BESTUURSRECHT
LES1:13/2
Publiekrecht Privaatrecht
Organisatie en optreden van de OH Organisatie van relaties tussen leden van
de samenleving
Verhouding burgers en OH Onderlinge verhoudingen tussen alle
personen
Bestuursrecht, grondwettelijk recht, Contractenrecht,
fiscaal recht, strafrecht, gerechtelijk goederenrecht,
recht aansprakelijkheidsrecht
Slide: opbouw onderdeel bestuursrecht = p genoteerd zijn de verplichte leerstof
Intercommuntaire
DEEL I.I: publiekrecht in perspectief
H1: HET BESTUUR: Basisbegrippen en centrale thema’s
1. Begrippen en evolutie van her bestuur
Staatstructuur: Trias Ploitica (Montesquieu) = SDM (machtsmisbruik tegengaan, want
macht mag niet in 1 hand verenigd zijn, anders tirannie)
WM (opstellen van algemene regels)
UM (regels te doen naleven) geen absolute scheiding, maar checks and
balances
RM (beslechten van geschillen)
= horizontale machtsverdeling = de verschillende taken en bevoegdheden van de OH
kunnen binnen één en hetzelfde OHsverband aan verschillende ambten of organen worden
toebedeeld
Bestuur = organen en instellingen van de
UM Maar deze omschrijving schiet te kort:
- Ook lokale besturen (met lokale autonomie) vallen ook onder bestuursbegrip
- Meer dan enkel ‘uitvoerende’ taken:
Nemen ook beslissingen met een materiële wetgevende inhoud
materiële wet = algemeen bindende rechtsnormen die door bevoegde OH
uitgevaardigd worden
dus besturen nemen ook reglementen en
verordeningen aan bv. politiereglement, park
reglement
bestuurlijke rechtscolleges oefenen een rechtsprekende functie uit en zijn
geen besturen bv. Raad van State, hoort bij UM toch is het wel een rechter in
eigenlijke zin van het woord
, Ook WM en RM nemen bestuurlijke beslissingen
bv. gunning OHsopdracht, aanwerving personeel, parlement besteld pc voor
personeel
,Bureaucratiemodel van Max Weber (1864-1920)
Gaf aan hoe een moderne bureaucratie zou moeten werken:
o primaat van de politiek: administratie ten dienste van de politiek
o niet ambtenaar maar minister moet zich in parlement verantwoorden
o administratie voert instructies uit als willoze machine
o onderworpen aan formele regels en procedures (geen vriendjespolitiek)
o gekenmerkt door een depersonalisering van onderlinge verhoudingen
o een strikte hiërarchie (ieder zijn eigen takenpakket)
MAAR kritiek: risico van bureaucratie: te stikt, te veel procedures, duur, niet
flexibel, gebruiksonvriendelijk, struisvogelpolitiek (verantwoordelijkheid
doorschuiven), …
Veelzijdige behoeftes van onze moderne samenleving
Ontwikkeling van onze OH
vandaag verwachten we dat OH snel inspeelt op de noden van de dag +
gebruiksvriendelijkheid
Evolutie bestuur 20ste E : Overheidsapparaat vandaag is steeds verder
uitgebouwd, in meest uiteenlopende aangelegenheden/domeinen
= heeft veel opdrachten + we verwachten er ook veel van
bv. Openbaar vervoer, gezondheidszorg, burgerlijke stand, sociale zekerheid,
cultuur, radio en televisie, onderwijs,
Opkomst van nieuwe organisatievormen en werkmethodes:
o modernisering naar het beeld van het private ondernemerschap
o Verzelfstandiging door beroep te doen op gespecialiseerde diensten en
instellingen, want centrale niveau van OH kan niet alles zelf doen. (zie hierna:
functionele decentralisatie)
= Verzelfstandige besturen = experten in de materie die dan de bevoegdheden
en min of meer de autoriteit
bv. nmbs, proximus, bpost, … kerntakendebat en privatisering van
overheidstaken
o kerntakendebat (welke fundamentele dingen moet de OH nog zelf doen en
welke kunnen we afgeven) en privatisering van overheidstaken
evolueren naar een regulerende OH die stuurt in de richtingen en niet meer
alles zelf doet, maar dat zorgt dan weer voor meer regelgeving om er zorg
voor te dragen dat het algemeen belang gewaarborgd wordt
Resultaat ontwikkelingen: uiterste complexe organisatievorm met verschillende
, bestuursniveaus, waarbinnen telkens een centraal en hiërarchisch georganiseerde
administratie bestaat naast daarvan afhankelijke bestuursorganen en ondernemingen
LES1:13/2
Publiekrecht Privaatrecht
Organisatie en optreden van de OH Organisatie van relaties tussen leden van
de samenleving
Verhouding burgers en OH Onderlinge verhoudingen tussen alle
personen
Bestuursrecht, grondwettelijk recht, Contractenrecht,
fiscaal recht, strafrecht, gerechtelijk goederenrecht,
recht aansprakelijkheidsrecht
Slide: opbouw onderdeel bestuursrecht = p genoteerd zijn de verplichte leerstof
Intercommuntaire
DEEL I.I: publiekrecht in perspectief
H1: HET BESTUUR: Basisbegrippen en centrale thema’s
1. Begrippen en evolutie van her bestuur
Staatstructuur: Trias Ploitica (Montesquieu) = SDM (machtsmisbruik tegengaan, want
macht mag niet in 1 hand verenigd zijn, anders tirannie)
WM (opstellen van algemene regels)
UM (regels te doen naleven) geen absolute scheiding, maar checks and
balances
RM (beslechten van geschillen)
= horizontale machtsverdeling = de verschillende taken en bevoegdheden van de OH
kunnen binnen één en hetzelfde OHsverband aan verschillende ambten of organen worden
toebedeeld
Bestuur = organen en instellingen van de
UM Maar deze omschrijving schiet te kort:
- Ook lokale besturen (met lokale autonomie) vallen ook onder bestuursbegrip
- Meer dan enkel ‘uitvoerende’ taken:
Nemen ook beslissingen met een materiële wetgevende inhoud
materiële wet = algemeen bindende rechtsnormen die door bevoegde OH
uitgevaardigd worden
dus besturen nemen ook reglementen en
verordeningen aan bv. politiereglement, park
reglement
bestuurlijke rechtscolleges oefenen een rechtsprekende functie uit en zijn
geen besturen bv. Raad van State, hoort bij UM toch is het wel een rechter in
eigenlijke zin van het woord
, Ook WM en RM nemen bestuurlijke beslissingen
bv. gunning OHsopdracht, aanwerving personeel, parlement besteld pc voor
personeel
,Bureaucratiemodel van Max Weber (1864-1920)
Gaf aan hoe een moderne bureaucratie zou moeten werken:
o primaat van de politiek: administratie ten dienste van de politiek
o niet ambtenaar maar minister moet zich in parlement verantwoorden
o administratie voert instructies uit als willoze machine
o onderworpen aan formele regels en procedures (geen vriendjespolitiek)
o gekenmerkt door een depersonalisering van onderlinge verhoudingen
o een strikte hiërarchie (ieder zijn eigen takenpakket)
MAAR kritiek: risico van bureaucratie: te stikt, te veel procedures, duur, niet
flexibel, gebruiksonvriendelijk, struisvogelpolitiek (verantwoordelijkheid
doorschuiven), …
Veelzijdige behoeftes van onze moderne samenleving
Ontwikkeling van onze OH
vandaag verwachten we dat OH snel inspeelt op de noden van de dag +
gebruiksvriendelijkheid
Evolutie bestuur 20ste E : Overheidsapparaat vandaag is steeds verder
uitgebouwd, in meest uiteenlopende aangelegenheden/domeinen
= heeft veel opdrachten + we verwachten er ook veel van
bv. Openbaar vervoer, gezondheidszorg, burgerlijke stand, sociale zekerheid,
cultuur, radio en televisie, onderwijs,
Opkomst van nieuwe organisatievormen en werkmethodes:
o modernisering naar het beeld van het private ondernemerschap
o Verzelfstandiging door beroep te doen op gespecialiseerde diensten en
instellingen, want centrale niveau van OH kan niet alles zelf doen. (zie hierna:
functionele decentralisatie)
= Verzelfstandige besturen = experten in de materie die dan de bevoegdheden
en min of meer de autoriteit
bv. nmbs, proximus, bpost, … kerntakendebat en privatisering van
overheidstaken
o kerntakendebat (welke fundamentele dingen moet de OH nog zelf doen en
welke kunnen we afgeven) en privatisering van overheidstaken
evolueren naar een regulerende OH die stuurt in de richtingen en niet meer
alles zelf doet, maar dat zorgt dan weer voor meer regelgeving om er zorg
voor te dragen dat het algemeen belang gewaarborgd wordt
Resultaat ontwikkelingen: uiterste complexe organisatievorm met verschillende
, bestuursniveaus, waarbinnen telkens een centraal en hiërarchisch georganiseerde
administratie bestaat naast daarvan afhankelijke bestuursorganen en ondernemingen
