Organisa(e en beleid 2
Organisatiekunde
Hoofdstuk 1: • Kwaliteitszorg:
Hoe kan ik er mee zorg voor dragen dat de
Introductie in kwaliteit in de organisa(e hooggehouden
wordt, vooral in func(e van de cliënten?
organisatiekunde
Wat is een organisatie?
Inleidend: Wat is
organisatiekunde? Defini(e:
“Organisa(es zijn plaatsen waar
mensen samen werken en samen
Hoe kunnen we ons op(maal organiseren? naar doelstellingen streven”
Gedrag van organisa(e observeren, hoe
gedragen mensen zich binnen de organisa(e, • Weten welke rich(ng je wil opgaan als
organisa(e
• Organisa(e: • Gaat over mensen die in een bepaalde
1. Het organiseren construc(e samenwerken
2. Manier waarop de verschillende delen • Structuur gaan ordenen en chaos
tot een systema(sch geheel in elkaar vermijden = onzekerheid voorkomen
zijn gezet • Maatschappij zonder organisa(es: heel
moeilijk om te func(oneren in de
• Kunde: maatschappij, onze economie kan
1. Kennis in een vak van wetenschap = hierdoor ook niet doorgaan
bekwaamheid
(Bij het woord kunde spreken we over wetenschap)
Een organisa(e is een systeem
Waarom is organisatiekunde
1. Een geheel van onderling aOankelijke en
belangrijk? met elkaar interagerende actoren
2. die gemeenschappelijke doelstellingen
hebben
Dit kan beantwoord worden vanuit 3. met betrekking tot het creëren en
verschillende delen van de organisa(e: distribueren van waarden door hun
• Organisa(estructuur en -cultuur: interac(es
§ In welke soort organisa(estructuur en
-cultuur kom ik terecht?
§ Als medewerker ben je onderdeel van Wat is kenmerkend aan een
een groter geheel:
à ‘Hoe draagt mijn werk bij aan de organisatie?
missie/visie/ doelstellingen van de organisa=e?
Er zijn groter verschillen tussen diverse
• Beleidsplanning:
organisa(es
Hoe gaat beleidsplanning van een
MAAR alle organisa(es hebben 6
organisa(e in zijn werk? Wat kan mijn
gemeenschappelijke kenmerken:
bijdrage zijn?
,Organisa(e en beleid 2
Organisa(es:
• beschikken over doelstellingen Efficiëntie en effectiviteit
• betreffen de samenwerking van mensen
• beschikken over middelen Effec(viteit Efficiën(e
• hebben een con(nuïteit voor ogen ‘De goede dingen ‘De dingen goed doen’
• zijn formeel doen’
• kennen een taakverdeling en coördina(e
• Lange termijn • Korte termijn
à een 1-manszaak kan ook een organisa=e zijn doelen doelen
• Duurzame groei • Kosten drukken
• Performan4e • Produc4viteit
Verantwoordelijkheden van een verhogen verhogen
organisatie? Waarom is het behalen van effec(viteit en
efficiën(e zo moeilijk in non-profit of publieke
Een organisa(e creëert en distribueert organisa(es?
waarde: 1. Door deze organisa(e nagestreefde en
1. Het creëren en distribueren van waarde gerealiseerde effecten zijn:
(elk voordeel van welke aard ook) • Veelzijdig
à financieel, emo=oneel, sociaal, … • Onduidelijk
2. Naar alle actoren (individuen, andere • Meervoudig interpreteerbaar
organisa(es) • Conflictueus (voor verschillende
3. Die hun medewerking verlenen aan de stakeholders)
ac(viteiten van de organisa(e • Moeilijk of niet kwan(ta(ef meetbaar
4. Tot het bereiken van doelstellingen
2. Rela(es tussen ac(viteiten, presta(es en
à KBC: dividend uitkeren aan aandeelhouders (=
distribueren of verdelen). Een deel van de middelen effecten zijn onduidelijk (ongewenste
wordt gecapteerd (vastgezet) om schulden van de eigen neveneffecten, oorzaak-gevolg
organisa=e af te lossen. Indien geen waarde meer onduidelijk)
gecreëerd wordt, heeN een organisa=e geen nut of zin
meer om te bestaan.
3. De mate waarin de effecten optreden
wordt meebepaald door de omgeving
Maatschappelijke waarde
Soorten organisaties
Als de maatschappelijke kost groter is dan de
waardecrea(e, dan kunnen er vragen gesteld
worden over de maatschappelijke
wenselijkheid
à OCMW wil dat er betaalbare woningen zijn voor
mensen in kansarmoede. Om die werking te doen De social profit is niet 1 sector maar een
draaien moeten we met zn allen belas=ngen betalen. De verzameling van 6 paritaire comités en 13
overheid voert hiermee zijn opdracht uit. Zelf als we niet sectoren met elk een eigen doelgroep. Elke
in armoede zijn, zijn we ook stakeholder. Zolang jij het
belangrijk vindt dat er betaalbare woningen zijn, dan is sector wil vanuit een sociaal engagement een
het wenselijk. kwaliteitsvolle dienstverlening aanbieden. De
à Vandaag de dag leven we misschien niet meer in een winst of profit zit dus in de sociale
maatschappij waar dit sociaal wenselijk is. Je hoort heel meerwaarde die wij de samenleving bieden
vaak dat ze profiteren, …
, Organisa(e en beleid 2
Verschillende manieren om organisa(es te 1. Publieke organisa(es.
ordenen: Maken deel uit van de formele overheid
• Profit vs non-profit en beschikken over een wedelijk
à volgens financieringscriterium gereguleerde opdracht
• Met rechtspersoonlijkheid vs zonder Vnl. gefinancierd door verplichte bijdragen
rechtspersoonlijkheid (belas(ngen)
• Privaat vs publiek à OCMW
à volgens eigendomscriterium
2. Private quasi publieke organisa(es.
• Economisch vs sociaal
Opgericht door de overheid, leveren ze
à op basis van hun waardecrea(e
bepaalde goederen en diensten waarvoor
• …
de overheid de prijzen bepaalt
à CGG
Unidimensionele vs mul(dimensionele
ordeningsmodellen 3. Private non-profit organisa(es.
Ze krijgen geld via dona(es, contribu(es
of subsidies, maar staan niet direct onder
Unidimensionele ordening controle van de overheid
à Kunstencentrum
4 types organisa(es op basis van hun
waardecrea(e: 4. Private (for-)profit organisa(es.
1. ‘Zuiver’ publieke/sociale organisa(es. AOankelijk van de economische markten
Nadruk op bereiken van een om middelen te generen
maatschappelijk doel
à overheid, poli=eke par=jen, …
2. Sociaal-economische organisa(es.
Sociale en economische doelstellingen
met voorrang voor de maatschappelijke
waardecrea(e
à maatwerkbedrijven, openbare ziekenhuizen, …
Multidimensionele ordening
3. Economisch-sociale organisa(es.
Economische waarde primeert op sociale
doelen
à private kinderopvang, private woonzorgcentra, …
4. Ondernemingen (of private organisa(es).
Gedreven door economische
waardecrea(e
• Eigenaarschap:
§ Publieke sector: organisa(es van de
overheid
§ Private sector: organisa(es in handen
van par(culieren of bedrijven
• Financiering:
vanuit een economische of
maatschappelijke dynamiek
4 types organisa(es op basis van het
financieringscriterium:
• Sociale controle:
Poli(eke controle of marktcontrole
Organisatiekunde
Hoofdstuk 1: • Kwaliteitszorg:
Hoe kan ik er mee zorg voor dragen dat de
Introductie in kwaliteit in de organisa(e hooggehouden
wordt, vooral in func(e van de cliënten?
organisatiekunde
Wat is een organisatie?
Inleidend: Wat is
organisatiekunde? Defini(e:
“Organisa(es zijn plaatsen waar
mensen samen werken en samen
Hoe kunnen we ons op(maal organiseren? naar doelstellingen streven”
Gedrag van organisa(e observeren, hoe
gedragen mensen zich binnen de organisa(e, • Weten welke rich(ng je wil opgaan als
organisa(e
• Organisa(e: • Gaat over mensen die in een bepaalde
1. Het organiseren construc(e samenwerken
2. Manier waarop de verschillende delen • Structuur gaan ordenen en chaos
tot een systema(sch geheel in elkaar vermijden = onzekerheid voorkomen
zijn gezet • Maatschappij zonder organisa(es: heel
moeilijk om te func(oneren in de
• Kunde: maatschappij, onze economie kan
1. Kennis in een vak van wetenschap = hierdoor ook niet doorgaan
bekwaamheid
(Bij het woord kunde spreken we over wetenschap)
Een organisa(e is een systeem
Waarom is organisatiekunde
1. Een geheel van onderling aOankelijke en
belangrijk? met elkaar interagerende actoren
2. die gemeenschappelijke doelstellingen
hebben
Dit kan beantwoord worden vanuit 3. met betrekking tot het creëren en
verschillende delen van de organisa(e: distribueren van waarden door hun
• Organisa(estructuur en -cultuur: interac(es
§ In welke soort organisa(estructuur en
-cultuur kom ik terecht?
§ Als medewerker ben je onderdeel van Wat is kenmerkend aan een
een groter geheel:
à ‘Hoe draagt mijn werk bij aan de organisatie?
missie/visie/ doelstellingen van de organisa=e?
Er zijn groter verschillen tussen diverse
• Beleidsplanning:
organisa(es
Hoe gaat beleidsplanning van een
MAAR alle organisa(es hebben 6
organisa(e in zijn werk? Wat kan mijn
gemeenschappelijke kenmerken:
bijdrage zijn?
,Organisa(e en beleid 2
Organisa(es:
• beschikken over doelstellingen Efficiëntie en effectiviteit
• betreffen de samenwerking van mensen
• beschikken over middelen Effec(viteit Efficiën(e
• hebben een con(nuïteit voor ogen ‘De goede dingen ‘De dingen goed doen’
• zijn formeel doen’
• kennen een taakverdeling en coördina(e
• Lange termijn • Korte termijn
à een 1-manszaak kan ook een organisa=e zijn doelen doelen
• Duurzame groei • Kosten drukken
• Performan4e • Produc4viteit
Verantwoordelijkheden van een verhogen verhogen
organisatie? Waarom is het behalen van effec(viteit en
efficiën(e zo moeilijk in non-profit of publieke
Een organisa(e creëert en distribueert organisa(es?
waarde: 1. Door deze organisa(e nagestreefde en
1. Het creëren en distribueren van waarde gerealiseerde effecten zijn:
(elk voordeel van welke aard ook) • Veelzijdig
à financieel, emo=oneel, sociaal, … • Onduidelijk
2. Naar alle actoren (individuen, andere • Meervoudig interpreteerbaar
organisa(es) • Conflictueus (voor verschillende
3. Die hun medewerking verlenen aan de stakeholders)
ac(viteiten van de organisa(e • Moeilijk of niet kwan(ta(ef meetbaar
4. Tot het bereiken van doelstellingen
2. Rela(es tussen ac(viteiten, presta(es en
à KBC: dividend uitkeren aan aandeelhouders (=
distribueren of verdelen). Een deel van de middelen effecten zijn onduidelijk (ongewenste
wordt gecapteerd (vastgezet) om schulden van de eigen neveneffecten, oorzaak-gevolg
organisa=e af te lossen. Indien geen waarde meer onduidelijk)
gecreëerd wordt, heeN een organisa=e geen nut of zin
meer om te bestaan.
3. De mate waarin de effecten optreden
wordt meebepaald door de omgeving
Maatschappelijke waarde
Soorten organisaties
Als de maatschappelijke kost groter is dan de
waardecrea(e, dan kunnen er vragen gesteld
worden over de maatschappelijke
wenselijkheid
à OCMW wil dat er betaalbare woningen zijn voor
mensen in kansarmoede. Om die werking te doen De social profit is niet 1 sector maar een
draaien moeten we met zn allen belas=ngen betalen. De verzameling van 6 paritaire comités en 13
overheid voert hiermee zijn opdracht uit. Zelf als we niet sectoren met elk een eigen doelgroep. Elke
in armoede zijn, zijn we ook stakeholder. Zolang jij het
belangrijk vindt dat er betaalbare woningen zijn, dan is sector wil vanuit een sociaal engagement een
het wenselijk. kwaliteitsvolle dienstverlening aanbieden. De
à Vandaag de dag leven we misschien niet meer in een winst of profit zit dus in de sociale
maatschappij waar dit sociaal wenselijk is. Je hoort heel meerwaarde die wij de samenleving bieden
vaak dat ze profiteren, …
, Organisa(e en beleid 2
Verschillende manieren om organisa(es te 1. Publieke organisa(es.
ordenen: Maken deel uit van de formele overheid
• Profit vs non-profit en beschikken over een wedelijk
à volgens financieringscriterium gereguleerde opdracht
• Met rechtspersoonlijkheid vs zonder Vnl. gefinancierd door verplichte bijdragen
rechtspersoonlijkheid (belas(ngen)
• Privaat vs publiek à OCMW
à volgens eigendomscriterium
2. Private quasi publieke organisa(es.
• Economisch vs sociaal
Opgericht door de overheid, leveren ze
à op basis van hun waardecrea(e
bepaalde goederen en diensten waarvoor
• …
de overheid de prijzen bepaalt
à CGG
Unidimensionele vs mul(dimensionele
ordeningsmodellen 3. Private non-profit organisa(es.
Ze krijgen geld via dona(es, contribu(es
of subsidies, maar staan niet direct onder
Unidimensionele ordening controle van de overheid
à Kunstencentrum
4 types organisa(es op basis van hun
waardecrea(e: 4. Private (for-)profit organisa(es.
1. ‘Zuiver’ publieke/sociale organisa(es. AOankelijk van de economische markten
Nadruk op bereiken van een om middelen te generen
maatschappelijk doel
à overheid, poli=eke par=jen, …
2. Sociaal-economische organisa(es.
Sociale en economische doelstellingen
met voorrang voor de maatschappelijke
waardecrea(e
à maatwerkbedrijven, openbare ziekenhuizen, …
Multidimensionele ordening
3. Economisch-sociale organisa(es.
Economische waarde primeert op sociale
doelen
à private kinderopvang, private woonzorgcentra, …
4. Ondernemingen (of private organisa(es).
Gedreven door economische
waardecrea(e
• Eigenaarschap:
§ Publieke sector: organisa(es van de
overheid
§ Private sector: organisa(es in handen
van par(culieren of bedrijven
• Financiering:
vanuit een economische of
maatschappelijke dynamiek
4 types organisa(es op basis van het
financieringscriterium:
• Sociale controle:
Poli(eke controle of marktcontrole
