HOOFDSTUK 1
Zee metafoor
- Vissen ~ feiten
- Golven ~ evolutie
- Lucht ~ongekende toekomst
- Eilandjes ~herinneringen
- Vissen je vangt waar je gaat vissen + toeval
Geschiedenis interpretatie + constructie + in beweging
Bronnen teveel / hoe verder terug hoe minder
- ! bronnen zijn ook constructies vanuit een bepaald referentiekader
o Intrageschiedenis bepaald perspectief/dominante visie
o ! tegenverhalen luisteren
- Vaak: christelijk, europees
o Eurocentrisme
Standplaatsgebondenheid
- ~schone slaapster( dingen komen pas later naar boven / door andere bril)
- Multiperspectiviteit
- Invl op periodisering
Spanning tussen nabijheid & afstand
1- Hoe verder in verleden hoe minder aanknopingspunten
a. Vaag, minder bronnen, moeilijkere interpretatie
2- Voldoende afstand van onderwerp
a. Niet vertrouwd, minder kritisch
3- Niemand kiest zomaar, er is motivatie
Kunst van het navigeren expertise, ervaring historische métier (gereedschapskist van geschiedschrijving)
Nu = reëel later = herinnering (vaag, onbetrouwbaar)
Herinneringen selectief
Presentisme = Interpretatie van verleden vanuit hedendaagse waarden & normen
- Heden = uitgangspunt
- Geschiedschrijving = achteraf redeneren, vanuit positie
- Verschillende motieven
o Maatschappijwetenschappelijke beweegreden
Retrospectie om huidige toestand te bekijken
o Identiteitsvormende drijfveer
Eigen identiteit
o Maatschappijkritische motivatie
Emancipatie
Verandering brengen in hedendaagse situatie
o Recreatieve reden
Escapisme
Opletten voor finalistische & teologische invloed reducerend met oogkleppen om geschikte hedendaagse
verklaring te vinden kortzichtig
, - Hindsight (herinterpretatie)
- Steekvlampolitiek (
Opletten!!
- Anachronismen = gevaar dat hedendaagse inzichten w geprojecteerd op verleden
- Overschaduwen interpretatie ervan
- Hodiecentrisme (vandaag telt)
Historisch bewustzijn
Toekomst onderzoek
Scenarioplanning diverse draaiboeken & forecasting
- Tina
- Tamara
- Tiara
HOOFDSTUK 2
Artefacten kunnen niet zelf aangeven van wat of wie of hoe ze gebruikt zijn wij interpreteren
Wunderkammer van het verleden
- Naturalia < natuur
- Scientifica < instrumenten helpen met onderzoek
- Preciosa < kostbare kunstwerken
- Exotica < vreemde culturen & ontdekkingen
Antiquarianism = ordening en juist gebruiken van feiten om geschiedenis te doen
Veel verschillende schelpen/bronnen zijn artefacten we verlangen naar bronnen uit verleden
Beeldspraak /constructie puzzel die niet volledig is (hypothetisch)
HOOFDSTUK 3
“la longue durée” wording van planeet – natuurlijke en geologische processen
Visie Braudel discussie over patronen en structuren
Kiezeltjes & luchtbelletjes korte tijd – groot verschil maar beperkt gaat op in grote beweging maar blijft binnen
grotere structuur
- Kiezel trage & bijna onveranderlijke factoren (vb geografie, klimaat …)
- Luchtbel gebeurtenissen (vb oorlog, revolutie …)
Getij – golven cyclisch & ritmisch
- Op & neer
- Demografische trends
- Herhaling
Orde in chaos van feiten
- Patronen herkennen
- Verbanden leggen
- Betekenis aan losse gebeurtenissen
Kritiek zeer deterministisch, rol individu onderschat
Zee metafoor
- Vissen ~ feiten
- Golven ~ evolutie
- Lucht ~ongekende toekomst
- Eilandjes ~herinneringen
- Vissen je vangt waar je gaat vissen + toeval
Geschiedenis interpretatie + constructie + in beweging
Bronnen teveel / hoe verder terug hoe minder
- ! bronnen zijn ook constructies vanuit een bepaald referentiekader
o Intrageschiedenis bepaald perspectief/dominante visie
o ! tegenverhalen luisteren
- Vaak: christelijk, europees
o Eurocentrisme
Standplaatsgebondenheid
- ~schone slaapster( dingen komen pas later naar boven / door andere bril)
- Multiperspectiviteit
- Invl op periodisering
Spanning tussen nabijheid & afstand
1- Hoe verder in verleden hoe minder aanknopingspunten
a. Vaag, minder bronnen, moeilijkere interpretatie
2- Voldoende afstand van onderwerp
a. Niet vertrouwd, minder kritisch
3- Niemand kiest zomaar, er is motivatie
Kunst van het navigeren expertise, ervaring historische métier (gereedschapskist van geschiedschrijving)
Nu = reëel later = herinnering (vaag, onbetrouwbaar)
Herinneringen selectief
Presentisme = Interpretatie van verleden vanuit hedendaagse waarden & normen
- Heden = uitgangspunt
- Geschiedschrijving = achteraf redeneren, vanuit positie
- Verschillende motieven
o Maatschappijwetenschappelijke beweegreden
Retrospectie om huidige toestand te bekijken
o Identiteitsvormende drijfveer
Eigen identiteit
o Maatschappijkritische motivatie
Emancipatie
Verandering brengen in hedendaagse situatie
o Recreatieve reden
Escapisme
Opletten voor finalistische & teologische invloed reducerend met oogkleppen om geschikte hedendaagse
verklaring te vinden kortzichtig
, - Hindsight (herinterpretatie)
- Steekvlampolitiek (
Opletten!!
- Anachronismen = gevaar dat hedendaagse inzichten w geprojecteerd op verleden
- Overschaduwen interpretatie ervan
- Hodiecentrisme (vandaag telt)
Historisch bewustzijn
Toekomst onderzoek
Scenarioplanning diverse draaiboeken & forecasting
- Tina
- Tamara
- Tiara
HOOFDSTUK 2
Artefacten kunnen niet zelf aangeven van wat of wie of hoe ze gebruikt zijn wij interpreteren
Wunderkammer van het verleden
- Naturalia < natuur
- Scientifica < instrumenten helpen met onderzoek
- Preciosa < kostbare kunstwerken
- Exotica < vreemde culturen & ontdekkingen
Antiquarianism = ordening en juist gebruiken van feiten om geschiedenis te doen
Veel verschillende schelpen/bronnen zijn artefacten we verlangen naar bronnen uit verleden
Beeldspraak /constructie puzzel die niet volledig is (hypothetisch)
HOOFDSTUK 3
“la longue durée” wording van planeet – natuurlijke en geologische processen
Visie Braudel discussie over patronen en structuren
Kiezeltjes & luchtbelletjes korte tijd – groot verschil maar beperkt gaat op in grote beweging maar blijft binnen
grotere structuur
- Kiezel trage & bijna onveranderlijke factoren (vb geografie, klimaat …)
- Luchtbel gebeurtenissen (vb oorlog, revolutie …)
Getij – golven cyclisch & ritmisch
- Op & neer
- Demografische trends
- Herhaling
Orde in chaos van feiten
- Patronen herkennen
- Verbanden leggen
- Betekenis aan losse gebeurtenissen
Kritiek zeer deterministisch, rol individu onderschat
