Samenvatting macro-economie (BACH1 SEM2)
Contents
Topic 13: Economische kringloop ............................................................................. 4
13.1 Case .......................................................................................................... 4
13.2 Theorie ...................................................................................................... 4
13.2.1 Eenvoudige economische kringloop .......................................................... 4
13.2.2 De gesloten economie met overheid ......................................................... 5
13.2.3 De open economie met overheid .............................................................. 5
13.3 Toepassing ................................................................................................. 6
Topic 14: Toegevoegde waarde ............................................................................... 6
14.1 Case .......................................................................................................... 6
14.2 Theorie ...................................................................................................... 6
14.2.1 Toegevoegde waarde.............................................................................. 6
14.2.2 Inkomen, bestedingen en toegevoegde waarde ......................................... 7
14.2.3 BBP ...................................................................................................... 8
14.3 Toepassing ................................................................................................. 9
Topic 15: Economische conjunctuur ......................................................................... 9
15.1 Case .......................................................................................................... 9
15.2 Theorie ...................................................................................................... 9
15.2.1 Conjunctuur .......................................................................................... 9
15.2.2 Economische groei ................................................................................10
15.2.3 Een kritische blik op economische groei ...................................................10
15.3 Toepassing ................................................................................................11
Topic 16: Macro-economisch evenwicht ...................................................................11
16.1 Case .........................................................................................................11
16.2 Theorie .....................................................................................................11
16.2.1 Inleiding ..............................................................................................11
16.2.2 Aggregatieve vraag ...............................................................................11
16.2.3 Aggregatieve aanbod .............................................................................12
16.2.4 Macro-economisch evenwicht .................................................................13
16.3 Toepassing ................................................................................................13
Topic 17: Vraag- en aanbodschokken ......................................................................14
17.1 Case .........................................................................................................14
17.2 Theorie .....................................................................................................14
17.2.1 Vraag- en aanbodschokken: inleiding ......................................................14
17.2.2 Vraagschokken .....................................................................................14
17.2.3 Aanbodschokken ...................................................................................15
17.3 Toepassing ................................................................................................15
1
,Samenvatting macro-economie (BACH1 SEM2)
Topic 18: Consumeren, sparen en investeren ...........................................................16
18.1 Case .........................................................................................................16
18.2 Theorie .....................................................................................................16
18.2.1 Gesloten economie zonder overheid ........................................................16
18.2.2 Consumeren en sparen ..........................................................................16
18.2.3 Investeren ...........................................................................................17
18.2.4 Macro-economisch evenwicht .................................................................18
18.2.5 Multiplicatoren ......................................................................................18
18.3 Toepassing ................................................................................................18
Topic 19: Budgettaire politiek ................................................................................18
19.1 Case .........................................................................................................18
19.2 Theorie .....................................................................................................18
19.2.1 Gesloten economie met overheid ............................................................18
19.2.2 Uitgaven van de overheid ......................................................................19
19.2.3 Belastingen ..........................................................................................19
19.2.4 Macro-economisch evenwicht .................................................................19
19.2.5 Multiplicators ........................................................................................20
19.2.6 Budgettaire politiek ...............................................................................20
19.3 Toepassing ................................................................................................21
Topic 20: Geld .....................................................................................................21
20.1 Case .........................................................................................................21
20.2 Theorie .....................................................................................................21
20.2.1 Functies van geld ..................................................................................21
20.2.2 De hoeveelheid van geld en de geldcreatie ...............................................22
20.2.3 Geldvraag ............................................................................................23
20.2.4 Het geldmarktevenwicht ........................................................................24
20.3 Toepassing ................................................................................................24
Topic 21: Monetaire economie ................................................................................24
21.1 Case .........................................................................................................24
21.2 Theorie .....................................................................................................24
21.2.1 Inleiding ..............................................................................................24
21.2.2 Geldmarktevenwicht en de intrestvoet .....................................................25
21.2.3 Monetaire politiek .................................................................................25
21.2.4 Combinatie budgettaire en monetaire politiek ...........................................26
21.3 Toepassing ................................................................................................26
2
,Samenvatting macro-economie (BACH1 SEM2)
Topic 22: Arbeidsmarkt .........................................................................................27
22.1 Case .........................................................................................................27
22.2 Theorie .....................................................................................................27
22.2.1 Inleiding ..............................................................................................27
22.2.2 Arbeidsmarkt: begrippen en definities .....................................................27
22.2.3 Vraag en aanbod op de arbeidsmarkt ......................................................28
22.2.4 Werkeloosheid ......................................................................................29
22.3 Toepassing ................................................................................................29
Topic 23: Inflatie ..................................................................................................30
23.1 Case .........................................................................................................30
23.2 Theorie .....................................................................................................30
23.2.1 Inleiding ..............................................................................................30
23.2.2 Gevolgen van inflatie .............................................................................30
23.2.3 Consumptieprijsindex (CPI) ....................................................................31
23.2.4 Oorzaken inflatie...................................................................................31
23.2.5 Invloed van de overheid op de inflatie .....................................................31
23.3 Toepassing ................................................................................................32
3
, Samenvatting macro-economie (BACH1 SEM2)
Topic 13: Economische kringloop
13.1 Case
Het einde van jaar voorbij en tijd voor jaarlijkse vergadering waarin resultaten van
boekjaar bekijken:
• Personeelskosten grootste deel van onze kostenstructuur
• We deden extra investeringen in machines om onze productie te laten stijgen en
gingen daarvoor een lening aan
• We willen minder afhankelijk worden van prijs van peren → eigen boomgaard
• Belastingen die we betalen aan overheid ook grote kost
• We gaan onze lege flessen vanaf nu importeren om kosten te besparen
• Onze verkoop in buitenland is aan het stijgen
13.2 Theorie
13.2.1 Eenvoudige economische kringloop
Gezinnen en bedrijven
• Reële stromen:
o Productiefactoren (F)
(= middelen die ingezet worden door producent voor
productie.)
Bestaan uit arbeid, natuur en kapitaal. En beschikbaar gesteld
door gezinnen.
o Productie (P)
In ruil voor goed of dienst (C) staat gezin deel van inkomen af aan bedrijf. Ze
betalen dus een prijs voor productie (P).
• Geldstromen:
o Factorvergoedingen (Y)
De gezinnen leveren productiefactoren (arbeid) aan bedrijven en krijgen
hiervoor vergoeding terug (factorvergoeding).
o Consumptie (C)
Gezinnen kopen producten en dienstan aan bij bedrijven.
In dit ecosysteem kan niets ontsnappen, kan dus niks naar buiten en niks naar
binnen.
Gele pijlen zijn goederenstromen en rode pijlen zijn geldstromen.
Financiële instellingen
• Sparen (S)
Geld dat gezin overhoudt op einde van maand, dit gaan ze sparen bij FI. Ter
compensatie betaalt bank spaarrente. Zo geldstroom (S) in beide richtingen.
• Investeren (I)
Bank gebruikt geld van gezinnen om te investeren (I) in bedrijven in vorm van
leningen. Bedrijven betalen hierop intrest. Zo geldstroom (I) in beide richtingen.
In economie dus 2 stromen:
• Reële stroom: P en F → producten/diensten en productiefactoren
• Geldstroom: enkel geld gewisseld
4
Contents
Topic 13: Economische kringloop ............................................................................. 4
13.1 Case .......................................................................................................... 4
13.2 Theorie ...................................................................................................... 4
13.2.1 Eenvoudige economische kringloop .......................................................... 4
13.2.2 De gesloten economie met overheid ......................................................... 5
13.2.3 De open economie met overheid .............................................................. 5
13.3 Toepassing ................................................................................................. 6
Topic 14: Toegevoegde waarde ............................................................................... 6
14.1 Case .......................................................................................................... 6
14.2 Theorie ...................................................................................................... 6
14.2.1 Toegevoegde waarde.............................................................................. 6
14.2.2 Inkomen, bestedingen en toegevoegde waarde ......................................... 7
14.2.3 BBP ...................................................................................................... 8
14.3 Toepassing ................................................................................................. 9
Topic 15: Economische conjunctuur ......................................................................... 9
15.1 Case .......................................................................................................... 9
15.2 Theorie ...................................................................................................... 9
15.2.1 Conjunctuur .......................................................................................... 9
15.2.2 Economische groei ................................................................................10
15.2.3 Een kritische blik op economische groei ...................................................10
15.3 Toepassing ................................................................................................11
Topic 16: Macro-economisch evenwicht ...................................................................11
16.1 Case .........................................................................................................11
16.2 Theorie .....................................................................................................11
16.2.1 Inleiding ..............................................................................................11
16.2.2 Aggregatieve vraag ...............................................................................11
16.2.3 Aggregatieve aanbod .............................................................................12
16.2.4 Macro-economisch evenwicht .................................................................13
16.3 Toepassing ................................................................................................13
Topic 17: Vraag- en aanbodschokken ......................................................................14
17.1 Case .........................................................................................................14
17.2 Theorie .....................................................................................................14
17.2.1 Vraag- en aanbodschokken: inleiding ......................................................14
17.2.2 Vraagschokken .....................................................................................14
17.2.3 Aanbodschokken ...................................................................................15
17.3 Toepassing ................................................................................................15
1
,Samenvatting macro-economie (BACH1 SEM2)
Topic 18: Consumeren, sparen en investeren ...........................................................16
18.1 Case .........................................................................................................16
18.2 Theorie .....................................................................................................16
18.2.1 Gesloten economie zonder overheid ........................................................16
18.2.2 Consumeren en sparen ..........................................................................16
18.2.3 Investeren ...........................................................................................17
18.2.4 Macro-economisch evenwicht .................................................................18
18.2.5 Multiplicatoren ......................................................................................18
18.3 Toepassing ................................................................................................18
Topic 19: Budgettaire politiek ................................................................................18
19.1 Case .........................................................................................................18
19.2 Theorie .....................................................................................................18
19.2.1 Gesloten economie met overheid ............................................................18
19.2.2 Uitgaven van de overheid ......................................................................19
19.2.3 Belastingen ..........................................................................................19
19.2.4 Macro-economisch evenwicht .................................................................19
19.2.5 Multiplicators ........................................................................................20
19.2.6 Budgettaire politiek ...............................................................................20
19.3 Toepassing ................................................................................................21
Topic 20: Geld .....................................................................................................21
20.1 Case .........................................................................................................21
20.2 Theorie .....................................................................................................21
20.2.1 Functies van geld ..................................................................................21
20.2.2 De hoeveelheid van geld en de geldcreatie ...............................................22
20.2.3 Geldvraag ............................................................................................23
20.2.4 Het geldmarktevenwicht ........................................................................24
20.3 Toepassing ................................................................................................24
Topic 21: Monetaire economie ................................................................................24
21.1 Case .........................................................................................................24
21.2 Theorie .....................................................................................................24
21.2.1 Inleiding ..............................................................................................24
21.2.2 Geldmarktevenwicht en de intrestvoet .....................................................25
21.2.3 Monetaire politiek .................................................................................25
21.2.4 Combinatie budgettaire en monetaire politiek ...........................................26
21.3 Toepassing ................................................................................................26
2
,Samenvatting macro-economie (BACH1 SEM2)
Topic 22: Arbeidsmarkt .........................................................................................27
22.1 Case .........................................................................................................27
22.2 Theorie .....................................................................................................27
22.2.1 Inleiding ..............................................................................................27
22.2.2 Arbeidsmarkt: begrippen en definities .....................................................27
22.2.3 Vraag en aanbod op de arbeidsmarkt ......................................................28
22.2.4 Werkeloosheid ......................................................................................29
22.3 Toepassing ................................................................................................29
Topic 23: Inflatie ..................................................................................................30
23.1 Case .........................................................................................................30
23.2 Theorie .....................................................................................................30
23.2.1 Inleiding ..............................................................................................30
23.2.2 Gevolgen van inflatie .............................................................................30
23.2.3 Consumptieprijsindex (CPI) ....................................................................31
23.2.4 Oorzaken inflatie...................................................................................31
23.2.5 Invloed van de overheid op de inflatie .....................................................31
23.3 Toepassing ................................................................................................32
3
, Samenvatting macro-economie (BACH1 SEM2)
Topic 13: Economische kringloop
13.1 Case
Het einde van jaar voorbij en tijd voor jaarlijkse vergadering waarin resultaten van
boekjaar bekijken:
• Personeelskosten grootste deel van onze kostenstructuur
• We deden extra investeringen in machines om onze productie te laten stijgen en
gingen daarvoor een lening aan
• We willen minder afhankelijk worden van prijs van peren → eigen boomgaard
• Belastingen die we betalen aan overheid ook grote kost
• We gaan onze lege flessen vanaf nu importeren om kosten te besparen
• Onze verkoop in buitenland is aan het stijgen
13.2 Theorie
13.2.1 Eenvoudige economische kringloop
Gezinnen en bedrijven
• Reële stromen:
o Productiefactoren (F)
(= middelen die ingezet worden door producent voor
productie.)
Bestaan uit arbeid, natuur en kapitaal. En beschikbaar gesteld
door gezinnen.
o Productie (P)
In ruil voor goed of dienst (C) staat gezin deel van inkomen af aan bedrijf. Ze
betalen dus een prijs voor productie (P).
• Geldstromen:
o Factorvergoedingen (Y)
De gezinnen leveren productiefactoren (arbeid) aan bedrijven en krijgen
hiervoor vergoeding terug (factorvergoeding).
o Consumptie (C)
Gezinnen kopen producten en dienstan aan bij bedrijven.
In dit ecosysteem kan niets ontsnappen, kan dus niks naar buiten en niks naar
binnen.
Gele pijlen zijn goederenstromen en rode pijlen zijn geldstromen.
Financiële instellingen
• Sparen (S)
Geld dat gezin overhoudt op einde van maand, dit gaan ze sparen bij FI. Ter
compensatie betaalt bank spaarrente. Zo geldstroom (S) in beide richtingen.
• Investeren (I)
Bank gebruikt geld van gezinnen om te investeren (I) in bedrijven in vorm van
leningen. Bedrijven betalen hierop intrest. Zo geldstroom (I) in beide richtingen.
In economie dus 2 stromen:
• Reële stroom: P en F → producten/diensten en productiefactoren
• Geldstroom: enkel geld gewisseld
4
