Biologische psychologie I samenvatting

Samenvatting
Biologische
Psychologie
1






Yasmine
Simons


Structuur
en
functies
van
de
cellen
van
het
zenuwstelsel


In
wat
kunnen
we
het
zenuwstelsel
onderverdelen?


• Centraal
zenuwstelsel
(CZS)

o Ales
wat
omsloten
is
door
schedel
&
ruggenmerg.

• Perifeer
zenuwstelsel
(PZS)

o Deel
ZS
buiten
hersenen
en
ruggenmerg,
inclusief
zenuwen
die
vastzitten
aan
hersenen
en

ruggenmerg.



Mototiek
van
het
lichaam:
info
van
CZS
naar
periferie
sturen.







Wat
zijn
ventrikels?


 Onderling
verbonden
kanalen,
systemen
gevuld
met
vloeistof.


Beschrijf
de
4
hersenkwabben?


 FRONTALE
kwab

o Spraak,
redeneren,
emoties,
controle
van
beweging

 PARIËTALE
kwabben

o Ontvangt
&
interpreteert
gewaarwordingen
zoals
tast,

temperatuur
en
pijn.

 OCCIPITALE
kwab

o Ontvangen
en
verwerken
visuele
input.

 TEMPORALE
kwab

o Betrokken
bij
het
begrijpen
van
gesproken
taal,
gehoor
&

geheugen.



Uit
wat
bestaat
de
witte
stof?



 Alle
verbindingsbanen.


Beschrijf
de
Diencephalon


 Bestaat
uit
Thalamus
en
Hypothalamus.

 Diencephalon
ligt
rostaal
van
hersenstam.



Thalamus
Hypothalamus

 Ontvangt
zenuwbanen
van
de
 Bevat
aantal
onderling
sterk
verbonden
kernen.

somatosensorische
en
motorische
systemen
in
 FUNCTIE:
hierin
worden
gedragingen
en

hersenen
&
ruggenmerg.
Bevat
verschillende
autonome
functies
geregeld
die
verband

zenuwkernen.
houden
met
homeostase
(in
stand
houden
van

 FUNCTIE:
overdracht
&
verwerking
van
inwendige
biologische
toestand)
en

sensorische
info
naar
respectieve
voortplanting.
Speelt
ook
belangrijke
rol
in



1


, hersengebieden
+
speelt
rol
in
bewuste
motivationeel
systeem.

gewaarwording
van
deze
info+
het
richten
van

de
aandacht.





Uit
wat
bestaat
de
hersenstam?


 Mesencephalon

 Pons

 Medulla
oblongata



Mesencephalon
Pons
Medulla
Oblongata

-­‐
De
neuronen
hiervan
vormen
-­‐
Bestaat
vooral
uit
witte
stof.

-­‐
Gaat
over
in
ruggenmerg.

belangrijke
verbindingen
met



verschillende
motorische
-­‐
VENTRALE
deel:
stuurt
-­‐
Bevat
stijgende
en
dalende
banen

hersensystemen
+
maakt
deel
uit
waarnemingsinfo
(over
die
ruggenmerg
en
hersenen

van
extrapiramidale
systeem
dat
bewegingen)
van
cerebrale
cortex
verbinden
+
verticale
uitwisseling

instaat
voor
motorische
naar
cerebellum.
van
info
verzorgen.

bewegingen.





-­‐
DORSALE
deel:
regulatie
van
-­‐
Bevat
kernen
die
instaan
voor

-­‐
Motoriek
wordt
gekoppeld
aan
ademhaling/smaak/slaap.
regulatie
van
sommige
vitale

visuele
en
auditieve
info.


functies
(bloeddruk,
ademhaling,

spijsvertering,
hartritme)





Uit
wat
bestaat
het
cerebellum?


 Sensorimotorische
coördinatie.

 Kleine
hersenen

 Bevat
grootst
aantal
neuronen
van
alle
hersendelen.

 FUNCTIE:
Betrokken
bij
motorische
coördinatie
+
krijgt
somatosensorische
input

(zintuiglijke
waarneming
betreffende
het
lichaam)
vanuit
ruggenmerg.

 Krijgt
motorische
info+
info
over
lichaamsevenwicht.

 Bepaalde
delen
staan
in
voor
instandhouden
van
lichaamsevenwicht,
terwijl
andere
de
contractie
van

spiergroepencoördineren
bij
houdingsverandering.


 Speelt
een
rol
bij
uitvoeren
van
aangeleerde
bewegingen,
zorgt
ervoor
dat
alle
bewegingen
gecontroleerd

&
gecoördineerd
verlopen.



Waar
dient
de
hersenstam
voor?


 Vitale
functies
=
regulatie
hartslag
bv.


Maak
de
vergelijking
tussen
witte
en
grijze
stof


Witte
stof
Grijze
stof

Uitlopers
van
neuronen
die
een
opwaartse
of
2
dorsale
en
2
ventrale
hoornen

neerwaartse
baan
doorheen
het
ruggenmerg
volgen.

DORSALE
hoornen:
hierin
bevinden
zich
sensoriële

neuronen
die
prikkels
vanuit
de
zintuigen
ontvangen.

VENTRALE
hoornen:
Bevatten
cellichamen
van

motorneuronen
die
de
spieren
in
het
lichaam

bezenuwen.












2


,Wat
zijn
de
functies
van
het
ruggenmerg?


 Onvtvangt
sensoriële
info
van
zintuigen
in
huid,
gewrichten,

spieren,
romp
en
ledematen.

 Krijgt
ook
sensoriële
input
van
heel
wat
inwendige
organen

waarvan
het
de
functie
controleert
+
bevat
motorneuronen

die
instaan
voor
vrijwillige
bewegingen
&
reflexen.

 Dorsolateraal
en
ventrolateraal
van
elk
ruggenmerg
segment
ontspringen
aan
beide
zijden
zenuwbundels,

de
dorsale
en
ventrale
wortels
die
samenkomen
in
de
spinale
zenuw.


Verklaar
het
perifere
zenuwstelsel?


 Bestaat
uit:

o Somatische
zenuwstelsel
(1)

o Autonome
perifere
zenuwstelsel
(2)

 Sympathische
zenuwstelsel

 Parasympathische
zenuwstelsel

 Enterische
zenuwstelsel


Beschrijf
het
somatische
zenuwstelsel
(1)
(willekeurige
zenuwstelsel)?


 Omvat
sensoriële
neuronen
die
huid,
dwarsgestreepte
spieren
en

gewrichten
bezenuwen.

 Zo
krijgt
het
centrale
zenuwstelsel
info
over
stand
van
spieren
en
ledematen,
perceptie
van
temperatuur
en

pijn
en
over
druk
en
aanraking
aan
lichaamsoppervlak.


 Ontlokt
vrijwillige
reacties.


Beschrijf
het
autonome
perifere
zenuwstelsel
(2)?


 Bezenuwt
de
exocriene
klieren,
ingewanden
en
gladde
spieren.

 Zelfcontrolerend.

 Reacties
die
het
autonome
zenuwstelsel
ontlokt
gebeuren
onwillekeurig
(hartslag,
temperatuurregeling)

 Dit
zenuwstelsel
is
er
op
gericht
het
bewaren
van
evenwicht
of
homeostase
binnen
het
interne

lichaamsmilieu
dmv
onvrijwillige
en
onbewuste
reacties.


 Onwillekeurig
zenuwstelsel.


Sympatisch
zenuwstelsel
Parasympathisch

zenuwstelsel
Enterisch

Reguleert
stressreacties
+
bereidt
Lichaam
tot
rust
en
opbouw
Neuronaal
netwerk
in
wanden
van

voor
op
actie.
aanzetten
+
inwendig
evenwicht
ingewanden
waardoor
er

Hartslag
verhoogd
+
bewaren.

onafhankelijk
van
het
het
centrale

ademfrequentie.

Hartritme
+
ademfrequentie
zenuwstelsel
spiercontracties
tot

vertragen

stand
komen.





Wat
zijn
de
verschillende
cellen
van
het
zenuwstelsel?


 Neuronen
(zenuwen)

o Diverse
morfologie
(vorm)
afhankelijk
van
plaats
in
ZS

 Steuncellen
(neuroglia)

o Zenuwen
onderhouden
en
steun
geven

o Structurele,
metabole
en
neurofysiologische
rol

o CZS:
10
neuroglia,
/1
zenuwcel











3


, Verklaar:
neuronen?


 Zenuwcellen.

 Vormen
de
morfologische
&
functionele
eenheden
van
het
zenuwstelsel.

 Kunnen
elektrische
impulsen
voortgeleiden
en
beschikken
over
het
vermogen
om
chemische
substanties
af

te
scheiden,
die
de
activiteit
van
andere
neuronen
beïnvloeden.


 Functie:
informatie
verwerken
en
versturen.


Uit
wat
bestaat
een
typische
neuron?


 Het
cellichaam
(soma)

 De
dentrieten

 Het
axon

 Presynaptische
zenuwuiteinden
(eindknop)


Beschrijf
het
soma?


 Cellichaam,
bevat
nucleus
(celkern)

 Onderdeel
van
neuron

 Is
het
metabolische
centrum
van
de
cel.

 Het
omvat
de
celkern,
waarin
de
genetische
info
is
opgeslagen
+
verscheidene
organellen
die
de
metabole

functies
van
de
cel
uitvoeren
+
waar
proteïnesynthese
plaats
vindt.


 In
cellichaam
van
neuron
treffen
we
specifieke
intracellulaire
structuren
aan
zoals
de
Nisslsubstantie,

neurofibrillen
en
pigmenten.


Wat
zijn
dentrieten?


 Takachtige
structuur
bevestigd
aan
soma.

 Ontvangt
info
van
andere
neuronen.

 Zijn
boomvormige
vertakte
uitlopers
van
het
cellichaam
die

prikkels
van
andere
zenuwcellen
ontvangen
en
naar
het

cellichaam
leiden.

 AFFERENTE
functie


Wat
is
het
axon?


 De
meeste
neuronen
hebben
maar
1
axon
=
een
uitloper
van
het
cellichaam
die
langer
en
dikker
is
dan
de

dentrieten
en
die
prikkels
vanuit
het
cellichaam
naar
andere
neuronen
leidt.


 EFFERENTE
functie.

 Signalen
(actiepotentialen)
worden
geïnitilaiseerd
aan
het
begin
van
het
axon,
de
axonheuvel.

 De
hersenen
ontvangen,
analyseren
en
geleiden
informatie
op
basis
van
actiepotentialen.

 Stuurt
info
van
soma
naar
eindknop.

 Onderdeel
van
neuron.


Wat
is
de
eindknop?


 Knop
aan
het
eind
van
een
axon.

 Vormt
een
verbinding
(synaps)
met
ander
neuron
op
dentriet
of
soma

 Stuurt
info
naar
neuron

 Eindknoppen
hebben
een
speciale
functie,
het
uit
scheiden
van
een
chemisch
signaal
(neurotransmitter)


 De
axonen
splitsen
zich
op
ter
hoogte
van
hun
eindpunt
in
fijne
vertakkingen
of
presynaptische

zenuwuiteinden.
Het
is
dankzij
deze
uiteinden
of
eindknoppen
dat
een
neuron
met
andere
neuronen
kan

communiceren.


 Via
input
zone
komt
er
info
binnen
in
het
neuron.

 INTEGRATIE
zone:
hierin
wordt
inkomende
info
verwerkt

 CONDUCTIE
zone:
staat
in
voor
geleiding
van
impulsen
doorheen
neuron
naar
uiteinden
axon.





4