Verpleegkundige methodieken en vaardigheden 1
Uitscheidingen
Termen Uitleg
Polyurie Veel plassen/ te grote urine productie
Hematurie Bloed in urine
Anurie Afwezigheid van urine <100ml/24h
Pyurie Witte bloedcellen in urine
Nycturie Nachtplassen ( min 2 keer opstaan om te
plassen)
Enuresis nocturna Bedplassen
Oligurie Weinig plassen <500cc/24h
Dysurie Pijnlijk en moeilijke mictie
Pollakisurie Meer dan 10 mixies per dag ( overmatig
urineren)
1. Inleiding
1. Mictie = urinelozing
2. Defecatie = stoelgang
1.1 De functie/doel van uitscheiding
Afvalstoffen kwijt raken / uitscheiden
o Via de urineweg
o Via de anus
o Via de ademhaling
Nadruk op urine en faeces
- Beleving van de patiënt
Strikt intieme sfeer ( niet op de vingers staan kijken, naar
buiten gaan en deur dicht doen)
Gevoel van eigenwaarde
Privésfeer
Taboe
Link voortplanting ( intieme zone)
- Culturen verschillen
2. Mictie/ urinelozing
Het mictiemechanisme bestaat uit 2 fasen
1. Vullingsfase: reservoirfunctie/ blaas vullen
Het kan tot 500ml in de blaas, maar men kan al een druk voelen vanaf 350ml
2. Ledigingsfase: bekkenbodenspieren en blaassfincter( sluitspier) ontspannen, daarna trekt
blaasspier samen.
Urineresidu = resten in de blaas. Met een bladder scan of blaaskatheterisatie kan men de
hoeveelheid achtergebleven urine bepalen.
Is een goede voedingsbodem voor bacteriën ( blaasinfecties)
1
, Verpleegkundige methodieken en vaardigheden 1
2.1 Observatie
De verpleegkundige observeert nauwkeurig de urine van de zorgontvanger en het mictiepatroon. Ook
andere belangrijke factoren kunnen meespelen zoals de algemene toestand, de mentale toestand.
Objectief:
o Mictie: frequentie, hoeveelheid, bijzonderheden
o Urine: kleur, helderheid, geur, steentjes
o Andere
Subjectief:
o Eigenwaarde
o Privésfeer / taboe
o Voortplantingsorganen / intieme sfeer
o Schaamte
2.2 Observatie mictie
Mictiepatroon ( frequentie)
- Normale urinedrang: 250ml
- 350ml à 600ml/keer
- Start ‘s morgens, 4-6/dag
- Sterke straal, niet nadruppelen
o Afwijkend
Enuresis nocturna ( ongecontroleerd of willekeurig plassen, bedplassen)
Nycturie ( is her verschijnsel dat je s’ nachts één of meerderen keren moet plassen)
Pollakisurie ( frequent plassen / meer dan normaal)
Urineretentie en incontinentie (Het onvermogen om de blaas vrijwillig geheel of
gedeeltelijk te legen (urineren) en urineverlies)
Anurie (pat produceert geen urine meer ( nierproblemen)) -> moet er een belletje
rinkelen
Mictieobservatie ( hoeveelheid)
- Urinedebiet : ( ml/h) -> 25ml/h
- Diurese( afscheiding van urine) (+ oefeningen)
o Normaal: 1ml/kg/uur
o Volwassenen: 1-1,5l/dag
o Blaascapaciteit
Afwijkend
Polyurie( vermeerderde urinelozing) -> 2l/24h
Oligurie( weinig plassen) -> 10à30ml/h of < 400ml/24h
Anurie( afwezige urineproductie) -> < 100ml/24h
2.3 Wanneer verlaagt of verhoogde diurese
o Verhoogd
thee
koffie
alcohol
2
Uitscheidingen
Termen Uitleg
Polyurie Veel plassen/ te grote urine productie
Hematurie Bloed in urine
Anurie Afwezigheid van urine <100ml/24h
Pyurie Witte bloedcellen in urine
Nycturie Nachtplassen ( min 2 keer opstaan om te
plassen)
Enuresis nocturna Bedplassen
Oligurie Weinig plassen <500cc/24h
Dysurie Pijnlijk en moeilijke mictie
Pollakisurie Meer dan 10 mixies per dag ( overmatig
urineren)
1. Inleiding
1. Mictie = urinelozing
2. Defecatie = stoelgang
1.1 De functie/doel van uitscheiding
Afvalstoffen kwijt raken / uitscheiden
o Via de urineweg
o Via de anus
o Via de ademhaling
Nadruk op urine en faeces
- Beleving van de patiënt
Strikt intieme sfeer ( niet op de vingers staan kijken, naar
buiten gaan en deur dicht doen)
Gevoel van eigenwaarde
Privésfeer
Taboe
Link voortplanting ( intieme zone)
- Culturen verschillen
2. Mictie/ urinelozing
Het mictiemechanisme bestaat uit 2 fasen
1. Vullingsfase: reservoirfunctie/ blaas vullen
Het kan tot 500ml in de blaas, maar men kan al een druk voelen vanaf 350ml
2. Ledigingsfase: bekkenbodenspieren en blaassfincter( sluitspier) ontspannen, daarna trekt
blaasspier samen.
Urineresidu = resten in de blaas. Met een bladder scan of blaaskatheterisatie kan men de
hoeveelheid achtergebleven urine bepalen.
Is een goede voedingsbodem voor bacteriën ( blaasinfecties)
1
, Verpleegkundige methodieken en vaardigheden 1
2.1 Observatie
De verpleegkundige observeert nauwkeurig de urine van de zorgontvanger en het mictiepatroon. Ook
andere belangrijke factoren kunnen meespelen zoals de algemene toestand, de mentale toestand.
Objectief:
o Mictie: frequentie, hoeveelheid, bijzonderheden
o Urine: kleur, helderheid, geur, steentjes
o Andere
Subjectief:
o Eigenwaarde
o Privésfeer / taboe
o Voortplantingsorganen / intieme sfeer
o Schaamte
2.2 Observatie mictie
Mictiepatroon ( frequentie)
- Normale urinedrang: 250ml
- 350ml à 600ml/keer
- Start ‘s morgens, 4-6/dag
- Sterke straal, niet nadruppelen
o Afwijkend
Enuresis nocturna ( ongecontroleerd of willekeurig plassen, bedplassen)
Nycturie ( is her verschijnsel dat je s’ nachts één of meerderen keren moet plassen)
Pollakisurie ( frequent plassen / meer dan normaal)
Urineretentie en incontinentie (Het onvermogen om de blaas vrijwillig geheel of
gedeeltelijk te legen (urineren) en urineverlies)
Anurie (pat produceert geen urine meer ( nierproblemen)) -> moet er een belletje
rinkelen
Mictieobservatie ( hoeveelheid)
- Urinedebiet : ( ml/h) -> 25ml/h
- Diurese( afscheiding van urine) (+ oefeningen)
o Normaal: 1ml/kg/uur
o Volwassenen: 1-1,5l/dag
o Blaascapaciteit
Afwijkend
Polyurie( vermeerderde urinelozing) -> 2l/24h
Oligurie( weinig plassen) -> 10à30ml/h of < 400ml/24h
Anurie( afwezige urineproductie) -> < 100ml/24h
2.3 Wanneer verlaagt of verhoogde diurese
o Verhoogd
thee
koffie
alcohol
2
