Samenvatting Doelgroepen 2 | Karel de Grote | 2026/27

DEEL 1: Niet-begeleiden minderjarigen

1. Omschrijving

1.1 Veel gebruikte terminologie

Verschillende termen naargelang:

- Juridische status
- Herkomst jongeren
- Instantie die ermee werkt

Als PGO  kritisch kijken op hedendaagse hantering termen

Niet-begeleid staat voor

 Ontbreken van ouders/wettelijke voogd
 Jongeren die reizen met familielid ook niet-begeleid beschouwd

Belangrijkste termen in België:

- Niet-begeleide minderjarige vreemdeling (NBMV) / niet-
begeleide minderjarige vluchteling
 Meest gebruikte term in België
 Volgens Belgische Dienst Voogdij
 Persoon jonger dan 18
 Afkomst: land buiten Europese Economische Ruimte (EER)
 Zonder ouder/wettelijk voogd in België verblijft
 Asiel aangevraagd of zonder geldig verblijfstitel
 Juridische ingebed
- Niet-begeleide minderjarige (NBM)
 ‘Vreemdeling’ bewust weggelaten
 Benadrukt kind-zijn + ontwikkelingsnoden jongere
 Niet herkomst of verblijfsstatus
 VN-Kinderrechtenverdrag
 Pleiten voor focus op beschermen jongere als persoon
 Niet focus op juridische categorie
 Andere termen
 Niet-begeleide buitenlandse minderjarige (NBBM)
 De alleenstaande minderjarige asielzoeker (AMA)
- Niet-begeleide Europese minderjarigen
 Jongeren onder 18  afkomstig van andere EER-lidstaat
 Vallen buiten standaardprocedures
 Kunnen soms wel voogd worden toegewezen
 Vaak geen recht op internationale bescherming/opvang
(uitzonderingen)

,1.1.4 Procedure betreffende het verzoek om internationale
bescherming

Termen verwijzen naar juridische statussen

Onderscheid belangrijk want:

- Weten welk rechtssysteem voor wie is
- Welke rechten en plichten gelden
- Welke vorm van opvang geboden wordt

Verzoeker om internationale bescherming:

Vraagt bescherming in België aan (volwassene/minderjarige)

Verzoek tot:

- Erkenning als vluchteling
 Voldoet aan definitie Vluchtelingenconventie van Genève
 = ontstond na WOII (1951), ter bescherming van iedereen die
net zoals velen in Westen in situatie als vluchteling zaten
 Status:
 Erkend juridisch statuur  voldoet aan EU-richtlijnen
 Criteria
 Vrees voor vervolging
 Meer persoonlijk/individueel gegrond
 Bv. op de vlucht door geaardheid, nationaliteit, religie…
 Bv. iemand die wordt vervolgd om zijn politieke mening in een
dictatuur. Bij de erkenning als vluchteling heeft de persoon een
toegang tot verblijf die ruimer is dan die van de subsidiair
beschermde. Dit is een erkenning voor 5 jaar (eerste verzoek),
wat ook hernieuwbaar is en mensen in realiteit langer erkend
worden
- Subsidiair beschermde
 Krijgt internationale bescherming
 Niet erkend als vluchteling volgens Vluchtelingenconventie van
Genève
 Aanvraag onderzocht door CGVS
 Status:
 Erkend juridisch statuut  voldoet aan EU-richtlijnen
 Criteria
 Risico op schade lopen bv. doodstraf, ernstige bedreiging
 Meer algemeen gericht, minder op persoon
 Groot risico op terugkeer
 Bv. een burger uit een oorlogsgebied zoals Syrië, zonder
persoonlijk vervolgingsverhaal, maar die wel gevaar ondervindt
bij terugkeer omwille van het geweld dat nog aanwezig is. Deze

, persoon krijgt een meer beperkte bescherming dat binnen het
statuut als vluchteling. Zij ontvangen een verblijfsrecht van 1 jaar
(Eerste verzoek) in België dat verlengbaar is.

Verzoek op basis van Conventie van Genève (Europees recht)

 Tijdens procedure aangeduid als ‘verzoeker’ tot beslissing

Hoe verzoeker wordt genoemd  afhankelijk van aard aanvraag

 Criteria binnen definitie Vluchtelingenconventie van Genève
= soort risico + aard van gevaar

Afhankelijk van beslissing:

 Andere verblijfsrecht
 Andere voorwaarden voor gezinshereniging

Commissariaat Generaal voor vluchtelingen en Staatlozen (CGVS) 
onderzoekt aanvraag + maakt beslissing

Erkenning tot vluchteling of subsidiair beschermde

 NBM recht op beperkt verblijfsrecht in België

CGVS kan verzoek weigeren:

- Ongeloofwaardigheid van verklaringen
- Vrees voor vervolging ongegrond
- Bescherming in land van herkomst
- Intern vluchtalternatief in land van herkomst
- Geen risico op ernstige schade

Na weigering in beroep gaan  Raad Voor
Vreemdelingenbetwistingen (RvV)

 Tegen negatieve beslissingen CGVS

RvV kan beslissing:

- Bevestigen
- Hervormen
- Vernietigen

Verzoeker verschillende fase doorlopen  = asielprocedure (procedure
betreffende het verzoek om internationale bescherming)

NBM hoeft geen verzoeker te zijn

 Sommige hopen op andere verblijfsregeling
Bv. gezinshereniging  als broer, zus, ouder al aanwezig is

, Bv. humanitaire regularisatie  uitzonderlijk, gunst zonder vaste
criteria

NBM kan dus:

- Verzoeker zijn
 Heb je verschillende rechten
Bv. opvang via Fedasil, onderwijs, medische zorg, voogd
toegewezen, als kind recht op bescherming (vloeit door uit
mensenrechten + rechten van het kind)
- Geen verzoeker zijn
 Recht op: voogdij, opvang, begeleiding
Bv. humanitaire of medische regularisatie
 Geen verzoek voor bescherming  verblijft wel in België (ook
rechten)
- Zonder wettig verblijf
 Uitzonderlijk, mislukte procedure, verdwijning

1.1.5 Beschermingsplicht in België

Wettelijk verplicht NBM beschermen + opvangen (=
beschermingsplicht)

 Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind (IVRK)

Dienst Voogdij:

- Automatisch geactiveerd als NBM wordt gesignaleerd
- Jongeren opgevangen in Observatie- en orientatiecentrum (OOC)
- Nadien voogd aangsteld (wettelijk vertegenwoordiger)  jongere
geheroriënteerd + opgevangen in Fedasil-netwerk of andere
opvangvormen bv. pleegzorg
- Ook geen verzoek tot bescherming  rechten zolang minderjarig
 Meestal voogd samen met jongere zoeken naar verblijfopties

Jongere ouder dan 15

 Voorbereid op vrijheid en autonomie
Bv. via OCMW, Lokaal Opvang Initiatief (LOI)

Beschermingsplicht  benadrukt eerst kwetsbare situatie, nadien
migranten

PGO  recht op zorg en begeleiding ongeacht verblijfsstatus

1.1.6 Leeftijdsgrens: minderjarigheid en meerderjarigheid

Volgens VN-Kinderrechtenverdrag  minderjarig tot 18

Doet NBM-verzoek  Dienst Voogdij kijkt of jongere minderjarig is