Les 12 : infectieziekten
INHOUD
- Definitie van infecties
- Oorzaak van infecties
• Koch postulaat
• Transmissie
- Pathogenen
• Bacterien
• Virussen
• Schimmels
• Parasieten
• Prionen
- Diagnose
- behandeling
• definitie van infectie
menselijk lichaan en micro-organismen
• Het menselijk lichaam is een ecosysteem met bacteriën,
archea, schimmels, protis, virussen.
• Menselijk lichaam: symbiose tussen menselijke cellen en
micro-organismen.
Micro-organismen
=microscopisch kleine levende wezens die met het blote oog niet zichtbaar zijn.
• Bacteriën, Virussen, Schimmels, Protozoa, Archaea
• Commensalen vs pathogenen
Micro-organismen : commensalen
= micro-organismen die op of in het lichaam leven zonder schade te veroorzaken.
• Ze maken deel uit van de normale microbiota (ook wel de normale flora
genoemd).
• Huid, darmen, mond, keel, vagina
, • Voordelen:
• Concurrentie met pathogenen en voorkomen infecties.
• Helpen bij de vertering van voedsel.
• Productie van vitamines (zoals vitamine K in de darm).
• Ondersteunen het immuunsysteem
• In normale omstandigheden zijn commensalen onschadelijk, maar ze kunnen
opportunistische infecties veroorzaken als:
• Het immuunsysteem verzwakt is (bijv. door ziekte of medicatie).
• Ze op de verkeerde plaats in het lichaam terechtkomen (bijv. darmbacteriën in
de blaas → blaasontsteking).
• De balans in de microbiota verstoord raakt (bijv. na antibioticagebruik →
schimmelinfecties).
Interactie mens/micro-organismen
Micro-organismen : pathogenen
= Micro-organismen die ziektes kunnen veroorzaken
• Ze dringen het lichaam binnen, vermenigvuldigen zich en verstoren normale
lichaamsfuncties.
,Infectie
• = het invasie van weefsels door
ziekteverwekkers, hun
vermenigvuldiging en de reactie
van gastheerweefsels op de
ziekteverwekker en de toxines die
ze produceren.
Infectieziekten
- veroorzaakt door micro-organismen zoals bacteriën, virussen,
schimmels en parasieten.
- verspreiden via direct contact, lucht, water, voedsel of insecten.
Uitgebreidheid van een infectie
- Lokale infectie
- Systemische infectie
• Bacteriëmie
• Viremie
• Toxdemie
, • Belang van infecties in de gezondheidszorg : epidemiologie
Belang van infectieziekten
- Impact op mortaliteit
• Infectieziekten kunnen zich snel verspreiden en epidemieën of pandemieën
veroorzaken (bvb. COVID-19, griep, ebola)
• Gezondheidszorgsystemen kunnen
overbelast raken tijdens grote
uitbraken.
• Toename mortaliteit en morbiditeit.
• Ze kunnen ernstige complicaties
veroorzaken, vooral bij kwetsbare
groepen zoals ouderen, jonge
kinderen en mensen met een
verzwakt immuunsysteem.
• Antibioticaresistentie maakt sommige infecties steeds moeilijker te
behandelen.
Wat veroorzaakt een infectie? Wat is het verband tussen ziekteverwekker
en ziekte?
- Koch’s postulaten zijn 4 criteria die worden gebruikt om te bepalen of
een specifiek micro-organisme een bepaalde ziekte veroorzaakt
1. De pathogeen moet worden gevonden bij alle patiënten die aan de
desbetreffende infectieziekte lijden, maar niet bij gezonden.
2. De pathogeen moet uit materiaal van de patiënt geïsoleerd kunnen worden
en buiten het lichaam in gekweekt kunnen worden.
3. Het geïsoleerde microorganisme moet bij enting in een andere patiënt of
gevoelige diersoort aanleiding geven tot karakteristieke ziekteverschijnselen.
INHOUD
- Definitie van infecties
- Oorzaak van infecties
• Koch postulaat
• Transmissie
- Pathogenen
• Bacterien
• Virussen
• Schimmels
• Parasieten
• Prionen
- Diagnose
- behandeling
• definitie van infectie
menselijk lichaan en micro-organismen
• Het menselijk lichaam is een ecosysteem met bacteriën,
archea, schimmels, protis, virussen.
• Menselijk lichaam: symbiose tussen menselijke cellen en
micro-organismen.
Micro-organismen
=microscopisch kleine levende wezens die met het blote oog niet zichtbaar zijn.
• Bacteriën, Virussen, Schimmels, Protozoa, Archaea
• Commensalen vs pathogenen
Micro-organismen : commensalen
= micro-organismen die op of in het lichaam leven zonder schade te veroorzaken.
• Ze maken deel uit van de normale microbiota (ook wel de normale flora
genoemd).
• Huid, darmen, mond, keel, vagina
, • Voordelen:
• Concurrentie met pathogenen en voorkomen infecties.
• Helpen bij de vertering van voedsel.
• Productie van vitamines (zoals vitamine K in de darm).
• Ondersteunen het immuunsysteem
• In normale omstandigheden zijn commensalen onschadelijk, maar ze kunnen
opportunistische infecties veroorzaken als:
• Het immuunsysteem verzwakt is (bijv. door ziekte of medicatie).
• Ze op de verkeerde plaats in het lichaam terechtkomen (bijv. darmbacteriën in
de blaas → blaasontsteking).
• De balans in de microbiota verstoord raakt (bijv. na antibioticagebruik →
schimmelinfecties).
Interactie mens/micro-organismen
Micro-organismen : pathogenen
= Micro-organismen die ziektes kunnen veroorzaken
• Ze dringen het lichaam binnen, vermenigvuldigen zich en verstoren normale
lichaamsfuncties.
,Infectie
• = het invasie van weefsels door
ziekteverwekkers, hun
vermenigvuldiging en de reactie
van gastheerweefsels op de
ziekteverwekker en de toxines die
ze produceren.
Infectieziekten
- veroorzaakt door micro-organismen zoals bacteriën, virussen,
schimmels en parasieten.
- verspreiden via direct contact, lucht, water, voedsel of insecten.
Uitgebreidheid van een infectie
- Lokale infectie
- Systemische infectie
• Bacteriëmie
• Viremie
• Toxdemie
, • Belang van infecties in de gezondheidszorg : epidemiologie
Belang van infectieziekten
- Impact op mortaliteit
• Infectieziekten kunnen zich snel verspreiden en epidemieën of pandemieën
veroorzaken (bvb. COVID-19, griep, ebola)
• Gezondheidszorgsystemen kunnen
overbelast raken tijdens grote
uitbraken.
• Toename mortaliteit en morbiditeit.
• Ze kunnen ernstige complicaties
veroorzaken, vooral bij kwetsbare
groepen zoals ouderen, jonge
kinderen en mensen met een
verzwakt immuunsysteem.
• Antibioticaresistentie maakt sommige infecties steeds moeilijker te
behandelen.
Wat veroorzaakt een infectie? Wat is het verband tussen ziekteverwekker
en ziekte?
- Koch’s postulaten zijn 4 criteria die worden gebruikt om te bepalen of
een specifiek micro-organisme een bepaalde ziekte veroorzaakt
1. De pathogeen moet worden gevonden bij alle patiënten die aan de
desbetreffende infectieziekte lijden, maar niet bij gezonden.
2. De pathogeen moet uit materiaal van de patiënt geïsoleerd kunnen worden
en buiten het lichaam in gekweekt kunnen worden.
3. Het geïsoleerde microorganisme moet bij enting in een andere patiënt of
gevoelige diersoort aanleiding geven tot karakteristieke ziekteverschijnselen.
