacht, inzet en verfijning van adequate middelen) en zoeken naar
situaties die ondersteunend kunnen zijn.
Compensatie Verwerven van nieuwe op doelen gerichte interne en externe middelen bij
verlies van doelrelevantie middelen of contextveranderingen.
→voor wat we niet meer kunnen: hulp vragen (bijvoorbeeld een rollator).
, Het deficit model (=een Ouder worden: aftakelen: niet meer mogelijk optimaal te functioneren.
pessimistische visie)
Rust- roest model “if you don’t use it, you lose it”
Optimistische visie op het ouder worden en het oud zijn.
(behoud van activiteit en vitaliteit zoals in de middelbare leeftijd acht men
wenselijk en haalbaar).
Achteruitgang komt door meer inactiviteit.
Groei model/ Niet meer de nadruk op het willen zo actief zijn als op middelbare leeftijd, maar
competentiemodel eerder focus op de mogelijkheden zich te blijven aanpassen aan een
veranderde toestand.
- Bijvoorbeeld organiseren hulp wanneer men het zelf niet meer kan.
Aangepaste Is een speciaal ontworpen woning voor het comfort en de veiligheid van oudere
ouderenwoning personen.
Duplex of Een woning waarbij een gedeelte van het huis (bijvoorbeeld een aanbouw of de
kangoeroewoning bovenverdiepingen) is omgebouwd tot een aparte woning voor een jong gezin.
Zo kunnen het jonge gezin en de oudere elkaar wederzijdse hulp verlenen.
Groepswonen Betekent dat elke oudere ervoor kan kiezen om samen een huis te betrekken en
één of meerdere vertrekken in huis te delen.
Zo wordt wederzijdse hulp en ondersteuning mogelijk.
Sommige groepswoningen krijgen begeleiding van professionele hulpverleners.
Ambulante zorg De oudere woont nog in zijn oorspronkelijke woning mits hulp, of tijdelijke
opvang.
CCGZ Ambulante begeleiding door het team 60+.
CAW Ambulante begeleiding door het team 60+.
Expertisecentrum Informatie en begeleiding geven aan iedereen die geconfronteerd wordt met
dementie dementie.
Misverstanden en vooroordelen wegruimen, permanente aanspreekpunten,
informatie en expertise verzamelen over gans Vlaanderen.
Parkinsonliga Informatie en begeleiding geven aan iedereen die geconfronteerd wordt met
Parkinson.
Misverstanden en vooroordelen wegruimen.
Vrijetijdsorganisaties Okra,…
Thuiszorg Zeer breed gamma van hulp- en dienstverlening.
Bedoeling: zo lang mogelijk thuis wonen met verzorging, zo snel mogelijk naar
huis terugkeren na ziekenhuisopname.
Logistieke hulp Schoonmaken en karweitjes door logistieke assistenten en poetshulp voor
(deel van thuiszorg) iedereen die vanuit een bepaalde zorg hulp behoeft: oudere, ziekte,…
Op basis van sociaal onderzoek.
Thuisverpleging Medische zorg aan huis: inspuitingen, wondzorg, palliatieve zorg.
(deel van thuiszorg) Preventieve zorg: gezondheidsvoorlichting,…
Team van verpleegkundigen voor personen die verpleging nodig hebben.
Lokaal dienstencentrum Voor personen in een beginnende zorgsituatie.
Doel:
- Informatieve, recreatieve en vervormende activiteiten aanbieden.
- Zelfredzaamheid en sociaal netwerk versterken.
Belangrijke preventieve functie.
Dagverzorgingscentrum Onafhankelijk dagcentrum of dagverzorgingscentrum: gekoppeld aan een
dienst voor gezinszorg en thuiszorg (voorwaarde voor dit laatste is dat de
oudere ook gebruik maakt van de dienst).
Kan deel uitmaken van een WZC, maar niet noodzakelijk.
Is niet geschikt voor wie zware medische verzorging en begeleiding nodig heeft.
Voor al wie 65 of ouder is.
