FRANÇAIS DU CRIMINOLOGUE: THEORIE SEMESTER 2
DOSSIER 3: LA PROCÉDURE PÉNALE ET LE JUGEMENT
LES PERSONNES IMPLIQUEES DANS LA PROCÉDURE PÉNALE
LES JUSTICIABLES
DE RECHTZOEKENDE, DE AAN HET RECHT
• La partie civile ~ la victime ONDERWORPENE
- la victime se constitue partie civile • De burgerlijke partij ~ het slachtoffer
o La victime demande la - het slachtoffer stelt zich burgerlijke partij
réparation du tort subi > o Het slachtoffer vraagt de
elle réclame des dommages vergoeding van de geleden
et intérêts à l’auteur de schade → het eist
l’infraction. schadevergoeding van de dader
o Elle a droit à la parole van het misdrijf
pendant le procès. o Het heeft spreekrecht tijdens het
• L’auteur présumé = le suspect proces
- La personne qui fait l’objet d’une • De vermoedelijke dader = de verdachte
poursuite pénale - De persoon tegen wie een
- Le juge d’instruction peut inculper strafrechtelijke vervolging wordt
l’auteur présumé (< indices ingesteld
sérieux de culpabilité) - De onderzoeksrechter kan de
l’inculpé: vermoedelijke dader in verdenking
o comparaît devant la cour stellen (bij ernstige aanwijzingen van
d’assises l’accusé schuld)
o comparaît devant un de inverdenkinggestelde:
tribunal pénal le prévenu o verschijnt voor het hof van
assisen de beschuldigde
LES ACTEURS DE LA JUSTICE DE ACTOREN VAN JUSTITIE
• Les magistrats du siège • De zittende magistratuur
- = la magistrature assise - = de zittende magistratuur
- = les juges - = de rechters
- Ils sont inamovibles - Zij zijn onafzetbaar
• Les magistrats du parquet • De staande magistratuur
- = la magistrature debout - = de staande magistratuur
- = le ministère public - = het openbaar ministerie
- l’intérêt de la société, réclamer - Vertegenwoordigen het belang van de
justice au nom de la société samenleving; zij vorderen rechtspraak in
- tribunal de première instance: naam van de maatschappij
procureur du Roi + substituts - Bij de rechtbank van eerste aanleg:
• Les avocats procureur des Konings + substituten
- rôle: • De advocaten
o informer le client (droits et - Rol:
obligations) o de cliënt informeren (rechten en
o essayer de régler les conflits plichten)
à l’amiable o proberen conflicten minnelijk op
o défendre le client te lossen
- indépendance + secret o de cliënt verdedigen
professionnel - Onafhankelijkheid + beroepsgeheim
• Le greffier • De griffier
- le greffe = secrétariat du juge - De griffie = het secretariaat van de
rechter
AUTRES ANDERE
• Les témoins • De getuigen
- auditionnés par le juge - worden gehoord door de rechter
- kunnen ten nadele of ten voordele van
iemand verklaren (een getuige legt een
verklaring af)
, - déposer contre ou en faveur de qqn (un témoin dépose)
• Les experts
- compétence professionnelle
- explications de nature technique ou scientifique, p.ex. un médecin légiste
• Le jury
- lors d’un procès d’assises
- le jury populaire: 12 citoyens tirés au sort = devoir citoyen
- récuser des jurés
- 12 jurés effectifs + jurés suppléants
EN RÉSUMÉ
LA PROCÉDURE PÉNALE
3 possibilités:
3 mogelijkheden:
1. La police
1. De politie
- fait un constat de sa propre
- maakt op eigen initiatief een
initiative
vaststelling
- en flagrant délit
- bij heterdaad
- surprend quelqu’un en flagrant délit
- betrapt iemand op heterdaad
- dresse un procès-verbal et le
- stelt een proces-verbaal op en bezorgt
transmet au parquet = elle défère le
dit aan het parket = zij leidt de
suspect au parquet
verdachte voor bij het parket
2. Quelqu’un dépose plainte à la police /
2. Iemand dient klacht in bij de politie / bij
auprès du procureur du Roi
de procureur des Konings
3. La victime d’une infraction se
3. Het slachtoffer van een misdrijf stelt zich
constitue partie civile auprès d’un
burgerlijke partij bij een
juge d’instruction
onderzoeksrechter
L’INFORMATION OPSPORINGSONDERZOEK
• Qui ? • Wie?
- Le procureur du Roi - de procureur des Konings
• Il peut mener l’enquête lui-même, en • Hij kan zelf het onderzoek voeren, in
collaboration avec la police samenwerking met de politie
= l’information = de informatie
- informatiedaden, bv. het verhoor of
de ondervraging van slachtoffers,
verdachten, getuigen
- de procureur des Konings onderzoekt
à charge (ten laste)
, - actes d’information, p.ex. l’interrogatoire ou l’audition des victimes, des suspects, des
témoins
- le procureur du Roi enquête à charge
• Possibilités:
- classer l’affaire sans suite = clôturer l’affaire
- proposer une médiation pénale
- citer le suspect devant le tribunal de police ou le tribunal correctionnel
- dans les affaires plus complexes / importantes: saisir un juge d’instruction de l’affaire
L’INSTRUCTION GERECHTERLIJK ONDERZOEK
• Qui? • Wie?
- Le juge d’instruction - de onderzoeksrechter
• Les actes d’instruction • Les actes d’instruction
- délivrer un mandat de perquisition / - een huiszoekingsbevel afleveren / een
perquisitionner chez qqn huiszoeking uitvoeren
- procédér à une écoute téléphonique - een telefoontap uitvoeren
- pratiquer une autopsie (< le médecin - een autopsie laten verrichten (door de
légiste) gerechtsarts)
- … - …
• Délivrer un mandat d’arrêt placer • Een aanhoudingsbevel afleveren
quelqu’un en détention préventive iemand in voorlopige hechtenis plaatsen
• Il cherche des preuves à charge et à • Hij zoekt bewijzen ten laste en ten
décharge il est impartial, il essaie de ontlaste hij is onpartijdig, hij probeert de
découvrir la vérité waarheid te achterhalen
• Instruction terminée? • Onderzoek afgerond?
- il transmet le dossier au procureur du - hij bezorgt het dossier aan de
Roi procureur des Konings
• Le procureur du Roi propose • De procureur des Konings stelt de
l’orientation à donner au dossier verdere oriëntatie van het dossier voor
LES JURIDICTIONS D’INSTRUCTION DE ONDERZOEKSRECHTSCOLLEGES
• La chambre du conseil • De raadkamer
- confirme (= prolonge) le mandat - bevestigt (verlengd) het
d’arrêt <-> lève le mandat d’arrêt aanhoudingsbevel ↔ heft het
o = se prononce sur la aanhoudingsbevel op
nécessité de la détention o = oordeelt over de noodzaak
préventive van de voorlopige hechtenis
o dans les cinq jours o binnen vijf dagen
- statue sur les mérites de l’instruction - oordeelt over de gegrondheid van het
= onderzoek =
o rend une ordonnance de non- o doet een
lieu buitenvervolgingstelling (non-
o <-> renvoiedevant le tribunal lieu)
compétent o ↔ verwijst naar de bevoegde
tribunal correctionnel rechtbank:
correctionele rechtbank
hof van assisen, via de
kamer van
inbeschuldigingstelling
DOSSIER 3: LA PROCÉDURE PÉNALE ET LE JUGEMENT
LES PERSONNES IMPLIQUEES DANS LA PROCÉDURE PÉNALE
LES JUSTICIABLES
DE RECHTZOEKENDE, DE AAN HET RECHT
• La partie civile ~ la victime ONDERWORPENE
- la victime se constitue partie civile • De burgerlijke partij ~ het slachtoffer
o La victime demande la - het slachtoffer stelt zich burgerlijke partij
réparation du tort subi > o Het slachtoffer vraagt de
elle réclame des dommages vergoeding van de geleden
et intérêts à l’auteur de schade → het eist
l’infraction. schadevergoeding van de dader
o Elle a droit à la parole van het misdrijf
pendant le procès. o Het heeft spreekrecht tijdens het
• L’auteur présumé = le suspect proces
- La personne qui fait l’objet d’une • De vermoedelijke dader = de verdachte
poursuite pénale - De persoon tegen wie een
- Le juge d’instruction peut inculper strafrechtelijke vervolging wordt
l’auteur présumé (< indices ingesteld
sérieux de culpabilité) - De onderzoeksrechter kan de
l’inculpé: vermoedelijke dader in verdenking
o comparaît devant la cour stellen (bij ernstige aanwijzingen van
d’assises l’accusé schuld)
o comparaît devant un de inverdenkinggestelde:
tribunal pénal le prévenu o verschijnt voor het hof van
assisen de beschuldigde
LES ACTEURS DE LA JUSTICE DE ACTOREN VAN JUSTITIE
• Les magistrats du siège • De zittende magistratuur
- = la magistrature assise - = de zittende magistratuur
- = les juges - = de rechters
- Ils sont inamovibles - Zij zijn onafzetbaar
• Les magistrats du parquet • De staande magistratuur
- = la magistrature debout - = de staande magistratuur
- = le ministère public - = het openbaar ministerie
- l’intérêt de la société, réclamer - Vertegenwoordigen het belang van de
justice au nom de la société samenleving; zij vorderen rechtspraak in
- tribunal de première instance: naam van de maatschappij
procureur du Roi + substituts - Bij de rechtbank van eerste aanleg:
• Les avocats procureur des Konings + substituten
- rôle: • De advocaten
o informer le client (droits et - Rol:
obligations) o de cliënt informeren (rechten en
o essayer de régler les conflits plichten)
à l’amiable o proberen conflicten minnelijk op
o défendre le client te lossen
- indépendance + secret o de cliënt verdedigen
professionnel - Onafhankelijkheid + beroepsgeheim
• Le greffier • De griffier
- le greffe = secrétariat du juge - De griffie = het secretariaat van de
rechter
AUTRES ANDERE
• Les témoins • De getuigen
- auditionnés par le juge - worden gehoord door de rechter
- kunnen ten nadele of ten voordele van
iemand verklaren (een getuige legt een
verklaring af)
, - déposer contre ou en faveur de qqn (un témoin dépose)
• Les experts
- compétence professionnelle
- explications de nature technique ou scientifique, p.ex. un médecin légiste
• Le jury
- lors d’un procès d’assises
- le jury populaire: 12 citoyens tirés au sort = devoir citoyen
- récuser des jurés
- 12 jurés effectifs + jurés suppléants
EN RÉSUMÉ
LA PROCÉDURE PÉNALE
3 possibilités:
3 mogelijkheden:
1. La police
1. De politie
- fait un constat de sa propre
- maakt op eigen initiatief een
initiative
vaststelling
- en flagrant délit
- bij heterdaad
- surprend quelqu’un en flagrant délit
- betrapt iemand op heterdaad
- dresse un procès-verbal et le
- stelt een proces-verbaal op en bezorgt
transmet au parquet = elle défère le
dit aan het parket = zij leidt de
suspect au parquet
verdachte voor bij het parket
2. Quelqu’un dépose plainte à la police /
2. Iemand dient klacht in bij de politie / bij
auprès du procureur du Roi
de procureur des Konings
3. La victime d’une infraction se
3. Het slachtoffer van een misdrijf stelt zich
constitue partie civile auprès d’un
burgerlijke partij bij een
juge d’instruction
onderzoeksrechter
L’INFORMATION OPSPORINGSONDERZOEK
• Qui ? • Wie?
- Le procureur du Roi - de procureur des Konings
• Il peut mener l’enquête lui-même, en • Hij kan zelf het onderzoek voeren, in
collaboration avec la police samenwerking met de politie
= l’information = de informatie
- informatiedaden, bv. het verhoor of
de ondervraging van slachtoffers,
verdachten, getuigen
- de procureur des Konings onderzoekt
à charge (ten laste)
, - actes d’information, p.ex. l’interrogatoire ou l’audition des victimes, des suspects, des
témoins
- le procureur du Roi enquête à charge
• Possibilités:
- classer l’affaire sans suite = clôturer l’affaire
- proposer une médiation pénale
- citer le suspect devant le tribunal de police ou le tribunal correctionnel
- dans les affaires plus complexes / importantes: saisir un juge d’instruction de l’affaire
L’INSTRUCTION GERECHTERLIJK ONDERZOEK
• Qui? • Wie?
- Le juge d’instruction - de onderzoeksrechter
• Les actes d’instruction • Les actes d’instruction
- délivrer un mandat de perquisition / - een huiszoekingsbevel afleveren / een
perquisitionner chez qqn huiszoeking uitvoeren
- procédér à une écoute téléphonique - een telefoontap uitvoeren
- pratiquer une autopsie (< le médecin - een autopsie laten verrichten (door de
légiste) gerechtsarts)
- … - …
• Délivrer un mandat d’arrêt placer • Een aanhoudingsbevel afleveren
quelqu’un en détention préventive iemand in voorlopige hechtenis plaatsen
• Il cherche des preuves à charge et à • Hij zoekt bewijzen ten laste en ten
décharge il est impartial, il essaie de ontlaste hij is onpartijdig, hij probeert de
découvrir la vérité waarheid te achterhalen
• Instruction terminée? • Onderzoek afgerond?
- il transmet le dossier au procureur du - hij bezorgt het dossier aan de
Roi procureur des Konings
• Le procureur du Roi propose • De procureur des Konings stelt de
l’orientation à donner au dossier verdere oriëntatie van het dossier voor
LES JURIDICTIONS D’INSTRUCTION DE ONDERZOEKSRECHTSCOLLEGES
• La chambre du conseil • De raadkamer
- confirme (= prolonge) le mandat - bevestigt (verlengd) het
d’arrêt <-> lève le mandat d’arrêt aanhoudingsbevel ↔ heft het
o = se prononce sur la aanhoudingsbevel op
nécessité de la détention o = oordeelt over de noodzaak
préventive van de voorlopige hechtenis
o dans les cinq jours o binnen vijf dagen
- statue sur les mérites de l’instruction - oordeelt over de gegrondheid van het
= onderzoek =
o rend une ordonnance de non- o doet een
lieu buitenvervolgingstelling (non-
o <-> renvoiedevant le tribunal lieu)
compétent o ↔ verwijst naar de bevoegde
tribunal correctionnel rechtbank:
correctionele rechtbank
hof van assisen, via de
kamer van
inbeschuldigingstelling
