- 1/10 Belgen heeft diabetes
- 1/3 van de mensen weet zelf nog niet dat deze diabetes hebben
- Slechts 5% heeft type diabetes 1, kunnen we niets aandoen, ligt vast,
levenslang
- Hoe ouder je wordt hoe meer kans op diabetes
- Type 2 diabetes is immens gestegen, stijgt exponentieel kost ons ook
immens veel, lijdt tot verschillende ziektes, schade aan organen,
verhoogde kans op dementie , hartfalen.
Opvolging van diabetes patiënten is uitermate belangrijk!!
⭢ Belangrijk dat bij mensen met diabetes type 2 mee zijn in het verhaal, een
levensstijl willen aanpassen.
Er zijn omkadering modellen afhankelijk van het stadium waarin mensen erin
zitten.
Gaat over eet meer fruit voor iedereen. = algemene gezondheidsbevordering
Indien diabetes 2 wordt vastgesteld start men met een starttraject.
Vanaf dan start er een traject die terugbetaald wordt, pedicure,
educatie, opvolging, diëtiste.
Helpt dit niet wordt een zorgtraject opgestart met intensievere
opvolging.
Na dit heb je nog een conventietraject, deze opvolging
gebeurt door de diabeteskliniek
in het ziekenhuis.
*binnenin een conventietraject heb je verschillende types: conventie C, B en A
deze vallen allemaal onder de GDT-conventie = geavanceerde dure technieken.
Conventietraject gebeurd volledig in ZH.
Conventie C = patiënten met diabetes type 2 die > dan 2 inspuitingen per dag
krijgen + comorbiditeiten
Conventie B = patiënten met diabetes type 2 die > dan 3 inspuitingen per dag
krijgen
Conventie A = patiënten met diabetes type 1 ⭢ zij vallen ook onder de
pompconventie
1
,Doordat diabetes een toenemend probleem is ⭢ wordt er ook veel op ingezet
door de overheid, dmv verschillende projecten
“Halt 2 diabetes” = traject die rondgaat in Vlaanderen met het invullen van een
puntenlijst.
⭢ score < 12 ⭢ geen risico op diabetes, test om de 3 jaar opnieuw doen
⭢ score > 12 ⭢ doorverwijzing naar de huisarts
De huisarts zal een glycemiebepaling gaan uitvoeren
< 126 mg/dl > 126 mg/dl
Levensstijlaanbod - Diagnose
- Groepssessie diabetes type 2
gezonde Opstart zorgtraject
voeding
- Niet roken
Om het jaar
terugkomen voor
Bij vaststelling diabetes ⭢ opstart traject ⭢ iedereen met diabetes type 2 heeft
hier recht op
In het beginstadium:
- Kan diabetes oraal behandeld worden, gebruik van pillen zal naar mate de
tijd toenemen
- Zelf meten van waarden nog niet aan de orde, insulinetherapie probeert
men zo lang mogelijk uit te stellen of te beperken tot 2 inspuitingen per
dag
2
,Patiënt moet zich engageren ⭢ om dit te stimuleren zijn er heel wat voordelen en
terugbetalingen
- Moet naar een diabetisch educator gaan ( = verplicht), hij zal een
glucosemeter kiezen samen met de patiënt
- Om de 6 maand mag de patiënt testmateriaal komen halen in de apotheek
*wordt enkel gegeven als de patiënt aan injecteerbare therapie doet,
insuline, ozempic
- Om de 3 jaar recht op een nieuwe glucosemeter
Bij intensief insuline inspuitingen: 4 insuline inspuitingen per dag: telkens voor de
maaltijd en 1 voor het slapengaan.
Rol van de apotheker:
- Sensibilisatie en screening
In de diabetes zorgprogramma’s
Opstarttraject diabetes: educatie rond therapietrouw. Educatie buiten
opstarttraject: door huisarts of diabetes-educator. Hier wordt geen actie
van de apotheker verwacht.
Programma Educatie en Zelfzorg: keuze van glucometer, aflevering van
meetmateriaal
Zorgtraject type 2 diabetes: aflevering van meetmateriaal
Toepassing van correcte terugbetalingsregels van geneesmiddelen en
materialen
In de zelfcontrole van glycemie (Bron: RIZIV.be)
De apotheker moet bij de aflevering van zelfcontrolemateriaal de nodige uitleg
verschaffen over de werking van de glucosemeter en het goed gebruik van het
zelfcontrolemateriaal.
Hieronder verstaan we dat hij de nodige uitleg verschaft over:
Het aanbod zelfprikkers en bloedglucosemeters op de markt;
Het goed gebruik van zelfprikkers en bloedglucosemeters;
De optimale meting van de bloedsuikerspiegel
De registratie en interpretatie van de resultaten.
Controle van glucosegehalte
3
, - Glycurie: bepaling van glucose in urine (cfr Diastix, Clinistix, …)
trage respons
vroeger dipstic in de urine, maar is natte vingerwerk, niet precies
benaderende waarderesultaat afhankelijk van nierfunctie
niet nuttig bij hypo niet nuttig bij instellen insulinedosis
- Glucose in bloed/plasma:
Gebeurd via bloeddruppels
door arts (labo): nuchtere plasmaglucose (FPG)
door patiënt zelf: bloedglucose, nuchtere waarde of dagcurves: bijv. 4-
of 7-punts metingen
gemiddelde, kan vervalst zijn, laatste week goed regimen = waarden
OK
- HbA1c in bloed: door arts (labo)
één meting vervangt berekening gemiddelde glycemie
geeft geen info over schommelingen in glycemie
Glucose in interstitieel vocht: via sensor
HbA1c = maat voor de gemiddelde bloedglucose over voorbije 8-12 weken
HbA1c is goed als deze onder de 7% is patiënt heeft een goede
levensverwachting
Mensen die vroeger diabetes worden vastgesteld (jonge leeftijd) ligt de grens op
6,5% strakkere levenstijl meer risico op hypo’s
Mensen die ouder zijn, voorgeschiedenis met hypo’s zullen onder de grens van
8% moeten blijven iets soepelere eisen, want we willen geen hypo’s
Zelfcontrole van bloedglucose: wat is het nut?
- Hulpmiddel voor arts: inzicht in glycemiecontrole en optimalisatie van de
therapie
- Bewustwording patiënt: inzicht in glycemiecontroles, aanmoediging
gedragsverandering
Type 1 diabetes Type 2 diabetes
- Insuline toediening voor elke - Indien behandeld met insuline;
maaltijd en voor slapen minder frequent slechts 1 à 2
- Insuline dosis afh. Van huidig injecties per dag (glucoselevels
bloedglucoseniveau, calorie- stabieler)
inname en verwachte activiteit - Patiënten met
hypoglycemiërende GM
- Metformine: geen
levensstijladviezen
4