Menswaardig Leven
Wonen
Hoofdstuk 1: 5 aspecten van menswaardig
Kader wonen
1. Aangepaste woonst:
Het belang van thema wonen hoeveelheid kamers, aanpassing aan
rolstoel, …
• Sociaal werk is een mensenrechtenberoep 2. Betaalbaarheid van woonst
• Het woonrecht, een absolute 3. Kwaliteit van de woning:
basisbehoe;e, staat immens onder druk Voldoende geïsoleerd, is het dak nog
goed, is het vochtvrij, …
• Zeer actueel - er heerst een wooncrisis in
4. Goede woonomgeving:
Vlaanderen
Veiligheid, OV in de buurt, winkels in de
• Woonproblemen worden het best
buurt, vervuiling?, …
preven@ef aangepakt, eenmaal
5. Zekerheid:
woonproblema@eken boven komen, zijn
Weten dat je in de woning kan blijven voor
ze vaak al ver gevorderd
een bepaalde @jd, weten dat het niet een
à sociaal werkers moeten alert zijn –
steeds opzegbaar feit is, …
aandacht voor de vraag achter de vraag
• Woonproblemen bij cliënten kunnen zeer
complex zijn: ‘een woonprobleem komt Praktijkvoorbeelden
nooit alleen’
• Inschrijving sociale huisves@ng (adres
nodig, minimum referen@eadres)
Vers%chele:
• Ontvangen uitkering (adres nodig,
Een ‘thuis’ als hoofdschakelaar in iemand zijn
minimum referen@eadres)
leven: “Zonder duurzame woonst heb je
• Bij ontvangst leefloon wordt verwacht dat
schaamte om iemand te ontvangen en in een
iemand werkbereid is – hoe werken,
te klein appartementje vind je geen rus@ge
solliciteren, … bij dakloosheid?
plek om je huiswerk te maken. Ik woon, dus ik
• Sofasurfers
ben”
• Nachtopvang
Steunpunt tot bestrijding van armoede, • Intra familiaal geweld – hoe vertrekken?
bestaansonzekerheid en sociale uitslui%ng, • Belang sociaal netwerk!!!
2011):
Het hebben van een thuis wordt als Wetgevend kader
vertrekpunt gezien om menswaardig leven te
kunnen leiden. Posi@eve invloed op:
gezondheid, carrière, func@oneren van gezin, Nochtans wordt het beschreven als grondrecht
schoolpresta@es, sociale netwerkvorming, … in de UVRM, Europees Sociaal handvest,
Soms zelfs voorwaarde om rechten te openen Belgische grondwet en de Vlaamse Wooncode
,Menswaardig Leven
• Alle beleidsniveaus erkennen het belang 2. Toegankelijkheidsproblemen op de
van dit menswaardig leven en wonen sociale huurmarkt.
• Het hebben van een ‘thuis’ als vertrekpunt • Beperkt aanbod
voor menswaardig leven • Inschrijvingsvoorwaarden en
• Het hee; een posi@eve invloed op toewijssysteem
gezondheid, carrière, func@oneren van • Kwaliteit
gezin, schoolpresta@es, sociale
netwerkvorming, … 3. Dak en thuisloosheid
• Soms zelfs voorwaarde om recht te krijgen
op bepaalde voorzieningen
à ziekte-uitkering, werkloosheidsuitkering, … Het woonbeleid
MAAR: Het woonbeleid is overwegend Vlaams, maar
Toch dak- en thuisloosheid groot probleem, er is steeds meer autonomie voor lokale
vooral meest kwetsbaren slagen er niet in om besturen
zelf woonrecht te volbrengen
• Woonbeleid in Vlaanderen - sinds 2014
overgeheveld naar Vlaanderen (6de
Belang wonen – wooncrisis staatshervorming)
Minister: Melissa Depraetere
Wooncrisis in Vlaanderen
• Heel veel mensen op de wachtlijst voor Bevoegdheden:
een sociale woning • Huur- en koopwoningen beschikbaar
• Gemiddelde wachfjd van 4 jaar stellen
• Renoveren, verbeteren of aanpassen van
Er zijn grote toegankelijkheids-, het woningbestand
betaalbaarheids- en kwaliteitsproblemen op • Ondersteuning bieden aan
de private huurmarkt woonbehoe;ige gezinnen en
• Ongeveer de hel; van de private alleenstaanden
huurwoningen zijn ontoereikend qua • Ini@a@even ontwikkelen om de prijzen van
kwaliteit bouwgronden en woningen te beheersen,
• Sommige private huurders houdt na groepen van woningen func@oneel in te
betalen van de huur onvoldoende over om richten woonsitua@e van bewoners van
menswaardig te leven een woonwagen verbeteren
• België hee; ook veel opnames per jaar in
de thuislozenzorg wegens uithuiszefng
Bijzondere aandacht voor meest behoe;ige
De dak- en thuisloosheid neemt toe, is vaak gezinnen en alleenstaanden
onzichtbaar
Woonbeleid gericht op:
• Realiseren van ontwikkelingskansen voor
1. Toegankelijkheidsproblemen op de iedereen
private huurmarkt. • Goede leelaarheid van de wijken
• Beperkt aanbod • Verbeteren van het contract tussen de
• Discrimina@e bewoners
• Betaalbaarheid
• Kwaliteit Aanmoedigen prijsbewust gebruik van
ecologische bouwmaterialen en bouwwijzen
via subsidies en tegemoetkomingen
, Menswaardig Leven
• De afdeling premies en woningkwaliteit
Instrumentarium ondersteunt ivm
o Premies en subsidies
à huurpremie, huursubsidie, verbouwpremie, …
• Decreet Vlaamse Codex Wonen
o Woningkwaliteitsdossiers en Vlaamse
o Bundelt de regelgeving over het
inventaris van ongeschikte en
Vlaamse woonbeleid
onbewoonbare woningen
o Vlaamse wooncode
o Ondersteunen van partners bij de
o Register verwaarloosde woningen en
woningkwaliteitsdossiers en
gebouwen
conformiteitsonderzoeken
o Fonds ter bestrijding van uithuiszefng
o Handhaven van de minimale
o Aspecten uit decreet grond- en
woningkwaliteit
pandenbeleid: à o.a. adviezen in de procedure
§ Leegstandsregister ongeschiktheid/onbewoonbaarheid, beroepsdossiers
§ Ac@veringsprojecten en en de strafrechtelijke handhaving via de Vlaamse
wooninspec>e
ac@veringstoezicht
§ Regeling rond verwezenlijking van
sociaal en bescheiden Sterke sociale woonprojecten
woonaanbod
• Woninghuurdecreet 2019
• Sociale huurmarkt helpen vergroten en
• Lokaal woonbeleid verduurzamen
• Vlaamse Woonlening • Ondersteunen woonactoren en lokale
• Vlaamse Verbouwlening besturen bij nieuwbouw en
renova@eprojecten
Vlaamse diensten rond wonen • Afdeling sociale woonprojecten:
o Programma@e van sociale
woonprojecten
• Agentschap Wonen in Vlaanderen o Administra@e en technische
• Steunpunt Wonen ondersteuning bij sociale
• Vlaams Huurdersplanorm en vereniging woonprojecten
van inwoners van sociale woningen o Uitvoeren van infrastructuurwerken
• Fonds ter bestrijding van uithuiszefngen o …
• Vlaams Woningfonds
• …
Duurzame financiering
Wonen in Vlaanderen garanderen
Doel: woonbeleid efficiënter en effec@ever • Instaan voor financiering en beheer van
maken fondsen en kredieten van de woonactoren
• Partner bij betaalprocessen en financieel
beheer
Dienstverlening bij premies en • Afdeling financiën:
o Toewijzen van budgeren
woningkwaliteit o Uitvoeren van budgeren
o Beheer van fondsen en kredieten
• Dossierbehandeling bij de premie-
subsidieaanvragen van burgers
• Die ‘thuis’ moet kwaliteitsvol zijn
• Ondersteunen lokale besturen rond
woningkwaliteit
Wonen
Hoofdstuk 1: 5 aspecten van menswaardig
Kader wonen
1. Aangepaste woonst:
Het belang van thema wonen hoeveelheid kamers, aanpassing aan
rolstoel, …
• Sociaal werk is een mensenrechtenberoep 2. Betaalbaarheid van woonst
• Het woonrecht, een absolute 3. Kwaliteit van de woning:
basisbehoe;e, staat immens onder druk Voldoende geïsoleerd, is het dak nog
goed, is het vochtvrij, …
• Zeer actueel - er heerst een wooncrisis in
4. Goede woonomgeving:
Vlaanderen
Veiligheid, OV in de buurt, winkels in de
• Woonproblemen worden het best
buurt, vervuiling?, …
preven@ef aangepakt, eenmaal
5. Zekerheid:
woonproblema@eken boven komen, zijn
Weten dat je in de woning kan blijven voor
ze vaak al ver gevorderd
een bepaalde @jd, weten dat het niet een
à sociaal werkers moeten alert zijn –
steeds opzegbaar feit is, …
aandacht voor de vraag achter de vraag
• Woonproblemen bij cliënten kunnen zeer
complex zijn: ‘een woonprobleem komt Praktijkvoorbeelden
nooit alleen’
• Inschrijving sociale huisves@ng (adres
nodig, minimum referen@eadres)
Vers%chele:
• Ontvangen uitkering (adres nodig,
Een ‘thuis’ als hoofdschakelaar in iemand zijn
minimum referen@eadres)
leven: “Zonder duurzame woonst heb je
• Bij ontvangst leefloon wordt verwacht dat
schaamte om iemand te ontvangen en in een
iemand werkbereid is – hoe werken,
te klein appartementje vind je geen rus@ge
solliciteren, … bij dakloosheid?
plek om je huiswerk te maken. Ik woon, dus ik
• Sofasurfers
ben”
• Nachtopvang
Steunpunt tot bestrijding van armoede, • Intra familiaal geweld – hoe vertrekken?
bestaansonzekerheid en sociale uitslui%ng, • Belang sociaal netwerk!!!
2011):
Het hebben van een thuis wordt als Wetgevend kader
vertrekpunt gezien om menswaardig leven te
kunnen leiden. Posi@eve invloed op:
gezondheid, carrière, func@oneren van gezin, Nochtans wordt het beschreven als grondrecht
schoolpresta@es, sociale netwerkvorming, … in de UVRM, Europees Sociaal handvest,
Soms zelfs voorwaarde om rechten te openen Belgische grondwet en de Vlaamse Wooncode
,Menswaardig Leven
• Alle beleidsniveaus erkennen het belang 2. Toegankelijkheidsproblemen op de
van dit menswaardig leven en wonen sociale huurmarkt.
• Het hebben van een ‘thuis’ als vertrekpunt • Beperkt aanbod
voor menswaardig leven • Inschrijvingsvoorwaarden en
• Het hee; een posi@eve invloed op toewijssysteem
gezondheid, carrière, func@oneren van • Kwaliteit
gezin, schoolpresta@es, sociale
netwerkvorming, … 3. Dak en thuisloosheid
• Soms zelfs voorwaarde om recht te krijgen
op bepaalde voorzieningen
à ziekte-uitkering, werkloosheidsuitkering, … Het woonbeleid
MAAR: Het woonbeleid is overwegend Vlaams, maar
Toch dak- en thuisloosheid groot probleem, er is steeds meer autonomie voor lokale
vooral meest kwetsbaren slagen er niet in om besturen
zelf woonrecht te volbrengen
• Woonbeleid in Vlaanderen - sinds 2014
overgeheveld naar Vlaanderen (6de
Belang wonen – wooncrisis staatshervorming)
Minister: Melissa Depraetere
Wooncrisis in Vlaanderen
• Heel veel mensen op de wachtlijst voor Bevoegdheden:
een sociale woning • Huur- en koopwoningen beschikbaar
• Gemiddelde wachfjd van 4 jaar stellen
• Renoveren, verbeteren of aanpassen van
Er zijn grote toegankelijkheids-, het woningbestand
betaalbaarheids- en kwaliteitsproblemen op • Ondersteuning bieden aan
de private huurmarkt woonbehoe;ige gezinnen en
• Ongeveer de hel; van de private alleenstaanden
huurwoningen zijn ontoereikend qua • Ini@a@even ontwikkelen om de prijzen van
kwaliteit bouwgronden en woningen te beheersen,
• Sommige private huurders houdt na groepen van woningen func@oneel in te
betalen van de huur onvoldoende over om richten woonsitua@e van bewoners van
menswaardig te leven een woonwagen verbeteren
• België hee; ook veel opnames per jaar in
de thuislozenzorg wegens uithuiszefng
Bijzondere aandacht voor meest behoe;ige
De dak- en thuisloosheid neemt toe, is vaak gezinnen en alleenstaanden
onzichtbaar
Woonbeleid gericht op:
• Realiseren van ontwikkelingskansen voor
1. Toegankelijkheidsproblemen op de iedereen
private huurmarkt. • Goede leelaarheid van de wijken
• Beperkt aanbod • Verbeteren van het contract tussen de
• Discrimina@e bewoners
• Betaalbaarheid
• Kwaliteit Aanmoedigen prijsbewust gebruik van
ecologische bouwmaterialen en bouwwijzen
via subsidies en tegemoetkomingen
, Menswaardig Leven
• De afdeling premies en woningkwaliteit
Instrumentarium ondersteunt ivm
o Premies en subsidies
à huurpremie, huursubsidie, verbouwpremie, …
• Decreet Vlaamse Codex Wonen
o Woningkwaliteitsdossiers en Vlaamse
o Bundelt de regelgeving over het
inventaris van ongeschikte en
Vlaamse woonbeleid
onbewoonbare woningen
o Vlaamse wooncode
o Ondersteunen van partners bij de
o Register verwaarloosde woningen en
woningkwaliteitsdossiers en
gebouwen
conformiteitsonderzoeken
o Fonds ter bestrijding van uithuiszefng
o Handhaven van de minimale
o Aspecten uit decreet grond- en
woningkwaliteit
pandenbeleid: à o.a. adviezen in de procedure
§ Leegstandsregister ongeschiktheid/onbewoonbaarheid, beroepsdossiers
§ Ac@veringsprojecten en en de strafrechtelijke handhaving via de Vlaamse
wooninspec>e
ac@veringstoezicht
§ Regeling rond verwezenlijking van
sociaal en bescheiden Sterke sociale woonprojecten
woonaanbod
• Woninghuurdecreet 2019
• Sociale huurmarkt helpen vergroten en
• Lokaal woonbeleid verduurzamen
• Vlaamse Woonlening • Ondersteunen woonactoren en lokale
• Vlaamse Verbouwlening besturen bij nieuwbouw en
renova@eprojecten
Vlaamse diensten rond wonen • Afdeling sociale woonprojecten:
o Programma@e van sociale
woonprojecten
• Agentschap Wonen in Vlaanderen o Administra@e en technische
• Steunpunt Wonen ondersteuning bij sociale
• Vlaams Huurdersplanorm en vereniging woonprojecten
van inwoners van sociale woningen o Uitvoeren van infrastructuurwerken
• Fonds ter bestrijding van uithuiszefngen o …
• Vlaams Woningfonds
• …
Duurzame financiering
Wonen in Vlaanderen garanderen
Doel: woonbeleid efficiënter en effec@ever • Instaan voor financiering en beheer van
maken fondsen en kredieten van de woonactoren
• Partner bij betaalprocessen en financieel
beheer
Dienstverlening bij premies en • Afdeling financiën:
o Toewijzen van budgeren
woningkwaliteit o Uitvoeren van budgeren
o Beheer van fondsen en kredieten
• Dossierbehandeling bij de premie-
subsidieaanvragen van burgers
• Die ‘thuis’ moet kwaliteitsvol zijn
• Ondersteunen lokale besturen rond
woningkwaliteit
