H3 VERTICALE WANDEN
BINNENBEPLEISTERING
PROBEELMSTELLING
• uiteenlopende functies wand → opbouw wand?
VRAAGSTELLING
• Hoe een wand opbouwen opdat ze haar uiteenlopende functies kan vervullen?
• Aan welke eisen moet een buitenwand voldoen?
• Aan welke eisen moet een binnenwand voldoen?
• Welke wandsystemen bestaan er?
• Uit welke materialen is een wand opgebouwd?
• Welke bekledingsmaterialen zijn geschikt als gevelafwerking?
• Hoe is een wand opgebouwd i.g.v. houtskeletbouw?
• Hoe is een wand opgebouwd i.g.v. massiefbouw?
• Hoe is een wand opgebouw i.g.v. staalbouw?
VISUALISEREN VAN HET PROBLEEM
• Binnen bepleistering zorgt voor vlakke ondergrond voor het afwerking
• Wanden zijn oorspronkelijk niet luchtdicht
• Proef
o Zeep smeren op muur en aan andere kant blazer → zal luchtbelletjes ontstaan die weergeeft
dat de wand niet luchtdicht is
o Vooral bij de voegen
• Wordt ook bepaald door de opbouw
o draagstructuur in beton is luchtdicht → meestal zichtbeton omdat pleisterwerk niet nodig is
o houtskeletbouw → geen pleister (is nat), grote voordeel is dat er juist geen vocht aan
constructie toegevoegd word = droge bouwwijze → gipskarton plaat
o bij verbouwing → vaak houten vloeren (welfsels bestonden niet)
▪ hierbinnen verbouwen wordt vaak met gyproc gedaan
▪ ook cementgebonden dekvloeren hebben andere oplossingen
• anekdote
o als architect ben jij diegene die de voordelen uitlegt van rotswol en PUR
o klanten horen alleen dat het goedkoper is
• volgorde van werken: pleisterwerk uitgevoerd voordat chape gelegd wordt
o moet vlak uitgevoerd worden → zijn veel kwaliteits verschillen in
SITUATIE FOTO
• snelbouwsteen beton
o beton kan je vliespleister op hangen (super dun, want is al vlak)
o bij snelbouwsteen zit je al snel op 1cm dik om egaliteit te bereiken)
• verdeelbalk / slof
o betonnen balk die op de snelbouwstenen gestort is, om bovenliggende krachten op een
verspreidde manier over te dragen
o stalen ligger steunt hierop
• overgang snelbouw en beton → vaak haarscheurtjes door verschillende manier in uitzetting
o wapeningsnetjes/kunst stofnetje plaatsen op plaatsen waar er 2 materialen samenkomen
o zit in dikte van pleister verwerkt en verkleint kansen op scheuren
• stalen ligger wordt afgewerkt met stucanet om pleisterbaar te maken
• electriciteitspotjes worden ingewerkt / ingeslepen
o cementmortel om gaten op te vullen
o gipspleister op gipspleister hecht niet goed beter cementpleister gebruiken
• pleisteren tot onderaan kan gevaarlijk zijn voor opstijgend poetsvocht → randje laten onderaan
o bij verlaagd plafond pleister je 10cm boven afwerkingsniveau → profielen etc. moeten
ertegen gezet worden
1
,H3 VERTICALE WANDEN
FOTO’S
• stucanet = staaldraad met karton doorgeweven
o stalen ligger zit erachter en karton gaat verder dan staal omdat die kan uitzetten
o pleisterwerk hecht aan karton
o wordt vastgezet door staal vast te schieten in welfsels/beton
• tijdens ruwbouw
o zorgen dat welfsels ingeslepen worden zodat stalen ligger niet lager gaat liggen
(welfsels met verdund uiteinde)
o je gaat niet nog 2/3cm bij pleisteren om de stalen ligger weg te gaan werken
• gipskartonplaten kunnen vervormen door vocht dus huis moet goed droog zijn indien er natte
technieken gecombineerd worden met gipskarton platen
o essentie: droogbouw systeem niet uitvoeren als er nog natte werken zijn
• ruwbouw winddicht = gwn alles dicht met ramen en duren (kan nog lucht binnen
komen)
o soms zijn er ook alternatieven als er doorgewerkt moet worden maar nog
geen ramen zijn
o ➔ OSB platen als ramen gebruiken, want meestal 12 tot 13 weken wachten
op ramen
o Hangt dus van de planning af
• Hoekprofielen
o Gipspleister gebruikt om die profielen vast te zetten (thermisch
verzinkt staal) in de gips geduwd (waterpas)
o Gips tussen opening wordt dan mooi eraf geschaafd
• Stopprofielen = onderaan
o Zien er iets anders uit dan hoekprofielen
o Moet niet altijd
o In dit geval: gespoten PUR vloerisolatie (goedkoop + isolerend) met uitvullaag
o Meestal is het onderaan niet goed afgewerkt maar als je plint in zelfde lijn als
pleisterwerk wilt dan moet je profiel gebruiken
o Plint wordt onder stopprofiel geplaatst
o Geen plint = niet verstandig voor botsingen etc. pleisterwerk wordt sws beschadigd
• Glazen binnendeuren
o Als plint gelijk met pleisterwerk zat kon de glazen binnendeur
beter afgewerkt worden → nu is het een grillig einde
• Dakvlakvenster met isolerend kader
o Nog niet afwerkt (spanten zie je nog)
o Bekledingsgroef = voor plaatmateriaal in te steken (witte
gleuf)
o Fout: hij wist niet hoe hij het moest afwerken
▪ Gleuf werd niet gebruikt
▪ Kader is beschadigd
• Verlichting
o Indien er genoeg geld is kan je dus ook werken met mooie verlichting
o Spotjes kunnen verschoven worden (bv. voor kunstwerk)
• Sporenspanten dak
o Gipskartonplaten kan je makkelijk zelf plaatsen en bespaard veel geld!
o pleister kan je niet zelf doen
o Is hier geen ondergrond en gekozen voor gyplat
o Gyplat plaat = pleisterdrager
▪ platen zijn geschikt om te pleisteren en moet je uit elkaar zetten omdat je
erop gaat pleisteren
▪ er ontstaat een gipsprop in de gleuven waardoor het beter hecht op de
platen
▪ Hieronder zit dampscherm (zie je aan de randen)
o Examenvraag: 4 pleisterdragers???
2
,H3 VERTICALE WANDEN
• Scheur in pleisterwerk
o Gaat over materiaalovergang
o Omhoog gestorte balk op eerste verdieping
waarbij welfsel ophangt aan balk door wapening
o In 3 fases gestort (onderkant, druklaag met
welfsels aan, rest van de balk)
o Overgang balk naar snel bouwsteen (moet wapeningnetje in zitten)
• Welfsels met ruwe onderzijde
o Indien bepleisterd gaat worden anders gladde onderzijde
o Indien op gladde welfsels: primer aanbrengen die goede hechting mogelijk maakt
o Bij de legplannen van fabrikant welfsels moet je kijken als die overal welfsels met ruwe
onderzijde heeft als je da wilt
• Stucanet = 2de pleisterdrager (examenvraag)
o Je kan volledig houten skelet wegwerken met stucanet, resultaat is verassend stevig
• Balken kunnen onder vloer pakket uitsteken, in gelegd worden (stalen ligger) of erboven uit
komen indien er een draagmuur op komt)
• Wandverwarming
o Pleisteren met meerdikte, vaak in douches geplaatst
o Gaat sneller dan bij een vloerverwarming want die liggen veel dieper
o Dit ligt echt in het vlak van de wand
• Renovatietechniek
o Rinkel latten: latjes enkele Cm beter en 4mm dik
▪ Soort vervanger voor gyproc om wand te maken
▪ Rinkellatten met spatie vastgenageld en dan gepleisterd erover waardoor
proppen ontstaan en betere hechting
o Ook bij plafonds gebruikt
• Gipskarton plafond bevestiging
o Moet niet pleisteren natuurlijk!!!
o Systeem van gyproc om plafond op te plaatsen (plagyp profielen)
o Enkele of dubbele structuur
o Randprofielen waarbij de onderste liggers in de muur liggen en de bovenste liggers
hangen vast aan het plafond
o Ruiters = systeem om de 2 liggers met elkaar te bevestigen
• Andere oplossing zonder pleisterwerk
o Spouwzijde van binnenspouwblad gaan cementeren!
o Dan kan metselwerk zichtbaar blijven
o Garagepoorten zijn overigens ook dramatisch voor luchtdichting
• Slechte randafwerking
o Wapeningslaag in voorzien
• Wandopeningen maken
o Vaak worden deuren niet in de hoek geplaatst
o Maar als je raam tot tegen de muur wordt plaatsen moet je denken aan
afwerking met pleisterwerk
o Pleisterwerkisolatie = kan je dus over pleisteren en kan tegen vocht
• Verlichtingsplan maken
o Oriëntatieverlichting = aandoet zodat je de weg kan vinden (bv.
spotjes) → niet altijd ingewerkt
o Hoofdverlichting = volledige verlicht
o Sfeerverlichting = om diepte te creëren
o In dit geval moet armatuur al aanwezig zijn tijdens het bepleisteren
• Elektriciteitspotjes worden wel altijd ingewerkt
o 2 stopcontacten langs elkaar wordt doorverbonden met elkaar
(maar 1 draad)
o Vaak worden die toegepleisterd ondanks vermeld en dan moet je open
kappen
3
, H3 VERTICALE WANDEN
• Verbouwing (foto niet in presentatie)
o Moeten afbreken veel door slechte uitvoering
o Was onder een raam wat slecht was afwerkt
o Water staat waterpas en profiel staat niet waterpas waardoor er spleten zijn
o Als je raam op kiep zet kan je lijnen mooi zijn
• Borstwering bureau
o Dagkant van raam moest in 1 lijn doorlopen met
borstwering
o Redelijk goed gelukt
• Ligt niet in 1 vlak (niet in presentatie)e
o Pleisterwerk is niet ver genoeg door getrokken
o Oplossing met profiel en dan pleisterwerk naar voor brengen
• Bureau
o Grote armatuur
INLEIDING
OMVANG VAN DE PLEISTERWERKEN (+ WAT NIET)
• uitvullen
o er zijn toleranties op de nieuwbouw en die mag die laten overhellen etc. maar wordt niet
bewust gedaan (daarom tolerantie)
o als het buiten tolerantie valt is het dus niet voor de pleisterman
• ontstoffen van de muur
• voorstrijklaag (komen nog foto’s van)
• versterkingsnetten
o zie foto’s
• hoekprofielen
o zie foto’s
• bescherming
o alles wat niet beschadigd mag worden (rond ramen)
• bepleistering (logisch)
• opruiming
• muurvoeten
o tegen opstijgend poestvocht
• retouches = arbeider die later langs komt om kleinigheden op te lossen
COÖRDINATIE MET ANDERE BEROEPSTAKKEN (LAAT JE DAAR OOK VOOR BETALEN!!)
• (ofwel hoofdaannemer die alles stuurt ofwel jij dan maar moet betaald worden)
• ondergrond: droging, verharding, haaksheid, …
o bv. bij ter plaatste gestort beton wat pas gestort is zal het nog gaan krimpen etc.
▪ ondanks dat er primer is aangebracht (betoncontact) was er ook bekistingsolie (die
juist alles los laat) maar blijven achter op beton
▪ beton is blijven doorkrimpen na aanbrengen pleisterwerk die op andere manier
krimpt → komt gewoon los en valt naar beneden
▪ droogtijden moeten worden nageleefd
• openingen
o openingen in gevel (bv. osb-plaat in raam) moeten gesloten zijn
o er zijn mensen die niet kunnen wachten op ramen (soms 4 maanden wachten) en dan maken
ze alles dicht al → dan kan stukadoor al komen MAAR niet tot aan het raam natuurlijk want
het staat nog niet!!
o Op 10cm rand snelbouw → moet later terugkomen en komt duurder uit uiteindelijk
• beschermingsmaatregelen
4
BINNENBEPLEISTERING
PROBEELMSTELLING
• uiteenlopende functies wand → opbouw wand?
VRAAGSTELLING
• Hoe een wand opbouwen opdat ze haar uiteenlopende functies kan vervullen?
• Aan welke eisen moet een buitenwand voldoen?
• Aan welke eisen moet een binnenwand voldoen?
• Welke wandsystemen bestaan er?
• Uit welke materialen is een wand opgebouwd?
• Welke bekledingsmaterialen zijn geschikt als gevelafwerking?
• Hoe is een wand opgebouwd i.g.v. houtskeletbouw?
• Hoe is een wand opgebouwd i.g.v. massiefbouw?
• Hoe is een wand opgebouw i.g.v. staalbouw?
VISUALISEREN VAN HET PROBLEEM
• Binnen bepleistering zorgt voor vlakke ondergrond voor het afwerking
• Wanden zijn oorspronkelijk niet luchtdicht
• Proef
o Zeep smeren op muur en aan andere kant blazer → zal luchtbelletjes ontstaan die weergeeft
dat de wand niet luchtdicht is
o Vooral bij de voegen
• Wordt ook bepaald door de opbouw
o draagstructuur in beton is luchtdicht → meestal zichtbeton omdat pleisterwerk niet nodig is
o houtskeletbouw → geen pleister (is nat), grote voordeel is dat er juist geen vocht aan
constructie toegevoegd word = droge bouwwijze → gipskarton plaat
o bij verbouwing → vaak houten vloeren (welfsels bestonden niet)
▪ hierbinnen verbouwen wordt vaak met gyproc gedaan
▪ ook cementgebonden dekvloeren hebben andere oplossingen
• anekdote
o als architect ben jij diegene die de voordelen uitlegt van rotswol en PUR
o klanten horen alleen dat het goedkoper is
• volgorde van werken: pleisterwerk uitgevoerd voordat chape gelegd wordt
o moet vlak uitgevoerd worden → zijn veel kwaliteits verschillen in
SITUATIE FOTO
• snelbouwsteen beton
o beton kan je vliespleister op hangen (super dun, want is al vlak)
o bij snelbouwsteen zit je al snel op 1cm dik om egaliteit te bereiken)
• verdeelbalk / slof
o betonnen balk die op de snelbouwstenen gestort is, om bovenliggende krachten op een
verspreidde manier over te dragen
o stalen ligger steunt hierop
• overgang snelbouw en beton → vaak haarscheurtjes door verschillende manier in uitzetting
o wapeningsnetjes/kunst stofnetje plaatsen op plaatsen waar er 2 materialen samenkomen
o zit in dikte van pleister verwerkt en verkleint kansen op scheuren
• stalen ligger wordt afgewerkt met stucanet om pleisterbaar te maken
• electriciteitspotjes worden ingewerkt / ingeslepen
o cementmortel om gaten op te vullen
o gipspleister op gipspleister hecht niet goed beter cementpleister gebruiken
• pleisteren tot onderaan kan gevaarlijk zijn voor opstijgend poetsvocht → randje laten onderaan
o bij verlaagd plafond pleister je 10cm boven afwerkingsniveau → profielen etc. moeten
ertegen gezet worden
1
,H3 VERTICALE WANDEN
FOTO’S
• stucanet = staaldraad met karton doorgeweven
o stalen ligger zit erachter en karton gaat verder dan staal omdat die kan uitzetten
o pleisterwerk hecht aan karton
o wordt vastgezet door staal vast te schieten in welfsels/beton
• tijdens ruwbouw
o zorgen dat welfsels ingeslepen worden zodat stalen ligger niet lager gaat liggen
(welfsels met verdund uiteinde)
o je gaat niet nog 2/3cm bij pleisteren om de stalen ligger weg te gaan werken
• gipskartonplaten kunnen vervormen door vocht dus huis moet goed droog zijn indien er natte
technieken gecombineerd worden met gipskarton platen
o essentie: droogbouw systeem niet uitvoeren als er nog natte werken zijn
• ruwbouw winddicht = gwn alles dicht met ramen en duren (kan nog lucht binnen
komen)
o soms zijn er ook alternatieven als er doorgewerkt moet worden maar nog
geen ramen zijn
o ➔ OSB platen als ramen gebruiken, want meestal 12 tot 13 weken wachten
op ramen
o Hangt dus van de planning af
• Hoekprofielen
o Gipspleister gebruikt om die profielen vast te zetten (thermisch
verzinkt staal) in de gips geduwd (waterpas)
o Gips tussen opening wordt dan mooi eraf geschaafd
• Stopprofielen = onderaan
o Zien er iets anders uit dan hoekprofielen
o Moet niet altijd
o In dit geval: gespoten PUR vloerisolatie (goedkoop + isolerend) met uitvullaag
o Meestal is het onderaan niet goed afgewerkt maar als je plint in zelfde lijn als
pleisterwerk wilt dan moet je profiel gebruiken
o Plint wordt onder stopprofiel geplaatst
o Geen plint = niet verstandig voor botsingen etc. pleisterwerk wordt sws beschadigd
• Glazen binnendeuren
o Als plint gelijk met pleisterwerk zat kon de glazen binnendeur
beter afgewerkt worden → nu is het een grillig einde
• Dakvlakvenster met isolerend kader
o Nog niet afwerkt (spanten zie je nog)
o Bekledingsgroef = voor plaatmateriaal in te steken (witte
gleuf)
o Fout: hij wist niet hoe hij het moest afwerken
▪ Gleuf werd niet gebruikt
▪ Kader is beschadigd
• Verlichting
o Indien er genoeg geld is kan je dus ook werken met mooie verlichting
o Spotjes kunnen verschoven worden (bv. voor kunstwerk)
• Sporenspanten dak
o Gipskartonplaten kan je makkelijk zelf plaatsen en bespaard veel geld!
o pleister kan je niet zelf doen
o Is hier geen ondergrond en gekozen voor gyplat
o Gyplat plaat = pleisterdrager
▪ platen zijn geschikt om te pleisteren en moet je uit elkaar zetten omdat je
erop gaat pleisteren
▪ er ontstaat een gipsprop in de gleuven waardoor het beter hecht op de
platen
▪ Hieronder zit dampscherm (zie je aan de randen)
o Examenvraag: 4 pleisterdragers???
2
,H3 VERTICALE WANDEN
• Scheur in pleisterwerk
o Gaat over materiaalovergang
o Omhoog gestorte balk op eerste verdieping
waarbij welfsel ophangt aan balk door wapening
o In 3 fases gestort (onderkant, druklaag met
welfsels aan, rest van de balk)
o Overgang balk naar snel bouwsteen (moet wapeningnetje in zitten)
• Welfsels met ruwe onderzijde
o Indien bepleisterd gaat worden anders gladde onderzijde
o Indien op gladde welfsels: primer aanbrengen die goede hechting mogelijk maakt
o Bij de legplannen van fabrikant welfsels moet je kijken als die overal welfsels met ruwe
onderzijde heeft als je da wilt
• Stucanet = 2de pleisterdrager (examenvraag)
o Je kan volledig houten skelet wegwerken met stucanet, resultaat is verassend stevig
• Balken kunnen onder vloer pakket uitsteken, in gelegd worden (stalen ligger) of erboven uit
komen indien er een draagmuur op komt)
• Wandverwarming
o Pleisteren met meerdikte, vaak in douches geplaatst
o Gaat sneller dan bij een vloerverwarming want die liggen veel dieper
o Dit ligt echt in het vlak van de wand
• Renovatietechniek
o Rinkel latten: latjes enkele Cm beter en 4mm dik
▪ Soort vervanger voor gyproc om wand te maken
▪ Rinkellatten met spatie vastgenageld en dan gepleisterd erover waardoor
proppen ontstaan en betere hechting
o Ook bij plafonds gebruikt
• Gipskarton plafond bevestiging
o Moet niet pleisteren natuurlijk!!!
o Systeem van gyproc om plafond op te plaatsen (plagyp profielen)
o Enkele of dubbele structuur
o Randprofielen waarbij de onderste liggers in de muur liggen en de bovenste liggers
hangen vast aan het plafond
o Ruiters = systeem om de 2 liggers met elkaar te bevestigen
• Andere oplossing zonder pleisterwerk
o Spouwzijde van binnenspouwblad gaan cementeren!
o Dan kan metselwerk zichtbaar blijven
o Garagepoorten zijn overigens ook dramatisch voor luchtdichting
• Slechte randafwerking
o Wapeningslaag in voorzien
• Wandopeningen maken
o Vaak worden deuren niet in de hoek geplaatst
o Maar als je raam tot tegen de muur wordt plaatsen moet je denken aan
afwerking met pleisterwerk
o Pleisterwerkisolatie = kan je dus over pleisteren en kan tegen vocht
• Verlichtingsplan maken
o Oriëntatieverlichting = aandoet zodat je de weg kan vinden (bv.
spotjes) → niet altijd ingewerkt
o Hoofdverlichting = volledige verlicht
o Sfeerverlichting = om diepte te creëren
o In dit geval moet armatuur al aanwezig zijn tijdens het bepleisteren
• Elektriciteitspotjes worden wel altijd ingewerkt
o 2 stopcontacten langs elkaar wordt doorverbonden met elkaar
(maar 1 draad)
o Vaak worden die toegepleisterd ondanks vermeld en dan moet je open
kappen
3
, H3 VERTICALE WANDEN
• Verbouwing (foto niet in presentatie)
o Moeten afbreken veel door slechte uitvoering
o Was onder een raam wat slecht was afwerkt
o Water staat waterpas en profiel staat niet waterpas waardoor er spleten zijn
o Als je raam op kiep zet kan je lijnen mooi zijn
• Borstwering bureau
o Dagkant van raam moest in 1 lijn doorlopen met
borstwering
o Redelijk goed gelukt
• Ligt niet in 1 vlak (niet in presentatie)e
o Pleisterwerk is niet ver genoeg door getrokken
o Oplossing met profiel en dan pleisterwerk naar voor brengen
• Bureau
o Grote armatuur
INLEIDING
OMVANG VAN DE PLEISTERWERKEN (+ WAT NIET)
• uitvullen
o er zijn toleranties op de nieuwbouw en die mag die laten overhellen etc. maar wordt niet
bewust gedaan (daarom tolerantie)
o als het buiten tolerantie valt is het dus niet voor de pleisterman
• ontstoffen van de muur
• voorstrijklaag (komen nog foto’s van)
• versterkingsnetten
o zie foto’s
• hoekprofielen
o zie foto’s
• bescherming
o alles wat niet beschadigd mag worden (rond ramen)
• bepleistering (logisch)
• opruiming
• muurvoeten
o tegen opstijgend poestvocht
• retouches = arbeider die later langs komt om kleinigheden op te lossen
COÖRDINATIE MET ANDERE BEROEPSTAKKEN (LAAT JE DAAR OOK VOOR BETALEN!!)
• (ofwel hoofdaannemer die alles stuurt ofwel jij dan maar moet betaald worden)
• ondergrond: droging, verharding, haaksheid, …
o bv. bij ter plaatste gestort beton wat pas gestort is zal het nog gaan krimpen etc.
▪ ondanks dat er primer is aangebracht (betoncontact) was er ook bekistingsolie (die
juist alles los laat) maar blijven achter op beton
▪ beton is blijven doorkrimpen na aanbrengen pleisterwerk die op andere manier
krimpt → komt gewoon los en valt naar beneden
▪ droogtijden moeten worden nageleefd
• openingen
o openingen in gevel (bv. osb-plaat in raam) moeten gesloten zijn
o er zijn mensen die niet kunnen wachten op ramen (soms 4 maanden wachten) en dan maken
ze alles dicht al → dan kan stukadoor al komen MAAR niet tot aan het raam natuurlijk want
het staat nog niet!!
o Op 10cm rand snelbouw → moet later terugkomen en komt duurder uit uiteindelijk
• beschermingsmaatregelen
4
